UBND TP.HCM đang lấy ý kiến đối với dự thảo Nghị quyết của HĐND Thành phố quy định cơ chế, chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất để thực hiện các dự án sử dụng không gian ngầm, không gian tầm thấp, không gian tầm cao vì lợi ích công cộng.

Theo dự thảo Nghị quyết, ngoài các khoản bồi thường, hỗ trợ, tái định cư theo quy định hiện hành, người có đất thu hồi thuộc trường hợp quy định tại điểm b khoản 1 Điều 37 Luật Phát triển đô thị được đề xuất cộng thêm 10% mức bồi thường, hỗ trợ bằng tiền và được áp dụng cơ chế thưởng nếu bàn giao mặt bằng trước thời hạn.

Nhà ga ngầm Bến Thành thuộc tuyến metro số 1 Bến Thành - Suối Tiên - Ảnh: Lê Toàn

Trường hợp người dân sử dụng đất ổn định nhưng không đủ điều kiện bồi thường, dự thảo đề xuất mức hỗ trợ căn cứ vào thời điểm sử dụng, nguồn gốc đất và tình trạng chấp hành pháp luật đất đai.

Trong đó, đất phi nông nghiệp sử dụng trước ngày 1/8/2024, không vi phạm pháp luật về đất đai và đáp ứng các điều kiện theo quy định, được đề xuất hỗ trợ từ 40% đến 100% giá đất tính tiền bồi thường. Trường hợp có vi phạm pháp luật về đất đai, mức hỗ trợ dự kiến từ 28% đến 70%, tùy thời điểm sử dụng.

Đối với trường hợp mua bán, chuyển nhượng hoặc tặng cho nhà, đất bằng giấy tay từ sau ngày 1/7/2014 đến trước ngày 1/8/2024, người đang trực tiếp sử dụng đất có thể được xem xét hỗ trợ tương đương mức bồi thường hoặc hỗ trợ về đất nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện về nguồn gốc, quá trình sử dụng ổn định, không tranh chấp, khiếu nại và được chính quyền địa phương xác nhận, công khai theo quy định.

Một chính sách mới được đưa vào dự thảo là hỗ trợ tái định cư bằng tiền đối với người có đất thu hồi đủ điều kiện tái định cư nhưng không nhận nhà, đất tái định cư và lựa chọn tự lo chỗ ở mới.

Theo dự thảo, tại địa bàn cấp xã chưa có đủ quỹ nhà, đất tái định cư, mức hỗ trợ được xác định trên cơ sở giá đất ở theo bảng giá đất và diện tích tối thiểu tách thửa tại nơi có đất thu hồi, đồng thời áp dụng mức trần theo 4 khu vực.

Cụ thể, khu vực I gồm các địa bàn phường Sài Gòn, Bến Thành, Tân Định, Bàn Cờ, Xuân Hòa, Chợ Lớn, Bình Thạnh, Phú Nhuận và một số phường khác, có mức hỗ trợ tối đa 6 tỷ đồng. Khu vực II tối đa 3,5 tỷ đồng; khu vực III tối đa 1,5 tỷ đồng và khu vực IV tối đa 1 tỷ đồng.

Trường hợp địa bàn cấp xã nơi có đất thu hồi đã có quỹ nhà, đất tái định cư để bố trí, mức hỗ trợ bằng tiền cho người dân tự lo chỗ ở mới được đề xuất bằng 50% mức tương ứng nêu trên.

Ngoài ra, dự thảo bổ sung cơ chế tái định cư đối với hộ gia đình có diện tích đất ở còn lại không đủ điều kiện xây dựng nhà ở; hỗ trợ tạm cư trong thời gian chờ bố trí tái định cư; tạo điều kiện mua, thuê mua nhà ở xã hội đối với những trường hợp bị thu hồi đất, nhà ở theo quy định.

Đối với hộ gia đình có nhiều thế hệ hoặc nhiều cặp vợ chồng cùng sinh sống trên một thửa đất bị thu hồi, có từ 7 nhân khẩu thường trú trở lên và đáp ứng các điều kiện liên quan, dự thảo đề xuất xem xét hỗ trợ mua hoặc thuê mua thêm một suất nhà ở xã hội theo giá tái định cư được duyệt, bên cạnh suất tái định cư theo quy định.

Dự thảo Nghị quyết còn đề xuất cơ chế bồi thường, hỗ trợ đối với tổ chức, cá nhân bị ảnh hưởng khi Nhà nước hoặc chủ đầu tư khai thác, sử dụng không gian ngầm vì lợi ích công cộng.

Trường hợp nhà ở, công trình và tài sản phải sửa chữa, gia cường, chống đỡ, chống thấm, chống rung hoặc hệ thống hạ tầng kỹ thuật phải di dời, hoàn trả do ảnh hưởng trực tiếp của dự án sẽ được đề xuất bồi thường 100% chi phí sửa chữa, khắc phục, di dời hoặc hoàn trả.

Tổ chức, cá nhân bị ảnh hưởng còn được xem xét hỗ trợ ổn định đời sống, sản xuất, kinh doanh; di dời vật nuôi; đào tạo, chuyển đổi nghề, tìm kiếm việc làm; tái định cư và hỗ trợ tháo dỡ, di dời theo quy định.