Trong hành trình khởi nghiệp đầy chông gai, không ít người sáng lập tự tin rằng, mọi việc họ làm đều đúng đắn và là tiêu chuẩn duy nhất. Tư duy này khiến họ trở thành “người hùng đơn độc”, ôm đồm từ những quyết định chiến lược đến các công việc vận hành chi tiết.

Khi doanh nghiệp bắt đầu phát triển, khối lượng công việc ngày càng lớn, người sáng lập không còn đủ thời gian và sức lực để tự mình giải quyết mọi vấn đề. Tuy nhiên, thay vì tin tưởng và giao quyền cho nhân viên, họ lại ngại đào tạo, không xây dựng quy trình làm việc chuẩn hóa.

Một ví dụ điển hình là câu chuyện của Minh, nhà sáng lập một công ty công nghệ tại Hà Nội. Khi mới thành lập, Minh tự mình thiết kế sản phẩm, viết code và quản lý đội ngũ. Về sau, công ty phát triển nhanh, đội ngũ nhân sự tăng lên, nhưng anh vẫn giữ thói quen cũ. Anh không dành thời gian đào tạo chuyên sâu cho nhân viên, cũng không hệ thống hóa quy trình làm việc vì cho rằng họ sẽ không làm tốt bằng mình.

Hậu quả là Minh kiệt sức, anh tạo ra một đội ngũ dù trung thành, nhưng không trưởng thành. Nhân viên quen được “chữa cháy” nên không chủ động cải thiện, trong khi nhà sáng lập ngày càng ôm nhiều việc hơn. Cuối cùng, chính doanh nghiệp bị chậm nhịp, bỏ lỡ nhiều cơ hội mở rộng.

Câu chuyện của những nhà sáng lập như Minh không hiếm. Nguyên nhân sâu xa của sai lầm này thường xuất phát từ nỗi sợ hãi của nhà sáng lập: sợ giao việc, sợ nhân viên làm sai, sợ mất vị thế hoặc thậm chí sợ bị đánh giá là người “khó tính” hay “tàn nhẫn” khi áp dụng kỷ luật. Nỗi sợ làm tổn thương người khác, ngại sa thải nhân sự vì hiệu suất kém đã khiến họ chọn cách im lặng, chấp nhận những kết quả chưa tốt để yên ổn. Thay vì thẳng thắn đưa ra phản hồi và yêu cầu nghiêm khắc, họ lại chấp nhận những giải pháp tạm thời, khiến nhân viên làm việc theo cảm tính và không có mục tiêu rõ ràng.

Chính tâm lý muốn tạo ra một môi trường “ấm áp, thoải mái” nhưng thiếu tính kỷ luật đã vô tình biến nhà sáng lập thành “người xấu” ở một khía cạnh khác. Họ đang làm điều bất lợi cho chính doanh nghiệp của mình khi không tạo điều kiện để nhân viên phát triển, không giúp doanh nghiệp có một đội ngũ vững mạnh. Một đội ngũ trung thành nhưng thiếu trưởng thành không thể là động lực để doanh nghiệp vươn lên.

Để khắc phục sai lầm này, nhà sáng lập cần thay đổi tư duy, nhận ra rằng “nhân bản chính mình” không phải là yêu cầu mọi người làm giống hệt mình, mà là truyền đạt các giá trị, tầm nhìn và thiết lập một hệ thống vận hành hiệu quả. Họ cần chấp nhận rủi ro, mạnh dạn trao quyền và đặc biệt là đầu tư thời gian vào việc đào tạo, hướng dẫn nhân viên.

Khởi nghiệp thành công không chỉ nằm ở năng lực cá nhân của nhà sáng lập, mà còn ở khả năng nhân rộng giá trị, tiêu chuẩn và tinh thần làm việc sang những người đồng hành. Điều này đòi hỏi sự kiên nhẫn đào tạo, dám nghiêm khắc khi cần và biết trao quyền một cách thông minh. Bởi một doanh nghiệp vững mạnh là khi người sáng lập có thể “rút tay” khỏi nhiều công việc mà mọi thứ vẫn vận hành trơn tru.