Trong nhiều năm, phẫu thuật cột sống luôn được xem là một trong những lĩnh vực khó và phức tạp bậc nhất của ngoại khoa. Chỉ một sai lệch nhỏ trong thao tác cũng có thể ảnh hưởng trực tiếp tới tủy sống, rễ thần kinh và khả năng vận động của người bệnh.

Với các ca đại phẫu cột sống, áp lực không chỉ nằm ở trình độ chuyên môn của phẫu thuật viên mà còn phụ thuộc rất lớn vào độ chính xác của công nghệ hỗ trợ.

GS.Lê Ngọc Thành, Hiệu trưởng Trường Đại học Y Dược, Phụ trách Bệnh viện Đại học Y Dược (Đại học Quốc gia Hà Nội, cơ sở Linh Đàm) phát biểu tại hội thảo.

Nhưng giờ đây, cùng với sự phát triển mạnh mẽ của robot, trí tuệ nhân tạo (AI) và các hệ thống định vị chính xác cao, phẫu thuật cột sống đang bước vào một giai đoạn thay đổi toàn diện.

Tại Việt Nam, những công nghệ từng được xem là “tiêu chuẩn vàng” tại các trung tâm phẫu thuật cột sống lớn trên thế giới đang dần hiện diện trong phòng mổ hiện đại. Không chỉ giúp nâng cao độ chính xác, các hệ thống robot và định vị 3D còn mở ra cơ hội giảm biến chứng, rút ngắn thời gian hồi phục và nâng tầm năng lực của đội ngũ bác sỹ Việt Nam.

Thông tin này được nhấn mạnh tại Hội thảo khoa học quốc tế với chủ đề “Công nghệ tiên tiến trong phẫu thuật cột sống” do Bệnh viện Đại học y dược cơ sở Linh Đàm tổ chức.

Theo GS.Lê Ngọc Thành, Hiệu trưởng Trường Đại học Y Dược, Phụ trách Bệnh viện Đại học Y Dược (Đại học Quốc gia Hà Nội, cơ sở Linh Đàm), sự phát triển của robot hỗ trợ, định vị phẫu thuật 3D và hệ thống theo dõi thần kinh trong mổ đang tạo ra bước thay đổi lớn trong lĩnh vực phẫu thuật cột sống hiện đại. Đây cũng là cơ hội để bác sỹ Việt Nam tiếp cận trực tiếp những công nghệ tiên tiến vốn trước đây chỉ xuất hiện tại các trung tâm ngoại khoa hàng đầu thế giới.

Đáng chú ý, các nội dung chuyên môn tại hội thảo đều gắn với tinh thần của Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, trong đó ngành y tế được xác định là một trong những lĩnh vực trọng tâm của chuyển đổi công nghệ.

Điểm nhấn của Hội thảo tập trung vào ba công nghệ lõi được xem là “bộ ba quyền lực” trong phẫu thuật cột sống hiện đại gồm robot hỗ trợ phẫu thuật Mazor X Stealth Edition, hệ thống định vị phẫu thuật 3D thời gian thực và hệ thống theo dõi thần kinh trong mổ IOM.

Trong đó, hệ thống định vị phẫu thuật hoạt động như một “bản đồ số hóa 3D” giúp phẫu thuật viên xác định chính xác vị trí giải phẫu theo thời gian thực, hạn chế tối đa sai số do yếu tố chủ quan.

Robot Mazor X hỗ trợ định vị và bắt vít với độ chính xác cao trong các ca đại phẫu cột sống phức tạp. Công nghệ này đặc biệt có ý nghĩa trong những ca mổ yêu cầu thao tác chính xác tuyệt đối, bởi chỉ một sai lệch vài milimet cũng có thể dẫn tới tổn thương thần kinh nghiêm trọng.

Trong khi đó, hệ thống IOM đóng vai trò như một “lá chắn an toàn” cho người bệnh khi liên tục giám sát chức năng thần kinh trong suốt quá trình phẫu thuật, giúp phát hiện sớm nguy cơ tổn thương rễ thần kinh hoặc tủy sống để bác sỹ can thiệp kịp thời.

Theo các chuyên gia, việc làm chủ đồng bộ ba công nghệ này đang trở thành yêu cầu gần như bắt buộc tại nhiều trung tâm phẫu thuật cột sống lớn trên thế giới nhằm nâng cao mức độ an toàn cho người bệnh.

Tại Hội thảo, PGS-TS.Nguyễn Lê Bảo Tiến, Phó Giám đốc Bệnh viện Đại học Y Dược (Đại học Quốc gia Hà Nội, cơ sở Linh Đàm), Trưởng khoa Phẫu thuật Cột sống đã trình bày báo cáo khoa học về kỹ thuật OLIF một tư thế với robot Mazor X, một trong những ứng dụng nổi bật của robot hỗ trợ trong phẫu thuật cột sống hiện đại.

Theo PGS-TS.Nguyễn Lê Bảo Tiến, công nghệ robot hiện nay tích hợp nhiều nền tảng hỗ trợ bằng AI, giúp cuộc mổ diễn ra nhanh hơn, ít xâm lấn hơn và nâng cao độ chính xác. Dù không thể thay thế hoàn toàn phẫu thuật viên, robot góp phần giảm thiểu sai số, tối ưu hiệu quả điều trị và nâng cao độ an toàn cho người bệnh.

Ông cũng nhấn mạnh rằng, trong thời đại y học công nghệ cao, các phẫu thuật viên buộc phải liên tục học tập, đổi mới và cập nhật kỹ thuật hiện đại nếu không muốn bị tụt lại phía sau. Việc tiếp cận và làm chủ công nghệ không chỉ giúp nâng cao năng lực của từng bệnh viện mà còn góp phần nâng tầm toàn bộ hệ thống y tế Việt Nam.

Không dừng ở lý thuyết, Hội thảo còn tổ chức chuỗi ca mổ thị phạm trực tiếp trong hai ngày 28 và 29/5 thông qua hệ thống telemedicine chất lượng cao.

Các bác sỹ tham dự có thể theo dõi trực tiếp quá trình vận hành robot Mazor X, kỹ thuật định vị thời gian thực cũng như ứng dụng hệ thống IOM trong kiểm soát tai biến phẫu thuật. Đồng thời, các đại biểu cũng được trao đổi lâm sàng trực tiếp với ê-kíp mổ ngay khi ca phẫu thuật diễn ra.

Sự kiện có sự tham gia của nhiều chuyên gia trong và ngoài nước, trong đó có TS.Saw Lim Beng, chuyên gia phẫu thuật cột sống đến từ Trung tâm Y khoa Sunway. Theo giới chuyên môn, việc các chuyên gia quốc tế trực tiếp chia sẻ kỹ thuật và chuyển giao công nghệ tại Việt Nam cho thấy khoảng cách công nghệ trong lĩnh vực phẫu thuật cột sống đang dần được thu hẹp.

Trong bối cảnh chuyển đổi số y tế đang diễn ra mạnh mẽ, robot, AI và định vị 3D không còn là những công nghệ “xa xỉ” chỉ xuất hiện tại các bệnh viện lớn trên thế giới mà chúng đang từng bước trở thành một phần tất yếu của phòng mổ hiện đại.

Và với phẫu thuật cột sống, lĩnh vực đòi hỏi độ chính xác gần như tuyệt đối, cuộc cách mạng công nghệ này không đơn thuần là bước tiến về kỹ thuật, mà còn là cơ hội để nâng cao an toàn người bệnh, giảm biến chứng và mở ra chuẩn điều trị mới cho y học Việt Nam.