Trong một buổi gặp gỡ giữa Bộ trưởng Bộ NN&PTNT với các doanh nghiệp (DN) đầu tư vào nông nghiệp mới đây, cả hội trường tán thưởng khi một DN trả lời Bộ trưởng: “Xuất khẩu thì không khó khăn gì, chỉ khó khăn do các quy định trong nước”.

 Nghe có vẻ nghịch lý, nhưng đây là sự thật mà nhiều DN đang gặp phải, nhất là những bất cập về tiền thuê đất, thuế nhập khẩu vật tư nông nghiệp, quy trình thủ tục cấp phép dự án, thủ tục công nhận giống…

Ông Nguyễn Mạnh Hùng, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Nafoods Group cho biết, DN của ông có đơn hàng xuất khẩu 30.000 cây giống chanh leo sang Trung Quốc. Tuy nhiên, cho đến nay, DN vẫn chưa được công nhận giống chanh leo nên gặp khó trong xuất khẩu sản phẩm này, dù nhu cầu thị trường Trung Quốc rất lớn, trong khi năng lực sản xuất của DN là 2 triệu cây giống/năm.

Nhiều DN cho biết, họ gặp nhiều khó khăn khi thực hiện các dự án đầu tư trong lĩnh vực nông nghiệp, nhất là thuế và đất đai.  Theo ông Trần Mạnh Báo, Chủ tịch HĐQT, Tổng giám đốc Công ty CP Giống cây trồng Thái Bình, công ty có xây dựng một nhà máy chế biến trên diện tích 1,2 ha, nhưng phải đàm phán với 27 hộ trong vòng 3 năm mới lấy được đủ diện tích đất đó.

Theo ông Báo, hiện nay có rất nhiều chính sách khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, nhưng các chính sách này không đi vào thực tiễn.

Tương tự, ông Lê Văn Quang, Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Tổng giám đốc Tập đoàn Minh Phú, tập đoàn xuất khẩu tôm hàng đầu thế giới với doanh thu xuất khẩu năm 2014 đạt 741 triệu USD, cho hay, Minh Phú cũng gặp khó khăn về vùng đất để nghiên cứu chọn tạo tôm giống và nghiên cứu xử lý vấn đề dịch bệnh trên tôm. Do dự án của Minh Phú trải dài ở nhiều tỉnh, thành phố và đến tỉnh nào cũng lại phải xin giấy phép để triển khai dự án, nên Minh Phú đề nghị Bộ NN&PTNT cấp giấy phép một lần.

Ngay cả những DN được chứng nhận DN nông nghiệp công nghệ cao cũng than khổ vì thuế cao, chưa được hưởng ưu đãi. Ông Nguyễn Đình Sơn, Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Tổng giám đốc Công ty cổ phần Công nghệ sinh học Rừng hoa Đà Lạt, cho hay, là một trong những đơn vị đầu tiên được cấp chứng nhận là doanh nghiệp nông nghiệp công nghệ cao, nhưng Rừng hoa Đà Lạt vẫn phải nhập khẩu nhà kính với thuế suất là 25%, phải đóng thay cho người nông dân 10% thuế VAT cho nguyên liệu đầu vào mà không được khấu trừ thuế. “Điều này đang làm giảm sức cạnh tranh của công ty, ngay cả trong nước chứ chưa nói tới thị trường xuất khẩu,” ông Sơn nói. 

Các doanh nghiệp mong muốn, chính sách ưu đãi phải thiết thực, không chỉ dừng lại ở lời nói. “Một hành động hơn vạn lời tuyên bố”, một DN đã nói như vậy.