Sau cú bật mạnh trong năm 2025, thị trường mua bán – sáp nhập (M&A) toàn cầu được dự báo sẽ tiếp tục duy trì đà sôi động trong năm 2026, với 80% lãnh đạo M&A kỳ vọng duy trì hoặc gia tăng hoạt động giao dịch, theo Báo cáo M&A Toàn cầu 2026 do Bain & Company vừa công bố.

Năm 2025, tổng giá trị M&A toàn cầu tăng 40%, đạt 4.900 tỷ USD – mức cao thứ hai trong lịch sử. Sự phục hồi mạnh mẽ này đang tạo nền tảng thuận lợi cho một chu kỳ giao dịch mới, trong bối cảnh điều kiện vĩ mô cải thiện và lượng lớn tài sản của các quỹ private equity, venture capital bước vào giai đoạn sẵn sàng thoái vốn.

Theo Bain & Company, nhiều doanh nghiệp trên toàn cầu cũng đang đối diện thực tế rằng các động lực tăng trưởng truyền thống đã dần cạn dư địa, buộc họ phải tìm kiếm con đường tái tạo thông qua M&A.

Bain & Company chỉ ra ba lực lớn sẽ định hình M&A trong năm 2026: đột phá công nghệ, địa chính trị trong bối cảnh hậu toàn cầu hóa, và sự dịch chuyển chiến lược danh mục đầu tư.

Trong đó, công nghệ, đặc biệt là AI đang trở thành trung tâm của làn sóng thương vụ mới. Gần một nửa các thương vụ trong ngành công nghệ đã có yếu tố AI, khi doanh nghiệp đẩy mạnh thâu tóm để sở hữu năng lực công nghệ và nhân sự chất lượng cao. Không chỉ giới hạn ở ngành công nghệ tech, nhiều doanh nghiệp truyền thống cũng sử dụng M&A để nhanh chóng xây dựng năng lực số.

Ở góc độ địa chính trị, các cú sốc thuế quan năm 2025 đã khiến doanh nghiệp nhận diện rõ hơn rủi ro phân mảnh toàn cầu. Hệ quả là các thương vụ M&A và thoái vốn ngày càng được sử dụng như công cụ để tái cấu trúc chuỗi giá trị, tập trung vào các thị trường chiến lược và giảm thiểu phơi nhiễm rủi ro.

Đáng chú ý, hơn một nửa doanh nghiệp được Bain khảo sát đang chuẩn bị bán tài sản trong vài năm tới, nhằm tăng mức độ tập trung, giải phóng dòng tiền và tận dụng mặt bằng định giá cao.

Một điểm nhấn đáng chú ý của báo cáo là sự bùng nổ ứng dụng AI trong hoạt động M&A. Năm 2025, 45% lãnh đạo đã sử dụng AI trong các thương vụ, tăng hơn gấp đôi so với năm trước; khoảng 1/3 nhà làm deal triển khai AI một cách hệ thống hoặc tái thiết kế quy trình xoay quanh AI.

Theo Bain & Company, các doanh nghiệp tiên phong đang dùng AI để nâng cao chất lượng pipeline giao dịch, tăng độ chính xác phân tích, rút ngắn thời gian hiện thực hóa hiệu ứng cộng hưởng và hỗ trợ quá trình tích hợp sau sáp nhập. AI đang dần trở thành lợi thế cạnh tranh thực sự trong cuộc đua M&A.

Dù triển vọng tích cực, Bain cảnh báo áp lực vốn sẽ là thách thức lớn của M&A năm 2026. Tỷ trọng vốn phân bổ cho M&A đã rơi xuống mức thấp nhất trong 30 năm, khi doanh nghiệp ưu tiên chi tiêu đầu tư cho tài sản cố định, nghiên cứu và phát triển. Điều này khiến tiêu chuẩn cho các thương vụ ngày càng khắt khe, đòi hỏi nhà đầu tư phải chứng minh rõ ràng khả năng tạo giá trị.

Trong bối cảnh đó, Bain & Company nhấn mạnh M&A năm 2026 sẽ không còn là cuộc chơi của số lượng, mà là cuộc sàng lọc về chiến lược, kỷ luật vốn và năng lực thực thi.