Quản lý rủi ro dữ liệu là gì?

Xuất phát từ yêu cầu của các cơ quan quản lý cùng với sự gia tăng rủi ro hoạt động và rủi ro danh tiếng đã và đang đặt ra những yêu cầu cấp thiết cho các tổ chức trong việc nâng cao năng lực đối phó và quản lý rủi ro dữ liệu.

KPMG định nghĩa rủi ro dữ liệu là rủi ro liên quan tới những lỗi xảy ra trong quá trình thu thập, xử lý, lưu trữ, sử dụng, bảo mật, chuyển giao và hủy bỏ dữ liệu. Rủi ro dữ liệu thường được tổ chức như là một phân nhóm của rủi ro hoạt động.

Rủi ro dữ liệu có thể được phân thành 06 nhóm bao gồm (i) Rủi ro Quản lý Dữ liệu, (ii) Rủi ro Quyền riêng tư, (iii) Rủi ro An ninh mạng, (iv) Rủi ro Nhận dạng và Quản lý truy cập, (v) Rủi ro Vòng đời thông tin, (vi) Rủi ro Chia sẻ thông tin.

Tầm quan trọng của rủi ro dữ liệu đối với tổ chức?

Rủi ro liên quan tới dữ liệu sẽ gây ra những hậu quả nghiêm trọng đối với tổ chức nếu dữ liệu không được kiểm soát một cách phù hợp. Một tổ chức không quan tâm tới Quản lý Rủi ro Dữ liệu có thể đối mặt với những thách thức sau:

- Gây ra tổn thất tài chính, danh tiếng và trong một số trường hợp có thể đối mặt với những bản án hình sự;

- Thiếu sự tin tưởng vào dữ liệu dẫn tới việc đưa ra quyết định kinh doanh dựa trên kinh nghiệm thay vì dựa trên dữ liệu;

- Thiếu năng lực khai mở những giá trị kinh doanh tiềm ẩn thu được từ hoạt động phân tích dữ liệu.

Để giảm thiểu những tổn thất nêu trên, tổ chức cần đảm bảo thực hiện đánh giá thường xuyên và đảm bảo sự thận trọng cách tiếp cận trong Quản lý Rủi ro Dữ liệu; đồng thời xây dựng một tầm nhìn chiến lược về rủi ro liên quan tới dữ liệu cũng như bảo vệ những giá trị kinh doanh của tổ chức. Trong quá trình thực hiện, ba (03) nguyên tắc cơ bản về dữ liệu cần được đảm bảo, bao gồm:

- Dữ liệu Rõ ràng: Đảm bảo xác định rõ ràng các quy trình hoạt động kinh doanh và vận hành trong quá trình thu thập, sử dụng, lữu trữ và chuyển giao dữ liệu.

- Bảo vệ Dữ liệu: Tổ chức cần xây dựng mối liên kết chặt chẽ và minh bạch giữa các chính sách, rủi ro và chốt kiểm soát để bảo mật dữ liệu trọng yếu trong quá trình kết nối và sử dụng các hệ thống CNTT, ứng dụng và giải pháp từ bên thứ ba,...

- Dữ liệu Tin cậy: Tổ chức cần xây dựng niềm tin với khách hàng, nhân sự, đối tác nội bộ và cơ quan quản lý.

Một số giải pháp mà các tổ chức có thể thực hiện nhằm giải quyết những vấn đề liên quan tới rủi ro dữ liệu cụ thể như sau:

Một số khuyến nghị

Không thể phủ nhận các tổ chức hiện nay đang dần cải thiện năng lực về dữ liệu và quản lý rủi ro dữ liệu. Điều này xuất phát từ những yêu cầu mở rộng khai thác dữ liệu nhằm đảm bảo những hỗ trợ cần thiết trong quá trình ra quyết định, tối ưu hóa nguồn lực – chi phí và quan trọng hơn cả là đáp ứng được những yêu cầu luật định và những thay đổi về quy định pháp lý. Quan sát của KPMG cho thấy lãnh đạo cấp cao tại các tổ chức vẫn đang gặp khó khăn trong công tác quản lý rủi ro dữ liệu tương ứng với 3 nguyên tắc cơ bản về dữ liệu (Dữ liệu rõ ràng, Bảo vệ dữ liệu, Dữ liệu tin cậy).

Cùng với việc mở rộng khai thác dữ liệu của các tổ chức, các cơ quan quản lý trên thế giới cũng thực hiện ban hành những quy định pháp lý liên quan tới dữ liệu. Điều này đặt ra những thách thức cho các tổ chức trong việc đảm bảo quản lý và bảo vệ dữ liệu một cách hiệu quả và bền vững.

--------------------------------

Các quan điểm và ý kiến được nêu trong tài liệu này là của tác giả và không nhất thiết thể hiện các quan điểm và ý kiến của KPMG Việt Nam.