Tại Hội nghị Cisco CxO Symposium 2026 Việt Nam, diễn ra ngày 7/5, ông Nguyễn Văn Khoa, Tổng giám đốc Tập đoàn FPT đã chia sẻ góc nhìn thực tiễn về cách doanh nghiệp tận dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong quản trị và vận hành.

Theo ông Nguyễn Văn Khoa, AI đang mở ra “cơ hội vàng” để doanh nghiệp Việt Nam rút ngắn khoảng cách với thế giới. “Mỗi thế hệ chỉ có một ‘cánh cửa công nghệ’ mang tính bước ngoặt, và AI chính là cơ hội hiện tại để Việt Nam có thể ‘xuất phát cùng vạch’ với các quốc gia phát triển, đặc biệt trong lĩnh vực phần mềm và dữ liệu”, ông Nguyễn Văn Khoa nhấn mạnh.

Ông Nguyễn Văn Khoa, Tổng giám đốc FPT: AI là cơ hội vàng để doanh nghiệp Việt rút ngắn khoảng cách với thế giới

Từ thực tiễn triển khai tại FPT, ông Nguyễn Văn Khoa cho biết, với quy mô khoảng 87.000 nhân sự, bài toán vận hành đòi hỏi phải được giải bằng công nghệ và tối ưu hóa. Theo ông, việc ứng dụng AI đã giúp cải thiện năng suất lao động đáng kể, với mức tăng khoảng 30% trong một số hoạt động, trong khi không làm thay đổi quy mô nhân sự.

Xu hướng này cũng tương đồng với nhiều doanh nghiệp công nghệ lớn trên thế giới, trong đó Cisco ghi nhận mức tăng năng suất khoảng 30% khi mở rộng thêm khoảng 5.000 nhân sự. “Nếu doanh nghiệp không có những thay đổi mang tính căn cơ trong cách vận hành, sẽ rất khó để phát triển trong giai đoạn này”, ông Khoa nhấn mạnh.

Tại sự kiện, ông Nguyễn Văn Khoa cũng đã giới thiệu khung FPT CASAN - 5 cấp độ trưởng thành AI, gồm: Curious (tò mò), Augmented (tăng cường), Standard (chuẩn hoá), Automatic (tự hành) và Native (AI bản địa).

Khung này mô tả lộ trình từ việc cá nhân thử nghiệm AI đến khi AI trở thành năng lực lõi của tổ chức. Theo ông, phần lớn doanh nghiệp Việt Nam hiện đang ở cấp độ 1-2, và bước chuyển quan trọng là tiến tới tích hợp AI vào quy trình và vận hành ở cấp độ cao hơn.

Tổng giám đốc FPT Nguyễn Văn Khoa chia sẻ về 5 cấp độ trưởng thành AI

“Điều quan trọng không phải là chạy theo AI, mà là ứng dụng AI để giải quyết đúng bài toán của tổ chức”, ông Nguyễn Văn Khoa nói.

Nhấn mạnh yếu tố con người trong chuyển đổi AI, ông Nguyễn Văn Khoa cho rằng, vai trò của lãnh đạo là then chốt. Nếu CEO hoặc chủ tịch không trực tiếp tham gia thúc đẩy AI, tổ chức đó rất khó thành công.

Cũng theo ông Nguyễn Văn Khoa, chuyển đổi AI không chỉ là bài toán công nghệ mà là sự thay đổi toàn diện trong tư duy quản trị. Doanh nghiệp cần từ bỏ cách vận hành dựa trên kinh nghiệm và quy trình thủ công, để chuyển sang mô hình quản trị dựa trên dữ liệu, nơi các quyết định được đưa ra dựa trên phân tích và công nghệ.

Từ kinh nghiệm triển khai thực tế, ông Nguyễn Văn Khoa đã chia sẻ 5 thay đổi lớn trong tư duy quản trị mà FPT đã thực hiện, bắt đầu từ việc loại bỏ các thói quen cũ: không còn kiểm soát bằng ký duyệt thủ công; không đo lường năng suất bằng thời gian làm việc; không coi bảo mật là trách nhiệm riêng của bộ phận công nghệ; không xem AI là khoản đầu tư một lần; và không sử dụng AI với mục tiêu thay thế con người.

Thay vào đó, doanh nghiệp cần tự động hoá vận hành, đo lường hiệu quả dựa trên giá trị tạo ra, nâng cao vai trò của lãnh đạo trong quản trị rủi ro, coi AI là một nguồn lực vận hành liên tục và sử dụng AI để nâng cao năng lực con người.

Đáng chú ý, FPT tiếp cận AI như một “nhân sự số” - không chỉ là công cụ hỗ trợ mà được coi như một “nhân sự có lương” trong tổ chức. Theo đó, AI được cấp ngân sách vận hành, gắn với KPI cụ thể và được đánh giá hiệu quả định kỳ.

Đồng thời, FPT cũng áp dụng cơ chế “thưởng bằng token” nhằm khuyến khích nhân viên khai thác AI hiệu quả trong công việc. Cách tiếp cận này giúp AI trở thành một phần trong hệ thống vận hành thực tế của doanh nghiệp, đồng thời tạo ra một mô hình quản trị mới kết hợp giữa con người và AI.

Tuy vậy, theo khẳng định của ông Nguyễn Văn Khoa, AI không thể thay thế hoàn toàn con người, đặc biệt trong các lĩnh vực đòi hỏi yếu tố cảm xúc và sự thấu hiểu. Theo ông, AI nên được coi là một “trợ lý” hay “copilot”, hỗ trợ con người nâng cao năng suất và chất lượng công việc.

“Kỷ nguyên AI là cơ hội lớn để doanh nghiệp Việt Nam bứt phá. Để tận dụng cơ hội này, doanh nghiệp cần thay đổi tư duy lãnh đạo, chuyển sang quản trị dựa trên dữ liệu, tích hợp AI vào vận hành và đồng thời nâng cao năng lực con người, từ đó tạo ra năng lực cạnh tranh và giá trị bền vững trong tương lai”, ông Nguyễn Văn Khoa nhấn mạnh.