Ngộ độc khí CO vốn không có mùi, không màu và khó phát hiện bằng giác quan thông thường, có thể xảy ra đột ngột và nguy hiểm đến tính mạng, đặc biệt với trẻ nhỏ, người già và phụ nữ mang thai.

Ngộ độc khí CO mùa lạnh và những cảnh báo quan trọng của bác sỹ

Mới đây trên địa bàn xã Hồng Lộc (Hà Tĩnh) xảy ra vụ việc ba người trong cùng một gia đình được phát hiện tử vong trong phòng ngủ.

Thời điểm phát hiện sự việc các cửa phòng đóng kín, phía dưới giường của nạn nhân có nồi đựng than củi sưởi ấm nhưng lửa đã tàn. Các nạn nhân là chị N.T.V. (SN 1999) và chị N.T.H. (SN 2002) cùng cháu bé 2 ngày tuổi con chị V.

Theo người nhà nạn nhân, chị V. sinh con nên chuyển về ở với bà ngoại. Do mới sinh, gia đình đốt than củi để sưởi ấm cho mẹ và bé sơ sinh.

Trước đó, Hà Tĩnh ghi nhận hai vụ ngộ độc khí CO do sử dụng máy phát điện trong nhà. Một vụ xảy ra tại thôn Đồng Phú, xã Kỳ Anh, khiến 2 người phải nhập viện cấp cứu trong đêm. Vụ thứ hai ở thôn Trần Phú, xã Thiên Cầm nghiêm trọng hơn, khiến 4 người thương vong.

Thực tế đáng lo ngại được ghi nhận qua hàng loạt vụ thương tâm trong thời gian gần đây như trường hợp vừa nêu, ba người trong một gia đình ở Hà Tĩnh tử vong khi ngủ trong phòng kín, phía dưới giường là nồi đựng than củi sưởi ấm; trước đó cũng xuất hiện các trường hợp ngộ độc khí CO do sử dụng máy phát điện trong nhà, khiến nhiều người phải nhập viện cấp cứu.

Ảnh minh họa.

Những sự việc này một lần nữa gióng lên hồi chuông báo động về mức độ nguy hiểm của khí CO nếu chủ quan trong sử dụng các nguồn nhiệt.

Khí carbon monoxide phát sinh từ quá trình đốt cháy nhiên liệu thiếu oxy như than củi, khí gas, dầu diesel và các chất dễ cháy khác. Trong môi trường kín, nguồn khí này tích tụ nhanh chóng, làm giảm nồng độ oxy trong không khí.

Khi hít phải khí CO, phân tử CO gắn chặt với hemoglobin trong máu, ngăn cản hemoglobin vận chuyển oxy đến các cơ quan. Hệ quả là tế bào bị thiếu oxy, dẫn tới đau đầu, chóng mặt, buồn nôn, mệt mỏi và nếu tiếp xúc kéo dài có thể gây mất ý thức, tổn thương não, suy hô hấp, hôn mê sâu hoặc tử vong.

Bác sỹ chuyên khoa cảnh báo, việc đốt than, củi trong phòng ngủ đóng kín cửa là hành vi đặc biệt nguy hiểm. Trong điều kiện cửa phòng khép chặt để giữ ấm, oxy nhanh chóng bị tiêu thụ, trong khi khí CO tích tụ, khiến quá trình ngộ độc diễn ra âm thầm mà người trong phòng hầu như không nhận biết. Người bị nhiễm thường lâm vào tình trạng lịm dần và mất khả năng tự thoát thân, nhất là với trẻ nhỏ, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền.

Để phòng tránh ngộ độc khí CO trong mùa lạnh, các bác sỹ khuyến cáo người dân cần lựa chọn các phương thức sưởi ấm an toàn và đảm bảo thông gió tốt. Việc dùng chăn, quần áo đủ ấm, che chắn nhà cửa để tránh gió lùa là những biện pháp chủ động không sử dụng nhiệt đốt trực tiếp như than củi hay lò sưởi cũ.

Nếu cần dùng các thiết bị sưởi như máy sưởi điện, quạt sưởi, lò sưởi gas, cần đảm bảo thiết bị có nguồn gốc rõ ràng, được lắp đặt đúng kỹ thuật và đặt trong không gian thông thoáng.

Lắp đặt thiết bị báo khí CO tại nhà cũng được xem là biện pháp hiệu quả giúp phát hiện sớm nồng độ khí gây hại. Thiết bị này sẽ cảnh báo khi nồng độ CO trong không khí vượt ngưỡng an toàn, giúp các thành viên trong gia đình có thời gian di chuyển ra ngoài, mở cửa thông gió và liên hệ cơ sở y tế nếu cần.

Ngoài ra, việc sử dụng máy phát điện tại nhà cũng cần được chú ý kỹ lưỡng. Máy phát điện chỉ nên đặt ngoài trời, xa cửa sổ, cửa ra vào và khu sinh hoạt chính. Trong trường hợp phát hiện mùi khí lạ, khó thở, chóng mặt, cần ngay lập tức di chuyển ra nơi thông thoáng, mở cửa, gọi cấp cứu và đưa nạn nhân đến cơ sở y tế để được chăm sóc và điều trị kịp thời.

Ngộ độc khí CO không chỉ gây hại tức thời mà trong nhiều trường hợp còn có thể để lại di chứng lâu dài về thần kinh và hô hấp nếu người bệnh được cứu sống. Vì vậy, việc trang bị kiến thức, lựa chọn giải pháp sưởi ấm phù hợp và tránh sử dụng nhiên liệu đốt trực tiếp trong không gian kín là những bước thiết thực để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình trong mùa lạnh.

Ngộ độc sau khi uống rượu thuốc không rõ nguồn gốc

Một trường hợp ngộ độc nặng sau khi uống rượu thuốc không rõ nguồn gốc vừa được ghi nhận tại TP.HCM. Điều đáng lo ngại là nhiều người vẫn coi rượu thuốc như một “bài bổ” cho sức khỏe, trong khi thực tế đây có thể là hỗn hợp chứa cồn công nghiệp, tạp chất hoặc dược liệu không kiểm soát, dẫn đến ngộ độc cấp tính, tổn thương đa cơ quan và nguy cơ tử vong.

Theo thông tin từ cơ sở y tế tiếp nhận, người bệnh nhập viện trong tình trạng nặng sau khi uống rượu thuốc được giới thiệu là có tác dụng bồi bổ.

Sau uống, người bệnh xuất hiện các triệu chứng bất thường như mệt lả, đau đầu, buồn nôn, nôn, rối loạn ý thức, có dấu hiệu suy hô hấp và rối loạn tuần hoàn. Kết quả thăm khám và xét nghiệm cho thấy tình trạng ngộ độc diễn tiến nhanh, cần xử trí cấp cứu và điều trị tích cực.

Các bác sỹ cho biết, ngộ độc rượu thuốc không chỉ đến từ nồng độ cồn cao. Nguy cơ lớn nhất nằm ở thành phần không rõ ràng. Rượu có thể bị pha bằng methanol (cồn công nghiệp), dung môi, hoặc chứa các chất độc từ dược liệu ngâm sai cách.

Một số loại thảo dược khi ngâm rượu nếu dùng quá liều hoặc không đúng chỉ định có thể gây tổn thương gan, thận, tim mạch. Ngoài ra, rượu ngâm động vật, rễ cây, hoặc các “bài thuốc” lan truyền trên mạng xã hội càng tiềm ẩn rủi ro do không có kiểm định chất lượng.

Đáng chú ý, methanol là tác nhân gây ngộ độc đặc biệt nguy hiểm vì dễ bị nhầm lẫn với ethanol. Người uống rượu chứa methanol có thể chỉ mệt mỏi nhẹ trong giai đoạn đầu, sau đó xuất hiện nhìn mờ, đau đầu dữ dội, thở nhanh, toan chuyển hóa, hôn mê và tử vong. Nếu qua khỏi, nhiều trường hợp vẫn để lại di chứng nặng nề như mù mắt, tổn thương thần kinh. Đây là lý do nhiều ca ngộ độc rượu “không rõ nguồn” thường diễn tiến xấu nhanh, khiến việc cứu chữa trở nên khó khăn.

Không ít người Việt vẫn mang tâm lý “rượu thuốc nhà ngâm thì lành”, hoặc tin vào lời quảng cáo như “tăng cường sinh lực”, “bổ thận tráng dương”, “điều trị đau nhức”.

Thực tế, rượu thuốc không phải thuốc điều trị theo nghĩa y khoa, càng không phải sản phẩm có thể dùng tùy tiện. Việc sử dụng rượu như một dạng “thực phẩm chức năng” là quan niệm sai, dễ dẫn đến lạm dụng. Nguy cơ càng cao ở nhóm người có bệnh nền như tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh gan, bệnh thận, hoặc đang dùng thuốc điều trị dài ngày.

Từ trường hợp này, bác sỹ khuyến cáo người dân tuyệt đối không uống rượu thuốc không rõ nguồn gốc, không mua rượu trôi nổi, rượu “xách tay” không kiểm định, rượu bán theo lời truyền miệng.

Nếu sử dụng các chế phẩm từ dược liệu, cần có tư vấn chuyên môn, tránh ngâm rượu theo công thức trên mạng. Khi xuất hiện dấu hiệu bất thường sau uống rượu như đau đầu, nôn, nhìn mờ, thở nhanh, lơ mơ, co giật hoặc hôn mê, người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế ngay, không chờ tự khỏi và không tự điều trị tại nhà.

Về lâu dài, câu chuyện ngộ độc rượu thuốc không chỉ là vấn đề cá nhân, mà phản ánh khoảng trống trong kiểm soát thị trường rượu trôi nổi và thói quen dùng rượu như một “liều bổ” phổ biến.

Khi sức khỏe bị đánh đổi bằng niềm tin thiếu căn cứ, hậu quả không chỉ là một ca cấp cứu, mà có thể là di chứng suốt đời hoặc mất mạng. Việc nâng cao nhận thức cộng đồng, siết quản lý nguồn rượu và chuẩn hóa thông tin về sử dụng dược liệu trong dân gian cần được coi là giải pháp lâu dài để giảm các ca ngộ độc đáng tiếc.

Dấu hiệu viêm đường tiết niệu ở trẻ

Tiểu ra máu là dấu hiệu bất thường của hệ tiết niệu, có thể biểu hiện bằng nước tiểu màu hồng, đỏ sẫm hoặc xuất hiện máu cục. Ở trẻ em, triệu chứng này thường khiến phụ huynh lo lắng vì có thể liên quan đến nhiều bệnh lý, từ nhiễm trùng đường tiết niệu đến sỏi, tổn thương thận hoặc bất thường bẩm sinh. Trường hợp một bé gái 7 tuổi tại TP.HCM tiểu ra máu cục kéo dài là lời cảnh báo rõ ràng về nguy cơ biến chứng nếu chậm thăm khám.

Theo gia đình, bé xuất hiện tiểu buốt và tiểu ra máu cục liên tục khoảng 10 ngày, kèm cảm giác khó chịu, mệt mỏi. Trước đó, bé từng mắc viêm họng và viêm đường hô hấp trong khoảng hai tháng. Gia đình đã cho bé dùng thuốc nhưng tình trạng không cải thiện, các triệu chứng rối loạn tiểu tiện tăng dần nên quyết định đưa bé đến viện để kiểm tra.

Tại khoa Nhi, PGS-TS.Vũ Huy Trụ, Trưởng Khoa Nhi cho biết, vùng sinh dục của bé có biểu hiện sưng đỏ, ngứa, không ghi nhận tụ dịch hay mủ.

Kết quả xét nghiệm nước tiểu cho thấy số lượng bạch cầu và hồng cầu tăng cao, kèm protein và vi khuẩn, gợi ý nhiễm trùng đường tiết niệu. Siêu âm ghi nhận thành bàng quang dày lên và có cặn lắng, phù hợp tình trạng viêm tiến triển. Các bác sỹ chẩn đoán bé bị viêm đường tiết niệu gây tiểu máu đại thể, trong đó máu xuất hiện rõ bằng mắt thường và có thể kèm máu cục.

Theo các bác sỹ, nhiễm trùng đường tiết niệu là một trong những nguyên nhân thường gặp gây tiểu ra máu ở trẻ em. Tác nhân phổ biến là vi khuẩn xâm nhập từ niệu đạo lên bàng quang, gây viêm niêm mạc và kích thích đường tiểu. Trẻ mắc bệnh thường có các triệu chứng điển hình như tiểu buốt, tiểu rắt, tiểu nhiều lần, nước tiểu đục hoặc có mùi hôi, đôi khi kèm sốt nếu nhiễm trùng nặng hơn. Khi tình trạng viêm kéo dài hoặc không được điều trị đúng, niêm mạc bàng quang dễ tổn thương, gây chảy máu và dẫn đến tiểu ra máu.

Điều đáng lưu ý là tiểu ra máu ở trẻ không chỉ do viêm đường tiết niệu. Nhiều trường hợp có thể liên quan đến sỏi đường tiết niệu, chấn thương vùng bụng - lưng, dị dạng hệ tiết niệu bẩm sinh hoặc các bệnh lý thận. Vì vậy, thăm khám và làm xét nghiệm đầy đủ là yêu cầu bắt buộc để xác định nguyên nhân, tránh bỏ sót các bệnh lý nguy hiểm hoặc điều trị sai hướng.

Sau khi đánh giá toàn diện và loại trừ các nguyên nhân khác, các bác sỹ chỉ định điều trị cho bé bằng kháng sinh đường tĩnh mạch kết hợp thuốc bôi ngoài da nhằm giảm sưng và ngứa vùng sinh dục. Sau 7 ngày, triệu chứng tiểu buốt giảm rõ rệt, nước tiểu chuyển dần sang màu hồng nhạt, thể trạng ổn định và bé được xuất viện.

Từ trường hợp này, bác sỹ khuyến cáo phụ huynh không nên chủ quan khi trẻ có biểu hiện rối loạn tiểu tiện, đặc biệt là tiểu ra máu, tiểu buốt, tiểu rắt hoặc sốt không rõ nguyên nhân.

Việc tự ý dùng thuốc hoặc trì hoãn thăm khám có thể khiến nhiễm trùng lan rộng, tăng nguy cơ biến chứng lên thận và ảnh hưởng sức khỏe lâu dài của trẻ. Trong bối cảnh nhiều bệnh lý tiết niệu ở trẻ có thể tiến triển nhanh và khó nhận biết, thăm khám sớm tại cơ sở chuyên khoa vẫn là giải pháp an toàn nhất.

Tiểu ra máu không phải triệu chứng “có thể chờ”, nhất là ở trẻ em. Khi được phát hiện sớm và điều trị đúng, phần lớn trường hợp viêm đường tiết niệu có thể kiểm soát hiệu quả và phục hồi nhanh.

Điều quan trọng là phụ huynh cần trang bị kiến thức cơ bản, theo dõi sát dấu hiệu bất thường và đưa trẻ đi khám kịp thời, để tránh những biến chứng đáng tiếc từ một bệnh lý vốn có thể điều trị đơn giản nếu xử trí đúng ngay từ đầu.