Chỉ trong 5 tháng đầu năm 2025, hai tỉnh Đồng Nai và Bình Dương liên tục công bố kế hoạch, cũng như động thổ xây dựng dự án nhà ở xã hội. Đây là tín hiệu tích cực trong việc giải quyết “cơn khát” phân khúc này.

Triển khai sôi động

Lãnh đạo UBND tỉnh Đồng Nai cho biết, trong năm 2025, tỉnh sẽ thực hiện 2.608 căn nhà ở xã hội. Tỉnh đang xây dựng dự án khu nhà ở xã hội thuộc Trung tâm dịch vụ Khu công nghiệp Bàu Xéo (thị trấn Trảng Bom), do Công ty cổ phần Thống Nhất làm chủ đầu tư. Quy mô dự án là 624 căn, đã hoàn thành 98 căn trong tháng 4 và đang xây dựng số lượng còn lại để hoàn thiện và đưa vào sử dụng cuối năm 2025.

Tiếp theo là dự án nhà ở xã hội tại phường Phước Tân (TP. Biên Hòa), do Công ty Hưng Phát làm chủ đầu tư. Dự án có quy mô 1.200 căn, hiện đã thi công phần thô tới tầng 10 của 1 tòa nhà, dự kiến năm 2025 sẽ hoàn thành xong tòa này với quy mô 275 căn.

Ngoài ra, dự án nhà ở xã hội tại phường Bảo Vinh (TP. Long Khánh), do Công ty Thành Thắng làm chủ đầu tư, với quy mô 1.054 căn, đã hoàn thành 592 căn giai đoạn 2021 - 2024. Tháng 4/2025, khởi công giai đoạn tiếp theo, gồm 3 tòa nhà cao 4 tầng với 288 căn, dự kiến hoàn thành trong năm 2025.

Ba dự án nữa cũng đang được xây dựng là Dự án nhà ở xã hội phường Long Bình Tân (TP. Biên Hòa), do Công ty Chương Dương Home Land làm chủ đầu tư, có quy mô 1.098 căn, gồm 3 block chung cư cao 20 tầng, dự kiến cất nóc toàn bộ vào tháng 12/2025 và bàn giao nhà vào năm 2026. Dự án nhà ở xã hội tại thị trấn Long Thành, do Công ty Long Thành Reverside làm chủ đầu tư,  quy mô 628 căn, gồm 5 block chung cư cao 7 tầng, dự kiến hoàn thành vào tháng 12/2025. Cuối cùng là Dự án nhà ở xã hội Phước An (huyện Nhơn Trạch), do Công ty cổ phần Đệ Tam làm chủ đầu tư, có quy mô 2.190 căn, hiện đã hoàn thành 280 căn và trong năm 2025 sẽ bàn giao thêm 280 căn.

Còn tại Bình Dương, ngày 25/5, UBND tỉnh và Công ty TNHH Sản xuất và Thương mại Phúc Đạt động thổ xây dựng Dự án nhà ở xã hội Phúc Đạt Tân Uyên, với 1.000 căn, trên khu đất hơn 1,1 ha.

Ông Bùi Minh Trí, Phó chủ tịch UBND tỉnh Bình Dương cho biết, trong năm 2025, tỉnh đề ra chỉ tiêu xây dựng khoảng 4.000 căn nhà ở xã hội, đến năm 2030 sẽ hoàn thành xây dựng hơn 86.000 căn.

Trong tháng 3/2025, Kim Oanh Group đã động thổ xây dựng dự án nhà ở xã hội K-Home New City tại Thành phố mới Bình Dương, quy mô 26,69 ha, gồm 1.376 căn nhà phố, 1.666 căn chung cư và 300 căn nhà dành cho chuyên gia.

Bà Đặng Thị Kim Oanh, Chủ tịch HĐQT Kim Oanh Group cho biết, năm 2025, doanh nghiệp tiếp tục triển khai xây dựng dự án nhà ở xã hội tại TP. Dĩ An, với diện tích hơn 8 ha, gồm 6.000 căn.

Ngoài ra, tỉnh Bình Dương đang triển khai xây dựng và bàn giao nhiều dự án nhà ở xã hội khác như Tổng công ty Đầu tư phát triển nhà và đô thị (HUD - thuộc Bộ Xây dựng) đã cất nóc, chuẩn bị bàn giao gần 1.000 căn nhà ở xã hội tại khu đô thị sinh thái Chánh Mỹ (TP. Thủ Dầu Một). Tại TP. Dĩ An, dự án xây dựng nhà ở xã hội cao 30 tầng, với gần 1.000 căn hộ tại phường Tân Đông Hiệp cũng được Công ty cổ phần Tập đoàn Lê Phong xây dựng…

Băn khoăn chuyện ai được mua nhà xã hội

Nhiều doanh nghiệp phát triển dự án nhà ở xã hội rơi vào tình cảnh nhà xây xong, nhưng người có nhu cầu lại không thể mua được vì vướng khâu kiểm duyệt hồ sơ mua nhà.

Ông N.V.T, Tổng giám đốc Công ty cổ phần Bất động sản D.S - đơn vị phân phối dự án nhà ở xã hội 1.000 căn tại phường Tân Đông Hiệp (TP. Dĩ An, tỉnh Bình Dương) cho biết: “Lượng khách đăng ký mua nhà ở xã hội tại dự án này lên tới hàng ngàn người, thế nhưng khi trình hồ sơ lên Sở Xây dựng để thẩm định thì chỉ được hơn 200 khách hàng. Ngoài ra, việc ngân hàng chậm duyệt khoản vay mua nhà ở xã hội khiến nhiều khách hàng không thể mua được”.

Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP.HCM, ông Lê Hoàng Châu cho rằng, cái khó nhất của người dân khi mua nhà ở xã hội là xác minh thu nhập. Theo Nghị định số 100/2024/NĐ-CP, người dân muốn mua nhà ở xã hội phải đáp ứng điều kiện chưa sở hữu nhà ở tại nơi có dự án và thu nhập hộ gia đình không quá 30 triệu đồng/tháng. Nhưng thủ tục xác nhận thu nhập lại đang là trở ngại lớn, đặc biệt với lao động tự do. Thực tế cho thấy, không chỉ người dân gặp khó, ngay cả chính quyền địa phương, nơi chịu trách nhiệm thẩm định và xác nhận hồ sơ cũng gặp hàng loạt thách thức trong công tác này.

Cũng theo ông Châu, mặc dù luật đã mở rộng đối tượng tiếp cận nhà ở xã hội, nhưng lại chưa quy định rõ về việc người dân sẽ được vay vốn ở ngân hàng nào, với điều kiện ra sao. Điều này khiến người thu nhập thấp (nhóm đối tượng chính sách) tiếp tục bị loại ra khỏi cuộc chơi do không thể tiếp cận được nguồn tài chính ưu đãi.

Việc chứng minh điều kiện thu nhập và việc người dân chưa sở hữu nhà ở cũng là một thủ tục gây khó khăn. Người thu nhập thấp phải đi làm, có khi tăng ca tới 10 tiếng, khó có thời gian đi lại nhiều lần để xác minh. Nếu địa phương không linh hoạt trong thủ tục hành chính, không có phương án trực tuyến hay ủy quyền, người dân sẽ khó tiếp cận được chính sách.

Hơn nữa, theo quy định hiện hành, sau khi hoàn thành các bước trên, hồ sơ vẫn phải trải qua vòng xét duyệt của Sở Xây dựng. Quy trình phức tạp đang gây khó cho người có nhu cầu mua nhà ở xã hội.