Sáng ngày 8/9, Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước tổ chức Hội nghị Nâng cao chất lượng quản trị công ty, báo cáo tài chính và minh bạch trên thị trường chứng khoán. 

Phát biểu khai mạc Hội nghị, Chủ tịch UBCKNN Vũ Thị Chân Phương cho biết, thị trường chứng khoán đang ngày càng khẳng định vai trò là kênh huy động vốn trung và dài hạn quan trọng cho nền kinh tế. Quy mô và thị trường, tài khoản và số lượng nhà đầu tư không ngừng gia tăng. Khung khổ pháp lý, cơ sở hạ tầng và năng lực quản lý giám sát cũng từng bước được hoàn thiện. Thị trường được nâng hạng và bước vào giai đoạn phát triển cao hơn về chất lượng và mức độ hội nhập. Ngày 21/9/2026, một số cổ phiếu Việt Nam sẽ được chính thức đưa vào các rổ chỉ số FTSE. 

Toàn cảnh Hội nghị. Ảnh: Mạnh Tuấn

Tuy nhiên, bà Phương cũng nhấn mạnh, cần nhận thức rõ rằng nâng hạng không phải là đích đến, mà là một dấu mốc mở ra một giai đoạn phát triển mới với những yêu cầu cao hơn đối với thị trường chứng khoán Việt Nam. Một thị trường quy mô lớn hơn, thanh khoản cao hơn và thu hút nhiều dòng vốn quốc tế hơn chỉ có thể phát triển bền vững khi đi cùng với sự gia tăng tương ứng về chất lượng của các chủ thể tham gia thị trường. 

Trong đó, chất lượng quản trị công ty, chất lượng báo cáo tài chính và tính minh bạch của công ty là những nền tảng cốt lõi. Đây không đơn thuần là yêu cầu tuân thủ pháp luật mà còn là những yếu tố trực tiếp quyết định chất lượng doanh nghiệp, hiệu quả phân bổ của vốn, khả năng bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các nhà đầu tư và quan trọng hơn là niềm tin của nhà đầu tư đối với thị trường chứng khoán Việt Nam.

Trong những năm qua khung khổ pháp lý về quản trị công ty, báo cáo tài chính và công bố thông tin đối với công ty đại chúng, doanh nghiệp đã từng bước được hoàn thiện. Các nguyên tắc quản trị công ty ngày càng được đưa vào pháp luật về chứng khoán theo hướng tiếp cận các chuẩn mực, thông lệ quốc tế. Nhiều doanh nghiệp niêm yết và công ty đại chúng cũng đã có những chuyển biến tích cực, ngày càng quan tâm hơn đến chất lượng hoạt động của HĐQT, quản trị rủi ro, quan hệ nhà đầu tư, quyền của cổ đông và chất lượng công bố thông tin. 

Chủ tịch UBCKNN Vũ Thị Chân Phương tại Hội nghị. Ảnh: Mạnh Tuấn

Đây là những kết quả đáng ghi nhận và cần tiếp tục được phát huy. Tuy nhiên, chủ tịch UBCKNN cũng chỉ ra một thực tế rằng, chất lượng quản trị công ty, chất lượng báo cáo tài chính và mức độ minh bạch thông tin vẫn còn những hạn chế cần khắc phục. Ở một bộ phận doanh nghiệp, quản trị công ty vẫn còn thiên về đáp ứng các yêu cầu tối thiểu và chưa thực sự trở thành một công cụ để nâng cao hiệu quả hoạt động, phát triển bền vững vai trò và hiệu quả hoạt động quản trị.

Một số doanh nghiệp còn hạn chế trong việc bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của cổ đông, đặc biệt là quyền lợi của cổ đông thiểu số chưa được quan tâm đúng mức. Vẫn còn có những tình trạng sai sót, chậm công bố phải điều chỉnh hoặc trình bày lại báo cáo tài chính. Chất lượng thông tin công bố giữa các doanh nghiệp chưa đồng đều… Những hạn chế này ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định đầu tư và quan trọng hơn ảnh hưởng đến niềm tin của nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán. 

“Trong một thị trường vốn ngày càng hội nhập sâu rộng, niềm tin là một trong những tài sản quan trọng nhất. Niềm tin đó phải được xây dựng bằng quản trị tốt, báo cáo tài chính đáng tin cậy, thông tin minh bạch và trách nhiệm giải trình của từng chủ thể tham gia thị trường”, bà Vũ Thị Chân Phương khẳng định. 

Tại Hội nghị, Chủ tịch UBCKNN cũng xác định một số định hướng trọng tâm nhằm nâng cao chất lượng quản trị công ty và minh bạch thông tin, để đây không chỉ là yêu cầu của cơ quan quản lý mà cần trở thành nhu cầu tự thân của một doanh nghiệp. 

Thứ nhất là tiếp tục hoàn thiện khung khổ pháp lý về quản trị công ty, báo cáo tài chính và công bố thông tin theo hướng nâng cao chất lượng và tiệm cận các chuẩn mực, thông lệ quốc tế.

Thứ hai là nâng cao vai trò trách nhiệm của HĐQT, ban điều hành và người quản lý doanh nghiệp. Quản trị công ty tốt trước hết bắt đầu từ nhận thức và cam kết của lãnh đạo doanh nghiệp, HĐQT phải thực hiện tốt vai trò định hướng chiến lược, giám sát quản trị rủi ro và trách nhiệm giải trình, đồng thời bảo đảm tốt hơn quyền của cổ đông đặc biệt là cổ đông thiểu số.

Thứ ba là nâng cao chất lượng báo cáo tài chính và trách nhiệm của các bên liên quan. Báo cáo tài chính phải phản ánh trung thực tình hình tài chính và kết quả hoạt động của doanh nghiệp. Đây là trách nhiệm của chính doanh nghiệp, HĐQT, Ban điều hành, đồng thời phát huy đầy đủ vai trò kiểm toán độc lập, kiểm toán nội bộ và các tổ chức nghề nghiệp.

Thứ tư là nâng cao chất lượng và tính kịp thời công bố thông tin. Yêu cầu của công bố thông tin không nên chỉ dừng lại ở việc đã công bố hay chưa mà tiến tới đánh giá thông tin có đầy đủ chính xác, dễ tiếp cận kịp thời và thật sự hữu ích cho các nhà đầu tư hay không.

Thứ năm là tăng cường hiệu quả giám sát, thanh tra kiểm tra và xử lý vi phạm. UBCKNN sẽ tiếp tục tăng cường giám sát tính tuân thủ các quy định về quản trị công ty, báo cáo tài chính và công bố thông tin, kịp thời phát hiện chấn chỉnh và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm. 

Thứ sáu là phát huy vai trò của các tổ chức nghề nghiệp, thành viên thị trường và các tổ chức quốc tế nhằm nâng cao chất lượng quản trị công ty.