Gia tăng nợ vay

Tháng 4/2023, Công ty cổ phần Container Việt Nam (Viconship, mã VSC) thông báo thâu tóm xong cảng Nam Hải Đình Vũ.

Theo ước tính ban đầu của Viconship, việc kiểm soát cảng Nam Hải Đình Vũ giúp Công ty tối ưu hóa chi phí vận hành khi “liền thổ” với cảng VIP. Được biết, chi phí vận hành một hệ thống cầu cảng dài hơn 800 m có thể giúp tiết giảm 10 - 30% chi phí so với việc vận hành 2 cầu cảng 400 m.

Ngoài ra, Viconship sẽ không phải chuyển tàu ra các cảng khác khi phát sinh tình huống trùng lịch tàu. Điều này trực tiếp làm giảm thêm chi phí thuê ngoài (hiện chiếm 5 - 10% doanh thu).

Việc sở hữu cảng Nam Hải Đình Vũ giúp Viconship trở thành doanh nghiệp cảng lớn nhất tại Hải Phòng trong năm 2023, với 30% thị phần.

Cảng Nam Hải Đình Vũ chính thức hoạt động từ năm 2014, với công suất 500.000 TEU/năm, có thể tiếp nhận tàu 50.000 DWT, diện tích bãi CY là 200.000 m2 và chiều dài cầu tàu lên tới 450 m, tổng vốn đầu tư hơn 1.000 tỷ đồng.

Ngược lại, theo chia sẻ của đơn vị bán cảng Nam Hải Đình Vũ, thương vụ này bên bán không bán cảng, mà chỉ bán tài sản và hạ tầng - yếu tố tạo nên doanh thu.

Tuy nhiên, thực tế trong thương vụ này, đơn vị bán cảng có thỏa thuận rất đặc biệt, đó là chỉ bán trang thiết bị, hạ tầng của cảng, còn lại toàn bộ đội ngũ nhân lực, kỹ thuật vận hành cảng, cùng toàn bộ khách hàng được Công ty chuyển sang cảng khác.

Thực tế, trước khi giao dịch mua cảng Nam Hải Đình Vũ được thực hiện trong tháng 4/2023, trên báo cáo tài chính của đơn vị bán cảng đã bắt đầu xuất hiện khoản đặt cọc mua cảng. Ngược lại, cơ cấu nguồn vốn của Công ty Viconship lại có sự thay đổi lớn, trong đó bắt đầu gia tăng nợ vay.

Với việc gia tăng nợ vay, hệ quả là chi phí lãi vay cũng đang tăng nhanh chóng theo thời gian. Trong đó, chi phí lãi vay năm 2021 ghi nhận 1,98 tỷ đồng, năm 2022 ghi nhận 5,02 tỷ đồng và 9 tháng đầu năm 2023, chi phí lãi vay lên tới 126,39 tỷ đồng.

Quay  trở lại với kết quả kinh doanh của Viconship, trong 9 tháng đầu năm 2023, công ty này ghi nhận doanh thu đạt 1.555,08 tỷ đồng, tăng 4,5% so với cùng kỳ, lợi nhuận sau thuế 127,3 tỷ đồng, giảm 60,6% so với cùng kỳ và với lợi nhuận trước thuế đạt 171,6 tỷ đồng, Công ty hoàn thành 66% so với kế hoạch lãi trước thuế năm 2023.

Điểm đáng lưu ý, trong 9 tháng đầu năm, chi phí tài chính tăng 211,55 lần so với cùng kỳ, tương ứng tăng thêm 126,93 tỷ đồng, lên 127,53 tỷ đồng; chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp tăng 34,2%, tương ứng tăng thêm 44,99 tỷ đồng, lên 176,53 tỷ đồng…

Như vậy, mặc dù tăng doanh thu nhưng lợi nhuận của Công ty Viconship lại giảm trong 9 tháng đầu năm 2023, nguyên nhân chủ yếu do chi phí tài chính tăng đột biến, kéo lùi lợi nhuận của Công ty.

Với việc dư nợ vay vẫn lên tới 1.573,3 tỷ đồng, Viconship vẫn đang và sẽ tiếp tục chịu áp lực chi phí tài chính tăng cao trong quý IV/2023 và các quý tiếp theo sau khi liên tục gia tăng nợ vay trong quá trình thâu tóm cảng Nam Hải Đình Vũ.

Gặp thách thức huy động vốn khi cổ phiếu liên tục lao dốc

Mặc dù đã thông báo thâu tóm xong cảng Nam Hải Đình Vũ, nhưng Viconship vẫn đang lên kế hoạch huy động vốn để tài trợ cho thương vụ thâu tóm. Trong đó, công ty này lên kế hoạch chào bán cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu, tỷ lệ 1:1, giá chào bán là 10.000 đồng/cổ phiếu và dự kiến triển khai trong năm 2023 đến năm 2024. Như vậy, với 133.395.642 cổ phiếu đang lưu hành, nếu phát hành thành công sẽ huy động được 1.333,96 tỷ đồng.

Số tiền huy động, Công ty dự kiến dùng 1.320 tỷ đồng nhận chuyển nhượng thêm tối đa 44% vốn điều lệ tại Công ty TNHH Cảng Nam Hải Đình Vũ từ các thành viên góp vốn hiện hữu, phần còn lại bổ sung vốn điều lệ.

Được biết, tại thời điểm 30/9/2023, Viconship đang sở hữu 35% vốn tại Công ty TNHH Cảng Nam Hải Đình Vũ và ghi nhận là khoản đầu tư vào công ty liên kết.

Có thể thấy, nhiều khả năng nếu huy động được nguồn vốn mới, Viconship sẽ tiếp tục gia tăng sở hữu tại cảng Nam Hải Đình Vũ.

Thực tế, sau thương vụ thâu tóm cảng Nam Hải Đình Vũ, diễn biến giá cổ phiếu VSC đang có xu hướng lao dốc. Trong đó, thống kê từ ngày 10/7/2023 đến ngày 27/10/2023, cổ phiếu VSC đã giảm 29,2%, từ 35.180 đồng/cổ phiếu, về 24.900 đồng/cổ phiếu và vẫn tiếp tục xu hướng giảm.

Với việc cả hai chỉ số chính của thị trường là VN-Index và VN30 đều đã giảm xuống dưới đường hỗ trợ MA200, đồng thời hàng loạt cổ phiếu giảm quá 20% từ đỉnh, điều này cho thấy dấu hiệu thị trường đang bước vào giai đoạn sóng giảm.

Như vậy, với việc giá cổ phiếu lao dốc, thị trường chứng khoán không thuận lợi, kế hoạch huy động vốn của Viconship nhiều khả năng sẽ gặp thách thức khi chi phí lãi vay vẫn đang bào mòn phần lớn lợi nhuận của Công ty.