Toàn cảnh Nhà máy đóng mới và sửa chữa tàu biển Thái Bình Dương.

UBND TP. Hải Phòng vừa đề nghị Thủ tướng xem xét phương án xử lý các vướng mắc của Dự án Nhà máy đóng mới và sửa chữa tàu biển Thái Bình Dương, tạo điều kiện tiếp tục khai thác các công trình hiện hữu khi đáp ứng yêu cầu về thoát lũ, an toàn đê điều.

Theo lãnh đạo UBND TP. Hải Phòng, Dự án Nhà máy đóng mới và sửa chữa tàu biển Thái Bình Dương do Công ty cổ phần Đóng tàu Thái Bình Dương làm chủ đầu tư, được triển khai tại khu vực bãi sông ngoài đê hữu sông Văn Úc, nay thuộc xã Tiên Lãng, TP. Hải Phòng, với diện tích sử dụng đất hơn 18 ha.

Dự án được UBND TP. Hải Phòng cho phép khảo sát, nghiên cứu quy hoạch và lập dự án đầu tư từ năm 2007; được cấp Giấy chứng nhận đầu tư ngày 16/6/2008, giao đất và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất năm 2009, sau đó được đầu tư xây dựng theo dự án đã phê duyệt.

Trong quá trình triển khai, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường, đã thống nhất với đề nghị của UBND TP. Hải Phòng về việc quy hoạch sử dụng bãi sông để xây dựng nhà máy đóng tàu tại khu vực này.

Năm 2019, Cục Đường thủy nội địa Việt Nam cũng ban hành quyết định công bố hoạt động tạm thời cảng thủy nội địa của Công ty cổ phần Đóng tàu Thái Bình Dương.

Tuy nhiên, sau khi Quy hoạch phòng, chống lũ và quy hoạch đê điều hệ thống sông Hồng, sông Thái Bình được phê duyệt năm 2016, khu vực Dự án phải đáp ứng các yêu cầu chặt chẽ hơn về quản lý bãi sông và hành lang thoát lũ.

Ngày 29/7/2019, Thanh tra Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn ban hành Kết luận Thanh tra số 588/KL-TTr, xác định một số hạng mục công trình của Dự án chưa bảo đảm đầy đủ thủ tục theo quy định của pháp luật về đê điều.

Sau kết luận thanh tra, UBND TP. Hải Phòng đã nhiều lần chỉ đạo các sở, ngành, địa phương và doanh nghiệp rà soát trình tự đầu tư, cấp phép xây dựng, đối chiếu các quy định của pháp luật về xây dựng, đê điều và phòng, chống thiên tai.

Địa phương cũng báo cáo Thủ tướng về những khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện kết luận thanh tra, đồng thời đề xuất phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường nghiên cứu phương án xử lý phù hợp, vừa bảo đảm quy định pháp luật, vừa tạo điều kiện để doanh nghiệp duy trì hoạt động sản xuất, kinh doanh.

UBND TP. Hải Phòng đã chỉ đạo các cơ quan chuyên môn rà soát hiện trạng, đánh giá tác động của các công trình đối với khả năng thoát lũ, an toàn đê điều, phòng, chống thiên tai và các quy hoạch có liên quan, làm cơ sở báo cáo cơ quan có thẩm quyền xem xét, tháo gỡ.

Thực hiện chỉ đạo của UBND TP. Hải Phòng, Công ty cổ phần Đóng tàu Thái Bình Dương đã phối hợp với Viện Quy hoạch Thủy lợi thực hiện tính toán thủy lực, đánh giá tác động của các công trình trên bãi sông đối với khả năng thoát lũ của hệ thống sông Hồng, sông Thái Bình.

Kết quả tính toán này sau đó được Viện Thủy văn, Môi trường và Biến đổi khí hậu thuộc Trường Đại học Thủy lợi thẩm tra độc lập.

Theo kết quả đánh giá, với phương án nhà xưởng có kết cấu khung cột lắp ghép, không xây tường kín, mực nước lũ thiết kế chỉ tăng khoảng 1 cm tại khu vực đầu sông Văn Úc và sông Lạch Tray.

Lưu lượng dòng chảy giảm từ 53 m³/giây đến 83 m³/giây so với hiện trạng; vận tốc dòng chảy tại các vị trí nghiên cứu thay đổi không đáng kể, chế độ thủy lực của tuyến sông cơ bản không bị ảnh hưởng.

Các đơn vị tư vấn kết luận các công trình hiện hữu tại khu vực bãi sông của Nhà máy đóng tàu Thái Bình Dương không ảnh hưởng đáng kể đến an toàn đê sông Văn Úc và khả năng thoát lũ của các tuyến sông Văn Úc, Lạch Tray, Thái Bình thuộc hệ thống sông Hồng, sông Thái Bình.

Bên cạnh đó, theo Điều chỉnh Quy hoạch chung TP. Hải Phòng đến năm 2040, tầm nhìn đến năm 2050, các công trình hiện hữu của Dự án nằm trên khu đất dự trữ phát triển công nghiệp, kho tàng; một phần thuộc đất giao thông và đất cây xanh sinh thái.

Theo Quy hoạch chung thị trấn Tiên Lãng trước đây, khu đất thực hiện Dự án cơ bản thuộc khu vực quy hoạch đất công nghiệp. UBND TP. Hải Phòng đánh giá tính chất sử dụng đất của Dự án cơ bản phù hợp với quy hoạch đã được phê duyệt.

Được biết, Dự án có tổng vốn đầu tư khoảng 2.394,6 tỷ đồng. Từ khi đi vào hoạt động đến nay, doanh nghiệp đã đóng mới 142 tàu và sửa chữa 34 tàu cho các đối tác trong nước, quốc tế.

Giai đoạn 2020-2025, doanh thu của Dự án đạt khoảng 600-2.000 tỷ đồng mỗi năm. Dự án tạo việc làm ổn định cho khoảng 1.700 lao động với thu nhập bình quân khoảng 25 triệu đồng/người/tháng; nộp ngân sách bình quân trong 5 năm gần nhất trên 100 tỷ đồng mỗi năm.

Theo UBND TP. Hải Phòng, đây là một trong những cơ sở công nghiệp đóng tàu có quy mô lớn trên địa bàn, góp phần phát triển công nghiệp đóng tàu, công nghiệp hỗ trợ, dịch vụ logistics, kinh tế biển và bảo đảm an sinh xã hội.

Việc tiếp tục khai thác, sử dụng các công trình hiện hữu không chỉ phát huy hiệu quả nguồn lực đã đầu tư, mà còn phù hợp với chủ trương tháo gỡ khó khăn cho các dự án tồn đọng, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí và khơi thông nguồn lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Trong khi đó, nếu tháo dỡ toàn bộ các hạng mục công trình theo kết luận thanh tra, doanh nghiệp sẽ chịu thiệt hại lớn về tài sản đã đầu tư; hoạt động sản xuất, kinh doanh và việc làm của người lao động bị ảnh hưởng, đồng thời làm giảm hiệu quả sử dụng đất và nguồn lực xã hội.

Hiện Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang tổ chức lập Quy hoạch đê điều hệ thống sông Hồng, sông Thái Bình thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, trong đó có nội dung rà soát, nghiên cứu điều chỉnh các quy định liên quan đến quy hoạch phòng, chống lũ và quy hoạch đê điều đã được phê duyệt năm 2016.

UBND TP. Hải Phòng cho rằng việc xử lý các tồn tại của Dự án cần được xem xét trên cơ sở đánh giá toàn diện các yếu tố pháp lý, kỹ thuật, quy hoạch, hiện trạng công trình, mức độ ảnh hưởng thực tế đối với thoát lũ, an toàn đê điều, hiệu quả sử dụng đất và hiệu quả kinh tế - xã hội.

“Việc xử lý phải bảo đảm không hợp pháp hóa các tồn tại đã được kết luận, đồng thời phù hợp với hoàn cảnh lịch sử của Dự án, thực tiễn khách quan, định hướng điều chỉnh quy hoạch và chủ trương tháo gỡ khó khăn cho các dự án tồn đọng, kéo dài”, lãnh đạo UBND TP. Hải Phòng đánh giá.