Hạt nhân kinh tế biển quốc tế

Ông Lê Trung Kiên, Trưởng ban Ban Quản lý Khu kinh tế Hải Phòng cho biết, TP. Hải Phòng vừa ban hành quyết định về việc thành lập Khu thương mại tự do theo Nghị quyết số 226/2025/QH15 của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển TP. Hải Phòng. Mục tiêu là biến nơi đây thành trung tâm sản xuất, logistics, thương mại - dịch vụ, công nghệ cao và tài chính quốc tế. Từ đó, thúc đẩy công nghiệp công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, góp phần đưa Hải Phòng trở thành hạt nhân của khu kinh tế biển hiện đại.

Khu thương mại tự do Hải Phòng có diện tích khoảng 6.292 ha, đặt trong Khu kinh tế ven biển phía Nam Hải Phòng và Khu kinh Đình Vũ - Cát Hải, mang tính chất của một khu thương mại tự do tổng hợp, được phân bố tại 3 vị trí không liền kề với các khu chức năng, bao gồm khu sản xuất; khu cảng và hậu cần cảng - logistics; khu thương mại - dịch vụ và các loại hình khu chức năng khác theo quy định của pháp luật.

Việc thành lập Khu thương mại tự do là một bước đi chiến lược đầy tham vọng, được kỳ vọng sẽ tạo ra động lực phát triển đột phá, đưa Thành phố trở thành một trung tâm kinh tế biển, thương mại và logistics hàng đầu khu vực. Đây là một mô hình kinh tế được thiết lập để tận dụng tối đa lợi thế về cảng biển nước sâu và vị trí chiến lược của Hải Phòng.

Trong tương lai gần, Hải Phòng sẽ trở thành một trung tâm logistics, thương mại, tài chính có sức cạnh tranh khu vực và quốc tế. Mục tiêu chính là thu hút dòng vốn đầu tư nước ngoài chất lượng cao, phát triển các dịch vụ hỗ trợ chất lượng cao như R&D, tư vấn, tài chính công nghệ để phục vụ các doanh nghiệp trong khu vực. Tăng cường ứng dụng công nghệ số trong quản lý, vận hành cảng biển và các hoạt động logistics để tối ưu hóa hiệu quả và giảm chi phí.

Việc thành lập Khu thương mại tự do thể hiện tầm nhìn đưa Hải Phòng lên tầm vóc quốc tế, học hỏi mô hình thành công từ các khu thương mại tự do nổi tiếng thế giới như Singapore, Dubai và Thượng Hải, định hướng trở thành động lực tăng trưởng mới, góp phần thực hiện Nghị quyết số 45-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn 2045.

Tạo cực tăng trưởng mới từ khu kinh tế chuyên biệt

TP. Hải Phòng cũng đang khẩn trương hiện thực hóa Khu kinh tế chuyên biệt bằng những bước đi cụ thể. Khu kinh tế này được quy hoạch nằm tại vùng lõi trung tâm vùng động lực công nghiệp, phía Tây Thành phố (phía Nam cao tốc Hà Nội - Hải Phòng). Tổng diện tích dự kiến của Khu kinh tế chuyên biệt khoảng 5.300 ha, trải dài trên địa bàn 6 xã Thượng Hồng, Nguyễn Lương Bằng, Bắc Thanh Miện, Thanh Miện, Hải Hưng và Bình Giang.

Khu kinh tế chuyên biệt mang tính chất của một khu kinh tế tổng hợp, đa ngành, đa lĩnh vực, với chức năng cốt lõi là trung tâm sản xuất công nghiệp công nghệ cao, công nghiệp hỗ trợ, cơ khí chế tạo và công nghiệp sinh thái; trung tâm logistics nội địa và phân phối cấp vùng, gắn với cảng cạn ICD tại ga Bình Giang; trung tâm đổi mới sáng tạo (R&D) cấp vùng và đào tạo nhân lực chất lượng cao; đô thị - dịch vụ sinh thái hiện đại.

Dự kiến tổng mức đầu tư của Khu kinh tế chuyên biệt khoảng 338.017 tỷ đồng, trong đó vốn ngân sách là 2.180 tỷ đồng, các nguồn vốn khác khoảng 335.837 tỷ đồng. Khu kinh tế này được kỳ vọng đóng góp vào GRDP của TP. Hải Phòng từ 3 - 4% vào năm 2030 và trên 5% giai đoạn sau năm 2030.

Khu kinh tế chuyên biệt hướng tới trở thành cực tăng trưởng mới, tạo chuỗi giá trị bổ trợ cho 2 khu kinh tế ven biển hiện có là Khu kinh tế Đình Vũ - Cát Hải và Khu kinh tế ven biển phía Nam Hải Phòng. Trên nền tảng đó, không gian phát triển của Hải Phòng được phân bổ hợp lý hơn, hình thành sự liên kết chặt chẽ giữa vùng ven biển - cảng biển quốc tế và vùng nội địa - trung tâm sản xuất công nghệ cao, logistics và đổi mới sáng tạo.

Ông Lê Anh Quân, Phó chủ tịch thường trực UBND TP. Hải Phòng cho biết, Khu kinh tế chuyên biệt được Thành phố xác định là một trong những động lực phát triển kinh tế trọng yếu, mang tính đột phá chiến lược nhằm thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế, mở rộng không gian phát triển kinh tế bền vững.