Trong báo cáo vĩ mô vừa công bố, nhóm phân tích Công ty chứng khoán ACBS cho rằng, mặt bằng lãi suất trong nước khó có dư địa giảm trong ngắn hạn. Tính đến ngày 10/7, tăng trưởng tín dụng đạt 7,91% so với đầu năm, vượt trội so với mức tăng trưởng huy động (6,07%), đẩy khoảng trống thanh khoản của hệ thống lên tới khoảng 2,7 triệu tỷ đồng.

Dù Thông tư số 25/2026/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã hỗ trợ giải tỏa một số rào cản an toàn vốn, cùng với việc đồng VND duy trì mức mất giá thấp (chỉ 0,4% từ đầu năm) giúp Ngân hàng Nhà nước có dư địa can thiệp hỗ trợ thanh khoản cục bộ, song cơ quan quản lý nhiều khả năng sẽ ưu tiên sự ổn định trong khi đồng thời phải cân bằng áp lực tỷ giá và bối cảnh nội địa.

Hiện lãi suất huy động trên thị trường (kỳ hạn 6 tháng) vẫn duy trì trên 9%/năm. Tại một hội thảo mới đây, bà Hà Thu Giang, Vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế, Ngân hàng Nhà nước cho hay, hệ thống ngân hàng đang chịu áp lực ngày càng lớn trong việc cung ứng vốn cho nền kinh tế. Nhu cầu vốn đầu tư toàn xã hội năm 2026 dự kiến khoảng 5,1 triệu tỷ đồng và giai đoạn 2026-2030 lên tới 38,5 triệu tỷ đồng. Trong khi đó, tỷ lệ tín dụng/GDP năm 2025 đã ở mức khoảng 145%, cho thấy nền kinh tế vẫn phụ thuộc rất lớn vào vốn ngân hàng.  

Các chuyên gia MBS cũng cho rằng, với chênh lệch giữa tổng tín dụng và tổng huy động vốn cao như hiện nay, tỷ lệ LDR toàn ngành tiếp tục neo ở mức cao, gia tăng áp lực thanh khoản lên hệ thống ngân hàng. 

 "Chúng tôi cho rằng chênh lệch giữa tăng trưởng huy động và tăng trưởng tín dụng sẽ chưa thể cải thiện trong ngắn hạn. Một mặt, các ngân hàng cần tăng huy động để thu hẹp chênh lệch giữa tín dụng và nguồn vốn, giảm áp lực thanh khoản và đảm bảo các tỷ lệ an toàn theo quy định. Mặt khác, việc duy trì mặt bằng lãi suất huy động cao sẽ tiếp tục gây áp lực lên chi phí vốn, từ đó gây sức ép lên NIM", chuyên gia phân tích MBS nhận định.   

Mặc dù áp lực tăng trưởng và nguồn vốn với hệ thống là rất lớn, song MBS kỳ vọng chất lượng tài sản của các ngân hàng niêm yết năm nay sẽ không suy giảm thêm so với cuối 2025. Tỷ lệ trích lập dự phòng trong năm 2026 cũng được dự báo tương đương so với cùng kỳ do mặt bằng lãi suất cho vay cao hơn.

Do đó, mức tăng chi phí dự phòng trong phần còn lại của năm được kỳ vọng sẽ thấp hơn so với đầu năm, do nhiều ngân hàng đã chủ động tăng trích lập ngay từ đầu năm. Theo đó, tỷ lệ bao phủ nợ xấu toàn ngành được dự báo duy trì quanh mức 80% tại cuối năm 2026.

MBS cũng ước tính, lợi nhuận của các ngân hàng niêm yết theo dõi tăng 17,9% trong năm 2026, nhờ sự phục hồi đáng kể của thu nhập lãi thuần. Thu nhập ngoài lãi trong năm 2026 kỳ vọng tiếp tục được dẫn dắt bởi các mảng thu phí dịch vụ và hoạt động khác khi các hoạt động thanh toán tăng trưởng tốt và hoạt động bảo hiểm phục hồi tại một số ngân hàng.

Thu nhập từ hoạt động thu hồi nợ đã xử lý rủi ro có thể tăng trưởng thấp hơn cùng kỳ do mức nền cao năm trước. Chi phí trích lập dự phòng của các ngân hàng MBS Research theo dõi có thể tăng khoảng 9,3% so với cùng kỳ. Xu hướng cải thiện CIR chủ yếu vẫn đến từ việc tiết giảm các chi phí nhân lực và vận hành nhờ hiệu quả từ chuyển đổi số trong nhiều năm liền trước.

Tuy vậy, các ngân hàng sẽ chú trọng hơn việc nâng cao bộ đệm vốn nhằm đảm bảo các quy định khắt khe hơn, hướng tới tiệm cận tiêu chuẩn Basel III. Trong bối cảnh tăng trưởng tín dụng cao trong hai năm vừa qua, cùng với việc tín dụng liên quan đến lĩnh vực bất động sản chiếm khoảng 28-30% tổng tín dụng, ngành ngân hàng càng phải chú trọng đến việc đảm bảo bộ đệm vốn vững chắc, để đảm bảo an toàn hệ thống ngân hàng.

Trong bối cảnh đó, Thông tư 14/2025/TT-NHNN ra đời thay thế Thông tư 41/2016, nhằm siết chặt hơn các tiêu chuẩn vốn, tính toán rủi ro theo hướng tiệm cận Basel III. Vì vậy, các NHTM sẽ đối diện với áp lực cao hơn trong việc phải tiếp cận, áp dụng các tiêu chuẩn khắt khe hơn và nâng cao CAR.

Trong bối cảnh này, MBS dự báo, nhiều khả năng các ngân hàng sẽ có xu hướng hạn chế trả cổ tức tiền mặt.