Các khu công nghiệp đang linh hoạt điều chỉnh chiến lược, đa dạng hóa khách thuê. Ảnh: Lê Toàn

Khách thuê tăng trở lại

“Hai tuần đầu khi Mỹ công bố chính sách thuế đối ứng, chúng tôi ghi nhận sự chững lại trong các quyết định đầu tư từ phía nhà đầu tư nước ngoài vào các khu công nghiệp của Frasers. Nhưng sau đó, nhu cầu thuê kho xưởng và mặt bằng sản xuất đã tăng trở lại”. Đó là chia sẻ của ông Trương An Dương, Giám đốc điều hành Khối bất động sản công nghiệp và nhà ở Frasers Property Vietnam sau hơn 1 tháng Mỹ tuyên bố sẽ áp mức thuế đối ứng cao với Việt Nam.

Theo ông Dương, thuế đối ứng của Mỹ đang gây ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động thương mại toàn cầu cũng như chuỗi sản xuất quốc tế. Các biện pháp thuế đối ứng ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang thị trường Mỹ. Điều đó không chỉ tác động đến các nhà sản xuất trong nước, mà còn ảnh hưởng tới quyết định của nhà đầu tư nước ngoài đang có kế hoạch đưa sản xuất vào Việt Nam nhằm phục vụ xuất khẩu đi Mỹ.

Tuy nhiên, nếu Việt Nam có thể đạt được thỏa thuận thương mại với Mỹ ở mức thuế suất hợp lý, sẽ là cơ hội để tận dụng lợi thế, cạnh tranh hiệu quả hơn so với các nước khác trong khu vực nhằm thu hút dòng vốn đầu tư nước ngoài.

“Chúng tôi ghi nhận tốc độ gia tăng nhẹ về nhu cầu thuê diện tích sản xuất tại các khu công nghiệp của Frasers trong khoảng 2 tuần trở lại đây. Chúng tôi sẽ theo dõi lý do của sự chuyển biến tích cực này và không loại trừ khả năng mang tính ngắn hạn nhằm đáp ứng nhịp sản xuất hiện tại của thị trường”, ông Trương An Dương cho hay.

Ông Dương cũng kỳ vọng, nếu các thỏa thuận thương mại khả quan, thì xu hướng này có thể sẽ tác động rõ rệt, mạnh mẽ hơn đến hoạt động sản xuất và đầu tư.

Báo cáo tình hình kinh tế - xã hội tháng 4/2025 của Chi cục Thống kê TP.HCM cũng cho thấy, sản xuất công nghiệp trên địa bàn Thành phố tiếp tục tăng trưởng khi các doanh nghiệp chủ động đẩy nhanh tiến độ trước 90 ngày so với lịch đặt hàng nhằm hạn chế rủi ro, chi phí và thuế quan bất lợi. Chỉ số Sản xuất công nghiệp (IIP) tháng 4/2025 ước tăng 6,6% so với tháng trước và tăng 10,8% so với cùng kỳ. Tính chung 4 tháng đầu năm 2025, IIP tăng 7,9% so với cùng kỳ, đây là mức cao nhất trong 4 năm qua của TP.HCM.

Với Công ty cổ phần Đầu tư Sài Gòn VRG, ông Trần Mạnh Hùng, Chủ tịch HĐQT cho biết, đã tiến hành rà soát lại cơ cấu nhà đầu tư tại các khu công nghiệp do Sài Gòn VRG quản lý. Kết quả cho thấy, tỷ trọng hàng hóa xuất khẩu sang thị trường Mỹ dao động trong khoảng 10 - 20%. Các doanh nghiệp trong khu công nghiệp đã và đang chủ động đa dạng hóa thị trường tiêu thụ, giảm phụ thuộc vào một thị trường duy nhất.

“Theo thông tin ghi nhận từ các buổi trao đổi, tình hình sản xuất, kinh doanh của các doanh nghiệp trong khu công nghiệp vẫn ổn định, thể hiện qua mức tiêu thụ điện và nước vẫn duy trì và tăng trưởng nhẹ trong quý I/2025. Phần lớn nhà đầu tư tại các khu công nghiệp là những công ty có quy mô lớn và thị trường toàn cầu, nhờ đó có khả năng thích ứng trước các biến động về chính sách thuế”, ông Hùng đánh giá.

Ông Hùng cho biết thêm, hiện có 15 khách hàng tiến hành ký kết các thỏa thuận với Sài Gòn VRG, vì vậy, Công ty kỳ vọng sẽ đạt kế hoạch của năm 2025. Tại thời điểm Mỹ công bố chính sách thuế mới, có 2 khách hàng đang tiến hành đàm phán với Công ty có ý định ngưng thỏa thuận thuê đất, song nay đã quay lại đàm phán và ký hợp đồng với Công ty.

Còn tại Khu công nghiệp Long Hậu, có khoảng 22% doanh nghiệp đang bị ảnh hưởng ở mức độ khác nhau, trong đó 12% chịu tác động trực tiếp và 10% chịu ảnh hưởng gián tiếp qua chuỗi cung ứng.

Điểm sáng đáng chú ý là không có doanh nghiệp nào trong Khu công nghiệp Long Hậu đánh giá tình hình hiện tại là “khủng hoảng”, mà thay vào đó là trạng thái thận trọng, đánh giá lại chiến lược và chờ tín hiệu rõ ràng hơn từ chính sách thuế quan mới và thị trường tiêu dùng.

Chủ động đa dạng hóa khách thuê

Theo ông Trương Khắc Nguyên Minh, Phó tổng giám đốc Công ty cổ phần Prodezi Long An, trước chính sách thuế đối ứng của Mỹ, các nhà đầu tư FDI đang trong giai đoạn ra quyết định đầu tư đã chững lại. Đặc biệt, các dự án có liên kết chặt chẽ với chuỗi cung ứng từ Trung Quốc hoặc phụ thuộc lớn vào thị trường đầu ra như Mỹ là nhóm chịu ảnh hưởng nhiều nhất. Các nhà đầu tư còn lại thể hiện xu hướng thận trọng hơn. Họ chủ động tái cấu trúc danh mục đầu tư, tìm kiếm các địa điểm an toàn và linh hoạt hơn để ứng phó với rủi ro địa chính trị và biến động thương mại.

Do vậy, với Prodezi Long An, công ty xác định rõ định hướng ngay từ đầu là tập trung vào chiến lược phát triển bền vững và tạo giá trị cộng thêm. Chẳng hạn, đa dạng hóa nhóm khách hàng - đối tác mục tiêu, hướng tới sự cân bằng giữa các dòng vốn đến từ Nhật Bản, châu Âu, Hàn Quốc và ASEAN, nhằm giảm thiểu rủi ro phụ thuộc.

“Chúng tôi phát triển mô hình khu công nghiệp sinh thái, tích hợp tiêu chuẩn ESG và nguyên tắc kinh tế tuần hoàn để tạo ra không gian sản xuất hiệu quả, tiết kiệm năng lượng, thân thiện với môi trường. Đồng thời tăng cường hỗ trợ đầu tư, nâng cao trải nghiệm của khách thuê từ hạ tầng số, logistics nội khu, dịch vụ một cửa, đến hỗ trợ thu hút nguồn nhân lực”, ông Minh chia sẻ.

Công ty cổ phần Long Hậu (chủ đầu tư Khu công nghiệp Long Hậu) đánh giá, triển vọng cho thuê đất khu công nghiệp và nhà xưởng xây sẵn trong quý II và quý III có thể chậm hơn so với kỳ vọng. Doanh nghiệp có xu hướng gia hạn thời gian thuê ngắn hơn (gia hạn 1 năm, thay vì 3 - 5 năm như trước), hoặc chọn thuê thử trước khi ra quyết định lâu dài.

Nhìn chung, các doanh nghiệp cẩn trọng hơn trước cơn bão thuế quan, chậm ra quyết định chứ không dừng đầu tư. Dù bối cảnh toàn cầu còn nhiều bất định, khó khăn chung, các chủ đầu tư khu công nghiệp vẫn giữ vững tâm thế chủ động, hỗ trợ doanh nghiệp vận hành ổn định và chuẩn bị sẵn sàng cho làn sóng dịch chuyển sản xuất.