Hiện trường vụ không kích mà Mỹ tiến hành tiêu diệt thiếu tướng Qassem Soleimani của quân đội Iran tại Iraq hôm 3/1. Ảnh: AFP

Mỹ hôm 3/1 tiến hành không kích tiêu diệt thiếu tướng Qassem Soleimani quyền lực của quân đội Iran ngay sát sân bay quốc tế Baghdad (Iraq). 5 ngày sau đó, Iran đáp trả bằng màn trút tên lửa liên tiếp vào căn cứ quân sự Mỹ tại Iraq. Đây là diễn biến căng thẳng nhất giữa Mỹ và Iran, làm dấy lên lo ngại xung đột lan rộng tại Trung Đông.

Đại giáo chủ Ali al-Sistani cho rằng các cuộc đụng độ giữa Mỹ và Iran là vi phạm chủ quyền Iraq và không có thế lực nước ngoài nào được phép quyết định "số phận" Iraq. Thông điệp này được đại giáo chủ Sistani phát đi thông qua một người đại diện. Người này đã nhắc lại thông điệp tại một lễ cầu nguyện mới đây ở thánh địa Kerbala.

Vị đại diện cho biết thêm, việc các bên có sức mạnh và tầm ảnh hưởng dùng các biện pháp “thái quá” như vừa qua sẽ chỉ khiến “đào mồ” cho khủng hoảng và khó lòng đạt được giải pháp. Các hành động hiếu chiến nguy hiểm gần đây của Mỹ và Iran càng làm xấu đi tình hình khu vực Trung Đông.

Lo ngại chảo lửa Trung Đông tăng nhiệt, giới lập pháp Mỹ đã tìm cách siết quyền lực chiến tranh của Tổng thống Trump. Hạ viện Mỹ hôm 9/1 bỏ phiếu ngăn ông Trump có thêm hành động quân sự với Iran trong bối cảnh Trung Đông vẫn căng như dây đàn, sau vụ tướng lĩnh quyền lực của Iran bị tiêu diệt.

Hạ viện do đảng Dân chủ kiểm soát đã thông qua một nghị quyết với hầu hết các thành viên phe Cộng hòa trong Hạ viện phản đối. Đây là biện pháp có thể "đóng băng" quyền lực chiến tranh của ông Trump, trong đó có việc ông Trump điều quân sát phạt Iran mà không cần đến sự đồng ý của Quốc hội.

Hiện việc đưa ra biện pháp ngăn chặn quyền lực chiến tranh của ông Trump đang thuộc về Thượng viện do phe Cộng hòa của ông Trump kiểm soát. Động thái của Hạ viện nhiều khả năng sẽ châm ngòi cho cuộc tranh đấu khó khăn giữa hai phe.

Cuộc bỏ phiếu của Hạ viện diễn ra chỉ vài giờ sau khi ông Trump cho biết lý do tiêu diệt tướng Qassem Soleimani của Iran là bởi tướng này đã lên kế hoạch “thổi bay” một đại sứ quán Mỹ.

“Soleimani đã tích cực lên kế hoạch cho các cuộc tấn công mới và ông ta đã có ý đồ nhằm vào các đại sứ quán của chúng ta và không chỉ là đại sứ quán Mỹ ở Baghdad. Do vậy, chúng ta phải ngăn chặn ông ấy”, ông Trump nói.

Dường như, những thông tin mà ông Trump đưa ra chỉ để làm sáng tỏ hơn những hoài nghi về thông tin tình báo Mỹ về các động thái của tướng Soleimani, đồng thời làm rõ thêm quan điểm của ông Trump rằng "xuống tay" với tướng Soleimani và phá vỡ mưu đồ của tướng này là để diệt trừ hậu họa mà Washington có thể gặp về sau.