Năm 2023, chi tiêu của người Mỹ vẫn ở mức cao, các thị trường đạt tăng trưởng cao trong khi cuộc chiến chống lạm phát của Cục Dự trữ Liên bang (Fed) có dấu hiệu "hạ nhiệt" nhưng không xuống mức "đóng băng".

Nền kinh tế lớn nhất thế giới cũng ghi nhận thêm tín hiệu tích cực khác khi thị trường việc làm phục hồi gần như bất chấp logic. Theo số liệu do Cơ quan Thống kê Lao động Mỹ vừa công bố, thị trường lao động nước này đã kết thúc năm 2023 một cách mạnh mẽ, trong đó riêng tháng 12 đã có hơn 200.000 việc làm. Trong khi các ước tính việc làm trước đó cho tháng 10 và tháng 11 đều đã được điều chỉnh giảm xuống tổng cộng 75.000, tỷ lệ thất nghiệp vẫn ở mức thấp 3,7% và tháng 12 đánh dấu tháng thứ 36 liên tiếp tạo ra việc làm cho nền kinh tế Mỹ.

Tỷ lệ thất nghiệp của Mỹ giảm mạnh từ năm 2021 đến hết năm 2023. Nguồn: Cơ quan Thống kê Lao động Mỹ

Tổng cộng, Mỹ đã tạo ra gần 2,7 triệu việc làm trong năm 2023, theo số liệu được điều chỉnh theo mùa. Con số này được đưa ra bất chấp những lo ngại rằng cuộc chiến chống lạm phát của Fed thông qua việc tăng lãi suất có thể làm nguội lạnh thị trường lao động và kéo giảm chi tiêu của người tiêu dùng.

Tuy nhiên, cả hai mối lo ngại đó đều không thành hiện thực. Trên thực tế, chi tiêu của người tiêu dùng Mỹ vẫn ở mức cao trong suốt cả năm, với doanh số bán lẻ tăng cao hàng tháng duy trì trên mốc 600 triệu USD trong hầu hết năm 2023, chứng tỏ rằng bất chấp nhiều trở ngại kinh tế, người tiêu dùng Mỹ đã không thắt lưng buộc bụng.

Mặc dù lạm phát vẫn là mối lo hàng đầu của người tiêu dùng Mỹ, nhưng tình hình đã hạ nhiệt đáng kể vào năm 2023. Trong khi đó, tăng trưởng tiền lương trong suốt cả năm 2023 đã vượt xa mức tăng của giá cả.

Tăng trưởng doanh số bán lẻ tại Mỹ qua các năm. Nguồn: Cơ quan Thống kê Dân số Mỹ

Người tiêu dùng Mỹ có xu hướng chi tiêu nhiều hơn cho các dịch vụ, đặc biệt là chi cho các trải nghiệm. Năm 2023 chính thức ghi dấu sự phục hồi của ngành du lịch Mỹ với số lượng khách đi nghỉ trong dịp Lễ Tạ ơn tăng kỷ lục. Theo số liệu của Cơ quan quản lý an ninh vận tải, gần 150 triệu hành khách đã di chuyển qua các sân bay Mỹ trong tháng 11 và tháng 12.

Người Mỹ cũng chịu chi cho các dịch vụ giải trí. Với những bộ phim đình đám như "Barbie", "Oppenheimer" và phim hòa nhạc "The Eras Tour" ("Những kỷ nguyên") của Taylor Swift, doanh số phòng vé của Mỹ đã phục hồi một cách ngoạn mục trong năm 2023 sau thời kỳ suy thoái của đại dịch Covid-19.

Cả ba chỉ số chứng khoán chính của Mỹ đều tăng trưởng thăng hoa trong năm 2023. Nguồn: FactSet

Cả ba chỉ số chính của chứng khoán Mỹ đều khép lại năm 2023 với mức tăng trưởng đáng kể, trong đó nhóm cổ phiếu công nghệ dẫn đầu. Đây là một trong những mức tăng trưởng tốt nhất của ba chỉ số: Dow Jones, Nasdaq Composite và S&P 500, trong những năm gần đây.

Giá Bitcoin phục hồi ấn tượng trong năm 2023. Nguồn: Coin Metrics

Ngay cả những tài sản ảo như tiền điện tử cũng chứng kiến​ sự phục hồi ấn tượng trong năm 2023 sau khi xuống mức thấp vào tháng 11/2022. Điển hình, Bitcoin kết thúc năm 2023 với mức giá cao gần gấp 3 lần mức thấp trước đó.

Sau khi tăng lãi suất lên mức cao lịch sử vào năm 2022, Fed đã giảm nhiệt cuộc chiến chống lạm phát và chỉ tăng lãi suất ở 4 trong số 8 cuộc họp trong năm 2023. Hơn nữa, những phát ngôn gần đây của chủ tịch Fed, ông Jerome Powell, khiến giới quan sát và các nhà giao dịch càng lạc quan tin rằng Fed sẽ cắt giảm lãi suất trong năm 2024.

Các đợt tăng lãi suất của Fed trong năm 2022 và 2023. Nguồn: Chi nhánh Fed tại New York

Tuy vậy, người tiêu dùng Mỹ vẫn đang đối đầu với một số vấn đề khó khăn. 

Biến động lãi suất cho vay thế chấp trung bình kỳ hạn 30 năm tại Mỹ từ cuối năm 2020 đến nay. Nguồn: Freddie Mac tổng hợp từ FRED

Đơn cử, lãi suất cho vay thế chấp tại Mỹ vẫn duy trì ở mức cao. Theo dữ liệu từ Hiệp hội Môi giới Quốc gia Mỹ, lãi suất cho vay thế chấp cố định kỳ hạn 30 năm, tính đến tháng 10/2023, cao gần gấp 3 lần so với cuối năm 2020, mặc dù mức lãi này đã giảm đáng kể, nhưng doanh số bán nhà xây sẵn vẫn ở mức thấp. Những vấn đề này được dự đoán sẽ vẫn tiếp diễn trong năm 2024.