Tình trạng chủ phương tiện, lái xe phải xếp hàng chờ đợi khá lâu mới đến lượt kiểm định đã tái diễn.

Nhiều khả năng, tình hình sẽ còn trầm trọng vào tháng 5 tới, bởi Hà Nội có tới 90.000 ô tô đến hạn kiểm định, trong khi toàn Thành phố hiện chỉ còn 28/31 trung tâm đăng kiểm xe cơ giới hoạt động, đáp ứng nhu cầu cho khoảng 67.680 xe/tháng. Tình trạng tương tự cũng sẽ xảy ra tại TP.HCM - đầu mối giao thông lớn nhất nước - và có thể “leo thang” ùn tắc kéo dài tại các trung tâm đăng kiểm trong tháng 6, 7, 8/2024.

Cần phải nói thêm rằng, ngay từ đầu năm 2024, Cục Đăng kiểm Việt Nam đã phát đi cảnh báo về nguy cơ tái diễn tình trạng ùn tắc tại các trung tâm đăng kiểm trên nhiều địa phương, thậm chí có thể kéo dài đến hết năm 2024.

Cơ quan này còn cho biết, đã có khoảng 900 đăng kiểm viên bị khởi tố, nhiều đăng kiểm viên xin nghỉ việc hoặc tự ý bỏ việc, chỉ còn số ít đăng kiểm viên bị khởi tố được tại ngoại có thể tiếp tục tham gia hỗ trợ hoạt động kiểm định tại các trung tâm đăng kiểm.

Từ đầu năm đến nay vẫn còn trung tâm đăng kiểm đang bị điều tra, xác minh. Do vậy, không loại trừ khả năng sẽ có thêm lãnh đạo và đăng kiểm viên bị khởi tố.

Trong những tháng tới, các vụ án liên quan đến sai phạm tại các trung tâm đăng kiểm được đưa ra xét xử cùng thời điểm sẽ tác động rất lớn đến hoạt động kiểm định. Lý do là, theo quy định của Nghị định 30/2023/NĐ-CP, các đăng kiểm viên bị kết tội bằng bản án có hiệu lực pháp luật của tòa án sẽ bị thu hồi chứng chỉ đăng kiểm viên. Ngay cả những đăng kiểm viên, nhân viên không bị khởi tố cũng có thể bị tòa án triệu tập để phục vụ xét xử với tư cách là người có liên quan.

Theo quy định, những trung tâm đăng kiểm có từ 2 đăng kiểm viên trở lên bị thu hồi chứng chỉ trong thời gian 12 tháng liên tục sẽ bị tạm đình chỉ hoạt động kinh doanh dịch vụ kiểm định xe cơ giới trong 3 tháng. Cục Đăng kiểm Việt Nam dự tính, sẽ có 70 trung tâm đăng kiểm tại 24 tỉnh, thành phố buộc phải tạm dừng hoạt động.

Trong bối cảnh hàng loạt vụ án về đăng kiểm sắp được đưa ra xét xử, cùng nhu cầu kiểm định lượng phương tiện gia tăng trong thời gian tới, Cục Đăng kiểm Việt Nam dự báo sẽ có 31 địa phương ùn tắc phương tiện đến kiểm định. Ngoài ra, các tỉnh, thành phố khác cũng có thể bị ảnh hưởng do phương tiện ở các địa phương bị ùn tắc di chuyển về kiểm định.

Để giảm bớt thiệt hại do ùn tắc phương tiện đến kiểm định như từng xảy ra trong những tháng cuối năm 2022 và đầu năm 2023, vừa qua, Cục Đăng kiểm Việt Nam đã triển khai một loạt giải pháp để hạ nhiệt tình hình, như khẩn trương kiểm tra, đánh giá cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện hoạt động kiểm định xe cơ giới cho các trung tâm đăng kiểm, tăng cường công tác tập huấn, đánh giá bổ sung đăng ký mới, tập huấn nhân viên nghiệp vụ; chủ động liên hệ với các địa phương khác có các trung tâm đăng kiểm dư thừa năng lực kiểm định để trưng dụng, bổ sung tạm thời lực lượng đăng kiểm viên cho những địa bàn bị thiếu hụt…

Cơ quan nhà nước về đăng kiểm đã tham mưu Bộ Giao thông - Vận tải trình Chính phủ ban hành Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định số 30/2023/NĐ-CP theo hướng cho phép không thu hồi chứng chỉ đối với những đăng kiểm viên được tòa cho hưởng án treo; không cấm hành nghề với trường hợp không bị giam giữ.

Bản thân các trung tâm đăng kiểm tại Hà Nội và TP.HCM cũng đã tăng cường công tác tuyên truyền, hướng dẫn đến chủ xe, doanh nghiệp đăng ký đặt lịch hẹn kiểm định trực tuyến qua ứng dụng của Cục Đăng kiểm Việt Nam; vận động cán bộ, công nhân viên của đơn vị làm tăng ca, thêm giờ (kể cả ngày nghỉ)…

Song trong tình huống hy hữu, bất khả kháng nói trên, ngành đăng kiểm rất cần sự hợp tác của các hiệp hội vận tải ô tô, logistics, chủ doanh nghiệp và chủ phương tiện để giảm thiệt hại chung do phải chờ kiểm định kéo dài.

Cụ thể, người dân và doanh nghiệp cần chủ động kiểm tra, bảo dưỡng, sửa chữa những hư hỏng (nếu có) của phương tiện trước khi đi kiểm định, tránh phương tiện có kết quả kiểm định không đạt phải khắc phục sửa chữa nhiều lần. Bên cạnh đó, chủ sở hữu những phương tiện sắp đến hạn, đã đến hạn hoặc quá hạn đăng kiểm nên lựa chọn thời điểm kiểm định sớm, phù hợp; có thể chủ động vào bất kỳ đơn vị đăng kiểm nào khi trên đường đi công tác, du lịch, lấy hàng, giao hàng… để kiểm định.