Lĩnh vực nông, lâm nghiệp và thủy sản ghi nhận 440 doanh nghiệp mới, tăng 145,8%, nhưng quy mô còn nhỏ. Ảnh ST

Thông tin từ Cục  Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể (Bộ Tài chính), dù tháng 2/2026 trùng với kỳ nghỉ Tết Nguyên đán, số ngày làm việc thực tế chỉ khoảng 15 ngày, cả nước vẫn ghi nhận 11.307 doanh nghiệp đăng ký thành lập mới, tăng 11,6% so với cùng kỳ năm 2025 – thời điểm không trùng kỳ nghỉ Tết.

Dữ liệu này cho thấy, quyết định khởi sự kinh doanh tiếp tục duy trì tính tích cực ngay từ đầu năm, bất chấp yếu tố mùa vụ.

Tính chung 2 tháng đầu năm 2026, có 35.471 doanh nghiệp thành lập mới, tăng 70,69% so với cùng kỳ. Tổng vốn đăng ký đạt 313.690 tỷ đồng, tăng 36,12%; số lao động đăng ký đạt 167.537 người, tăng 19,09%. Đây là mức tăng cao nhất trong nhiều năm trở lại đây, cao gấp hơn 2 lần bình quân giai đoạn 2021–2025.

Cùng với đó, 29.013 doanh nghiệp quay trở lại hoạt động, đưa tổng số doanh nghiệp gia nhập và tái gia nhập thị trường trong 2 tháng lên 64.484 đơn vị, tăng 29,4% so với cùng kỳ năm trước.

Dịch vụ chiếm ưu thế, vốn bình quân giảm

Xét theo ngành, khu vực dịch vụ tiếp tục dẫn đầu với 26.832 doanh nghiệp thành lập mới trong 2 tháng, chiếm 75,6% và tăng 69,6% so với cùng kỳ. Công nghiệp và xây dựng có 8.199 doanh nghiệp (23,1%), tăng 71,5%. Nông, lâm nghiệp và thủy sản ghi nhận 440 doanh nghiệp mới, tăng 145,8% nhưng quy mô còn nhỏ.

Xét theo địa phương, những trung tâm kinh tế lớn với cơ sở hạ tầng phát triển, môi trường kinh doanh thuận lợi và nguồn nhân lực dồi dào. TP.HCM, Hà Nội và Đồng Nai là những địa phương thu hút nhiều doanh nghiệp thành lập mới nhất cả nước. Cụ thể, trong 2 tháng đầu năm 2026, số doanh nghiệp thành lập mới tại TP.HCM là 9.647 doanh nghiệp (tăng 49,01% so với cùng kỳ năm 2025); TP.Hà Nội là 5.486 doanh nghiệp (tăng 52,86% so với cùng kỳ năm 2025) và  Đồng Nai là 1.493 doanh nghiệp (tăng 82,3% so với cùng kỳ năm 2025).

Tổng vốn đăng ký bổ sung vào nền kinh tế (bao gồm đăng ký mới và tăng thêm) đạt 851.899 tỷ đồng, tăng 20,09% so với cùng kỳ 2025.

Tuy nhiên, quy mô vốn đăng ký bình quân một doanh nghiệp đạt 8,84 tỷ đồng, thấp hơn mức 11,09 tỷ đồng cùng kỳ năm trước, cho thấy xu hướng gia nhập thị trường vẫn chủ yếu ở nhóm doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Doanh nghiệp tạm ngừng vẫn cao

Trong 2 tháng đầu năm, 76.997 doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường, tăng 14,9%. Trong đó, 58.472 doanh nghiệp tạm ngừng kinh doanh có thời hạn (chiếm 75,9%), tăng 2,78%; 10.626 doanh nghiệp chờ giải thể, tăng 66,34%; và 7.899 doanh nghiệp hoàn tất giải thể, tăng 110,19%.

Điều này cho thấy các doanh nghiệp không hẳn rút lui hoàn toàn mà chỉ tạm "đóng băng" hoạt động để tái cơ cấu, tìm kiếm cơ hội mới và chuẩn bị cho sự quay trở lại thị trường khi điều kiện thuận lợi hơn. Đặc biệt, khi bước vào các tháng cuối năm, thường là thời điểm đánh giá hiệu quả kinh doanh của năm cũ, khiến nhiều doanh nghiệp tạm dừng hoặc chậm lại các hoạt động đầu tư và phát triển để tính toán lại các hoạt động sản xuất kinh doanh của mình.

Bên cạnh đó, các số liệu cũng chỉ ra rằng phần lớn doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường có quy mô vốn nhỏ dưới 10 tỷ đồng (chiếm 90,5%), phản ánh sức chống chịu còn hạn chế của nhóm doanh nghiệp nhỏ.

Theo ngành nghề, lĩnh vực dịch vụ có 56.988 doanh nghiệp rút lui, tăng 15,8%; công nghiệp và xây dựng có 19.055 doanh nghiệp, tăng 12,2%. Riêng ngành bán buôn, bán lẻ; sửa chữa ô tô, xe máy ghi nhận 29.819 doanh nghiệp rút lui, chiếm 38,7% tổng số, tăng 14,1% so với cùng kỳ. Áp lực cạnh tranh từ thương mại điện tử và các nền tảng số tiếp tục tạo sức ép lớn lên mô hình kinh doanh truyền thống.