Loạt dự án đầu tư mới

Cập nhật đến hết tháng 5/2025, tiến độ tổng thể của gói thầu EPC Dự án Nhà máy điện Nhơn Trạch 3&4 ước hoàn thành 99%. Liên danh tổng thầu đã tiến hành đốt lửa lần đầu thành công tại Dự án Nhà máy điện Nhơn Trạch 4 vào đầu tháng 6/2025. Trước đó, Nhà máy Điện Nhơn Trạch 3 cũng đã tiến hành đốt lửa lần đầu và hoàn thành mốc kỹ thuật chạy liên tục 24 giờ ở mức tải nền của chu trình hỗn hợp với công suất tải tối đa.

Theo thông tin từ phía Tổng công ty Điện lực Dầu khí Việt Nam (PV Power) - chủ đầu tư Dự án, Nhơn Trạch 3 dự kiến phát điện thương mại (COD) trong quý III/2025, còn Nhơn Trạch 4 sẽ phát điện thương mại vào cuối năm nay.

“Nhà máy Điện Nhơn Trạch 3&4 đã có hợp đồng mua bán điện (PPA) chính thức từ tháng 9/2024. PV Power đang rà soát, đề xuất sửa đổi bổ sung PPA theo các quy định mới được Chính phủ và Bộ Công thương ban hành”, lãnh đạo doanh nghiệp điện này cho biết tại cuộc họp đại hội đồng cổ đông hồi tháng 4/2025.

Lãnh đạo công ty này cũng cho biết, sản lượng điện (Qc) tối thiểu được xác định không thấp hơn mức 65% sản lượng điện phát bình quân nhiều năm. Giá bán dự kiến năm 2025 của hai nhà máy này có thể ở mức 3.006 đồng/kWh.

PV Power không phải doanh nghiệp niêm yết duy nhất của ngành điện gia tăng công suất điện thời gian tới đây. Theo kế hoạch, REECorp sẽ hoàn thành và đưa vào phát điện một nhà máy điện gió 48 MW vào tháng 11/2025; bổ sung một nhà máy thủy điện 30 MW vào quý III/2026 và dự kiến phát điện đầu năm 2027. REECorp cũng kỳ vọng trúng thầu thêm dự án điện gió với kế hoạch phát điện vào cuối năm 2026.

Tại cuộc họp đại hội đồng cổ đông của Tổng công ty Phát điện 3 (EVNGENCO3), kế hoạch đầu tư xây dựng trong giai đoạn tới cũng đã được chia sẻ. Theo đó, EVNGENCO3 dự kiến hợp tác đầu tư với danh mục đầu tư hơn 6.105 MW trong giai đoạn 2025-2031. Riêng EVNGENCO3 dự kiến đầu tư tổng công suất 305 MW, gồm dự án điện mặt trời nổi hồ Buôn Kuốp (50 MW), điện mặt trời nổi hồ Sêrêpốk 3 (50 MW), thủy điện Buôn Kuốp mở rộng (140 MW) và thủy điện Sêrêpốk 3 mở rộng (110 MW). Tất cả dự án trên đã được phê duyệt trong Quy hoạch Điện VIII điều chỉnh.

Thực tế, trong vài năm qua, có hàng trăm nhà đầu tư xếp hàng chờ xin giấy phép đầu tư vào năng lượng tái tạo, chờ quy hoạch điện được phê duyệt, cũng như các nghị định, thông tư hướng dẫn.

Theo đánh giá của lãnh đạo Tập đoàn PC1 tại cuộc họp cổ đông năm nay, Quy hoạch Điện VIII điều chỉnh sẽ là cơ hội lớn cho ngành năng lượng nói chung và PC1 nói riêng nhờ nhu cầu năng lượng tăng cao và cơ chế lựa chọn nhà đầu tư minh bạch hơn. Doanh nghiệp này đề ra chiến lược phát triển 800 MW điện tái tạo đến năm 2030.

Trong khi đó, Vingroup, hồi tháng 3/2025, cũng quyết định “lấn sân” sang lĩnh vực này. Trong công văn gửi Chính phủ, Vingroup đề xuất thực hiện các dự án điện tái tạo, điện khí LNG có tổng công suất khoảng 25.500 MW, với vốn đầu tư 25-30 tỷ USD trong giai đoạn 2025 - 2030.

Bài toán vốn

Năm 2025, dựa trên giả định hệ số đàn hồi điện/GDP là 1,5 lần, sản lượng điện tiêu thụ có thể tăng 10,5 - 14,3% so với năm trước. Trong khi đó, nguồn cung điện dự báo chỉ tăng khoảng 7,8% so với năm 2024. Sự mất cân đối cung - cầu có thể khiến hệ thống điện, nhất là khu vực miền Bắc, phải chịu áp lực lớn trong cao điểm mùa khô.

Thêm vào đó, quy hoạch điện mới cũng là cơ hội cho các doanh nghiệp năng lượng đón đầu xu hướng chuyển dịch sang năng lượng sạch và bền vững. Như chia sẻ của lãnh đạo Vingroup, một trong những lý do khiến tập đoàn này tham gia lĩnh vực điện xuất phát từ mong muốn tạo ra một hệ sinh thái xanh "từ đầu đến cuối": xe điện sẽ sử dụng điện thân thiện với môi trường.

Lãnh đạo Vingroup cũng nhấn mạnh sẽ phải đảm bảo an toàn vốn khi đầu tư với kế hoạch sử dụng 15% vốn tự có, 35% vay ngân hàng, còn lại 50% thông qua hợp đồng tổng thầu EPC. Tương tự, song hành với mục tiêu đầu tư, EVNGENCO3 tới đây dự kiến xây dựng Đề án tái cơ cấu giai đoạn 2026 - 2030 theo phương án phát hành cổ phiếu tăng vốn điều lệ để tạo nguồn lực phát triển. Cùng với đó, doanh nghiệp này có thể thu hồi một phần doanh thu chênh lệch tỷ giá trong tổng doanh thu gần 5.400 tỷ đồng chưa được thanh toán trong giai đoạn 2019-2024, qua đó củng cố đáng kể năng lực tài chính.

Theo tính toán, trong kế hoạch thực hiện Quy hoạch Điện VIII điều chỉnh, nhu cầu vốn đầu tư tới năm 2030 cho hoạt động đầu tư nguồn điện xấp xỉ 118,2 tỷ USD, trong đó nhà nước đầu tư 27,4 tỷ USD; còn lại xem xét xã hội hóa 90,8 tỷ USD. Đối với hoạt động đầu tư lưới truyền tải, nhu cầu vốn đầu tư là 18,1 tỷ USD. Dự kiến, Nhà nước đầu tư 12,9 tỷ USD, còn xem xét xã hội hóa 5,2 tỷ USD. Nguồn vốn xã hội hoá chiếm tỷ trọng lớn, đặc biệt trong mảng phát điện, đòi hỏi các doanh nghiệp tham gia có năng lực tài chính và chiến lược đầu tư bài bản.