Khi lợi thế cạnh tranh không còn nằm ở “biết nhiều” mà ở “ứng dụng đúng”

Tại hội thảo Lãnh đạo trong kỷ nguyên mới do World Premier Leaders - Crestcom tổ chức ngày 3/2 tại TP.HCM, các doanh nhân đồng thuận rằng, trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo ngày càng hiện diện sâu vào hoạt động doanh nghiệp, vai trò của lãnh đạo đang dịch chuyển từ “người nắm kiến thức” sang “người kết nối và ứng dụng tri thức”. 

Điểm chung được nhắc đến là tốc độ thay đổi của công nghệ đang nhanh hơn chu kỳ thích nghi truyền thống của tổ chức, buộc nhà quản trị phải liên tục cập nhật cách tư duy và cách hành động.

Ông Nguyễn Vũ Linh, Giám đốc Công ty cổ phần Innotech Việt Nam nhìn nhận, AI đã hạ thấp đáng kể rào cản tiếp cận thông tin, khiến những lợi thế dựa trên kinh nghiệm cá nhân dần thu hẹp. 

Theo ông, thay vì giữ chặt “know-how” (bí quyết, kỹ năng, kiến thức chuyên môn hoặc khả năng thực tế để thực hiện một công việc, quy trình sản xuất một cách hiệu quả) như tài sản riêng, doanh nghiệp cần chuyển sang khai thác AI để giải quyết bài toán thực tế như tối ưu vận hành, marketing hay chuyển đổi số theo từng bước phù hợp với năng lực nội tại. Thực tế triển khai cho thấy nhiều doanh nghiệp muốn số hóa nhanh nhưng thiếu nền tảng nhân sự và hạ tầng, dẫn đến hiệu quả chưa như kỳ vọng. 

Các doanh nghiệp chia sẻ tại Hội thảo Lãnh đạo trong kỷ nguyên mới.

Ở góc độ phương pháp lãnh đạo, ông Hoàng Ngọc Minh Toàn, đại diện uỷ quyền của Crestcom International tại Việt Nam cho rằng thách thức lớn nhất không nằm ở việc thiếu công cụ, mà ở cách lãnh đạo đưa ra quyết định trong môi trường biến động. Khi tổ chức càng phức tạp, việc ra quyết định dựa trên góc nhìn cá nhân dễ tạo ra khoảng cách với đội ngũ. Vì vậy, những phương pháp như nguyên tắc “1/3 + 1”, cho phép tập thể cùng xác định ưu tiên, được xem là cách giúp lãnh đạo vừa giữ vai trò dẫn dắt vừa tạo sự đồng thuận.

Theo ông Toàn, trong kỷ nguyên biến động nhanh, năng lực lãnh đạo không chỉ nằm ở việc ra quyết định nhanh mà còn ở khả năng huy động trí tuệ tập thể để tìm ra hướng đi phù hợp.

Điểm giao thoa giữa hai chia sẻ này nằm ở một thay đổi căn bản, AI không chỉ là công nghệ, mà đang tái định hình cách lãnh đạo tương tác với tổ chức. Khi thông tin trở nên dễ tiếp cận, giá trị của người lãnh đạo nằm ở khả năng chọn đúng vấn đề, kết nối đúng nguồn lực và tạo ra một hướng đi mà tập thể sẵn sàng đồng hành. 

Tái định nghĩa quản trị con người

Nếu phần đầu đặt trọng tâm vào tư duy chiến lược, thì các diễn giả tiếp theo lại đưa cuộc thảo luận trở về yếu tố nền tảng, đó là con người. Trong bối cảnh doanh nghiệp liên tục thay đổi, việc xây dựng đội ngũ không còn là bài toán tuyển đủ nhân sự, mà là tạo ra môi trường giúp mỗi cá nhân phát triển và gắn bó dài hạn. 

Bà Nguyễn Thị Kim Anh, Giám đốc ngành hàng heo, Công ty Thuốc thú y Boehringer Ingelheim Việt Nam nhấn mạnh rằng, nhiều tổ chức vẫn tập trung quá nhiều vào năng lực hiện tại khi tuyển dụng mà bỏ qua khả năng học hỏi, yếu tố quyết định sự thích nghi lâu dài. 

Theo bà, một chương trình hội nhập bài bản không chỉ giúp nhân sự hiểu quy trình mà còn giúp họ nhìn thấy vai trò của mình trong mục tiêu chung. Khi nhân viên cảm nhận được sự chào đón và định hướng rõ ràng, quá trình hòa nhập sẽ diễn ra nhanh hơn, giảm chi phí thay thế nhân sự về lâu dài.

Đồng tình ý kiến, bà Trần Thị Thu Nguyệt, Phó giám đốc Khối khách hàng cá nhân ACB nhận định, hợp nhất đội ngũ không chỉ là sắp xếp nhân sự mà là nghệ thuật lãnh đạo dựa trên sự khác biệt. Theo bà, những cá tính đối lập, khi được kết nối đúng cách, sẽ tạo nên sức mạnh tổng hợp giống như nhiều mặt cắt của một viên kim cương. Khi đội ngũ nhìn thấy ý nghĩa lớn hơn phía sau công việc, động lực làm việc sẽ chuyển từ thu nhập sang giá trị đóng góp.

Nhìn rộng hơn, TS. Nguyễn Công Ái, Phó tổng giám đốc Bộ phận tư vấn thương vụ KPMG Việt Nam cho rằng việc học tập và phát triển năng lực lãnh đạo cần diễn ra liên tục, bởi doanh nghiệp hiện nay không chỉ cạnh tranh bằng sản phẩm mà còn bằng chất lượng con người. Môi trường học tập đa thế hệ giúp người đi trước cập nhật góc nhìn mới, trong khi người trẻ có cơ hội học hỏi kinh nghiệm thực tế, tạo nên một hệ sinh thái phát triển hai chiều.

Sự kết nối giữa các chia sẻ cho thấy một điểm chung, dù công nghệ thay đổi nhanh đến đâu, thành công của doanh nghiệp vẫn phụ thuộc vào khả năng lãnh đạo tạo ra đội ngũ gắn kết, hiểu rõ mục tiêu chung và sẵn sàng thích nghi. Khi con người được đặt ở trung tâm của chiến lược chuyển đổi, AI hay bất kỳ công cụ nào cũng trở thành chất xúc tác giúp tổ chức phát triển bền vững hơn.