Máy móc thiết bị, điện thoại linh kiện, giày dép...là những nhóm hàng xuất khẩu giá trị cao sang Vương quốc Anh.

Thương mại Việt Nam - Vương quốc Anh bật tăng mạnh mẽ trong những năm gần đây, đặc biệt là với lực đẩy từ FTA song phương là Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - Vương quốc Anh và Bắc Ailen (UKVFTA) có hiệu lực từ năm 2021.

Bộ Công thương tính toán, trong 4 năm đầu thực thi hiệp định, tăng trưởng xuất khẩu trung bình của Việt Nam sang Anh tăng khoảng 10%/năm. Còn tăng trưởng trung bình của xuất nhập khẩu 2 chiều đạt 9,8%/năm, cao hơn khá nhiều so với tăng trưởng chung của xuất nhập khẩu sang EU27.

Theo Cục Hải quan, tổng kim ngạch thương mại hai chiều năm 2024 giữa Việt Nam và Vương quốc Anh đạt hơn 8,4 tỷ USD, tăng 18% so với năm 2023. Trong đó, xuất khẩu của Việt Nam sang Anh đạt hơn 7,5 tỷ USD, tăng 18,9%, nhập khẩu đạt 881,1 triệu USD, tăng 10,8%, thặng dư thương mại của Việt Nam đạt hơn 6,6 tỷ USD, tăng 21,4%.

9 tháng năm 2025, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 6,93 tỷ USD, tăng 6,62% so với cùng kỳ năm 2024. Chiều xuất khẩu hàng sang Anh đạt 6,22 tỷ USD, tăng 9,84%, nhập khẩu từ Anh đạt 715,3 triệu USD, tăng 20,41%, xuất siêu gần 5,5 tỷ USD.

Đánh giá về thực thi UKVFTA, ông Vũ Việt Thành, Chuyên viên chính, phụ trách thị trường Vương quốc Anh, Vụ Phát triển Thị trường nước ngoài (Bộ Công thương) cho hay: "Hiệp định UKVFTA thực thi  là động lực rất quan trọng để thúc đẩy hợp tác giữa hai nước, qua đó, nhiều nhóm hàng hóa xuất khẩu có thế mạnh của Việt Nam hiện chiếm thị phần tốt và tăng trưởng liên tục".

Việc gia tăng kim ngạch thương mại  của Việt Nam sang Anh tạo vị thế khá vững chắc của hàng hóa Việt Nam tại thị trường này.

Theo tính toán của Bộ Công thương từ số liệu của Văn phòng Thống kê Vương quốc Anh, thị phần hàng hóa xuất khẩu của Việt Nam vào Anh trong 3 tháng đầu năm 2025 chiếm khoảng 0,8%, cao hơn tương đối so với một số quốc gia tại khu vực Đông Nam Á, ví dụ như Malaysia 0,29% thị phần, Singapore 0,48%, Thái Lan 0,53% và Indonesia ở mức 0,22%.

Ngoài ra, nhiều nhóm hàng xuất khẩu có thế mạnh của Việt Nam đang chiếm thị phần tốt, có sự tăng trưởng liên tục trong hơn bốn năm triển khai UKVFTA.

Đơn cử, nhóm hàng giày dép chiếm thị phần khoảng 26,6% tổng thị phần giày dép xuất khẩu vào Anh, tăng trưởng hơn 1% so với thị phần của năm trước. Hạt tiêu chiếm 55,7%; hạt điều tách vỏ cũng là sản phẩm thế mạnh của Việt Nam chiếm xấp xỉ 90%, thủy sản chiếm khoảng hơn 6% thị phần, cà phê 9%, dệt may  6%...

Tác động tích cực của thực thi FTA song phương còn được nhìn nhận ở chiều nhập khẩu hàng hóa và dịch vụ.

"Chúng ta biết là Vương quốc Anh rất có thế mạnh về những mặt hàng công nghệ cao, dược phẩm hay nguyên liệu đầu vào để phục vụ cho ngành sản xuất trong nước. Số liệu nhập khẩu từ Anh về Việt Nam cộng dồn 4 quý (Quý II,III, IV/2024 và quý I/2025) đạt 1,5 tỷ GBP, tăng 23,2% so với cả bốn quý cộng dồn cùng kỳ trước", ông Vũ Việt Thành thông tin.

Đáng nói, có những nhóm hàng nhập khẩu về Việt Nam có mức tăng rất cao như dược phẩm, tăng khoảng gần 60% so với cùng kỳ trước, phản ánh nhu cầu cao của thị trường Việt Nam đối với công nghệ, thiết bị hiện đại và nguyên liệu chất lượng từ Anh quốc.

Cùng đó, Việt Nam cũng tăng nhập khẩu dịch vụ từ Anh, ví dụ như dịch vụ tài chính, ngân hàng, bảo hiểm, giáo dục, y tế hay tư vấn doanh nghiệp thì mức tăng trưởng dịch vụ trong 4  quý cộng dồn gần nhất cũng tăng trưởng khoảng 10%/năm.

Như vậy, động lực tăng trưởng dịch vụ và tăng trưởng nhập khẩu hàng hóa công nghệ cao đấy tạo ra nền tảng ổn định cho thương mại song phương tiếp tục cất cánh thời gian tới.

Về tổng thể, đánh giá ở mức sâu hơn, UKVFTA đóng vai trò then chốt trong việc ổn định chuỗi cung ứng giữa thương mại hai chiều, đặc biệt trong bối cảnh thương mại thế giới biến động và phức tạp giai đoạn vừa qua.

Ký kết và thực thi FTA song phương thúc đẩy trao đổi thương mại tích cực, song, ông Lê Đình Bá, Tham tán, Trưởng Thương vụ Việt Nam tại Vương quốc Anh khuyến nghị: "Các ngành hàng xuất khẩu cần tận dụng FTA hiện có để phát triển thị trường, củng cố hệ thống khách hàng tại thị trường này. Bởi, Anh đang tích cực mở rộng thị trường, ký kết FTA với nhiều nước là đối thủ cạnh tranh của Việt Nam".

Hiện, Anh vừa kết thúc đàm phán FTA với Ấn Độ và tính đàm phán FTA với Thái Lan.., đây đều là các quốc gia có nền sản xuất và hàng hóa có tính cạnh tranh cao.

Và trên thực tế, dù xuất khẩu sang Anh tăng ấn tượng 4 năm qua, song hàng Việt hiện nay mới chỉ chiếm chưa đến 1% thị phần tại đây. Do đó, cần chiến lược dài hơi để xuất khẩu tăng trưởng mạnh, bền vững trong thời gian tới.

Trong bối cảnh Vương quốc Anh và các nước EU đặt ra hàng loạt những yêu cầu, quy định tiêu chuẩn hàng rào phi thuế, quan hệ mới, ông Bá nhấn mạnh, doanh nghiệp Việt cần phải chủ động nắm bắt thông tin thị trường thật kỹ, tìm hiểu về thuế, về tiêu chuẩn kỹ thuật  thị hiếu người tiêu dùng, nâng cấp năng lực sản xuất và chất lượng sản phẩm, xây dựng thương hiệu và chọn kênh tiếp thị hay kênh phân phối phù hợp.

Đồng thời, tuân thủ các quy định của Anh và theo sát các quy định thay đổi rất nhanh về kiểm dịch SPS, quy tắc xuất xứ, nhãn hàng hóa…Chất lượng sản phẩm phải ổn định và đảm bảo minh bạch về nguồn gốc, cam kết xã hội về vấn đề môi trường trong từng công đoạn sản xuất...