Trong khuôn khổ Hội nghị toàn quốc quán triệt Nghị quyết Đại hội XIV, Đại tướng Lương Tam Quang - Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Công an đã trình bày chuyên đề về nhận thức, tư duy mới của Đảng đối với nhiệm vụ bảo đảm an ninh.

Theo Đại tướng Lương Tam Quang, Đại hội XIV lần đầu tiên xác lập quan điểm an ninh toàn diện, đặt an ninh xuyên suốt mọi lĩnh vực phát triển đất nước. An ninh được tiếp cận theo hướng chủ động, lấy tự chủ chiến lược và phát triển bền vững làm nền tảng, coi giữ vững hòa bình, ổn định là điều kiện tiên quyết cho phát triển.

Đại tướng Lương Tam Quang, Uỷ viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Công an giới thiệu Chuyên đề: "Tư duy, nhận thức mới về An ninh trong Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng". Ảnh: Phương Hoa/TTXVN

Trong giai đoạn mới, an ninh quốc gia không chỉ giới hạn ở biên giới, lãnh thổ mà mở rộng sang các lĩnh vực then chốt như an ninh chế độ, an ninh kinh tế, tài chính, văn hóa tư tưởng, dữ liệu, môi trường, năng lượng, lương thực, an ninh con người, an ninh số và không gian kinh tế mới. Quan điểm này thể hiện bước phát triển quan trọng trong tư duy chiến lược của Đảng về bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.

Nhấn mạnh nhận thức, tư duy mới về bảo vệ an ninh quốc gia, văn kiện Đại hội XIV cho thấy bước phát triển toàn diện trong nhận thức, tư duy của Đảng về bảo vệ an ninh quốc gia, thể hiện ở việc mở rộng mục tiêu, quan điểm và phương thức bảo đảm an ninh trong bối cảnh mới.

Trước hết, lần đầu tiên mục tiêu giữ vững môi trường hòa bình, ổn định được đặt lên hàng đầu trong mục tiêu phát triển đất nước, khẳng định an ninh quốc gia là điều kiện tiên quyết, nền tảng và động lực để thực hiện các mục tiêu phát triển khác.

Về quốc phòng, an ninh, Đại hội XIV nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm và bảo vệ cao nhất lợi ích quốc gia, dân tộc, đồng thời bổ sung mục tiêu bảo vệ uy tín, vị thế quốc tế của đất nước và chuyển mạnh sang tư duy phòng thủ chủ động, nhận diện, ngăn ngừa và hóa giải sớm, từ xa các nguy cơ an ninh, nhất là trong các lĩnh vực mới như an ninh mạng, an ninh dữ liệu.

Đại hội cũng khẳng định yêu cầu gắn kết chặt chẽ, hài hòa giữa phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội, môi trường với củng cố quốc phòng, an ninh; coi đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” là quan điểm chỉ đạo xuyên suốt, thể hiện quyết tâm chính trị cao, hành động kiên quyết, không có vùng cấm, không có ngoại lệ.

Tinh thần an ninh chủ động, an ninh bao trùm và an ninh kiến tạo được nhấn mạnh, yêu cầu công tác bảo đảm an ninh không chỉ giữ vững ổn định mà còn tạo động lực, môi trường thuận lợi cho phát triển; đi đôi với nâng cao kỷ luật thực thi, thượng tôn pháp luật, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.

Tư duy về an ninh con người tiếp tục được mở rộng, đặt con người ở vị trí trung tâm, mọi chính sách an ninh đều hướng tới nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân. Đại hội XIV cũng yêu cầu phát huy cao nhất sức mạnh mềm Việt Nam thông qua kết hợp hiệu quả giữa quốc phòng, an ninh với kinh tế, văn hóa, xã hội và đối ngoại.

Về xây dựng lực lượng, Đại hội XIV định hướng xây dựng Công an nhân dân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, tuyệt đối trung thành với Tổ quốc, với Đảng, Nhà nước và nhân dân; đồng thời lần đầu tiên xác lập vai trò của lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở và phát huy đóng góp của cựu Công an nhân dân trong giáo dục truyền thống, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Đáng chú ý, công nghiệp an ninh lần đầu tiên được xác lập vị thế độc lập, với yêu cầu đột phá phát triển theo hướng tự chủ, tự lực, tự cường, lưỡng dụng, hiện đại; song hành với đó là tư duy mới về phát triển lý luận an ninh, coi trọng tổng kết thực tiễn, nâng tầm nghệ thuật bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội trong tình hình mới.

Chương trình hành động của Ban Chấp hành Trung ương Đảng thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Phụ lục Danh mục các nhiệm vụ, đề án, dự án, công trình quan trọng giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2045 đã xác định rõ chủ thể, lộ trình, nguồn lực và mục tiêu để triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV.

Trong đó, Chương trình hành động xác định 9 nhóm nhiệm vụ trọng tâm nhằm triển khai các quan điểm, chủ trương về an ninh, gồm:

Thứ nhất, tiếp tục xây dựng, hoàn thiện đồng bộ thể chế an ninh; thể chế hóa đầy đủ, kịp thời các quan điểm, đường lối của Đảng về an ninh nhân dân; rà soát, đôn đốc triển khai hiệu quả các cam kết, thỏa thuận quốc tế trong lĩnh vực an ninh. Xây dựng cơ chế, chính sách đặc thù phát triển kinh tế gắn với bảo đảm quốc phòng, an ninh trên biển đối với các đặc khu, đảo như Phú Quốc, Côn Đảo, Vân Đồn, Cồn Cỏ, Lý Sơn, Hòn Khoai và các đảo tiền tiêu khác.

Thứ hai, xây dựng Công an nhân dân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại; từng bước xây dựng nền an ninh hiện đại gắn với phát triển công nghiệp an ninh.

Thứ ba, tăng cường xây dựng, củng cố nền an ninh nhân dân, thế trận an ninh nhân dân gắn với xây dựng thế trận lòng dân và khu vực phòng thủ vững chắc.

Thứ tư, chủ động nghiên cứu, đánh giá, dự báo đúng tình hình; xử lý kịp thời các tình huống về an ninh, trật tự, an toàn xã hội, không để bị động, bất ngờ trong mọi tình huống; ứng phó hiệu quả với các thách thức an ninh phi truyền thống.

Thứ năm, tăng cường đầu tư, đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực an ninh.

Thứ sáu, xây dựng công nghiệp an ninh theo hướng chủ động, tự lực, tự cường, lưỡng dụng, hiện đại; gắn kết chặt chẽ và từng bước trở thành mũi nhọn của công nghiệp quốc gia, có năng lực cạnh tranh quốc tế, tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Thứ bảy, bảo đảm an ninh số, an ninh mạng, an ninh, an toàn thông tin; bảo đảm an ninh dữ liệu, bảo vệ dữ liệu cá nhân; giữ vững chủ quyền số quốc gia trên không gian mạng trong mọi tình huống, bảo đảm môi trường số an toàn, ổn định cho phát triển.

Thứ tám, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực an ninh.

Thứ chín, tăng cường, mở rộng tiềm lực đối ngoại an ninh.