Xử lý đối với tổ chức kinh doanh chứng khoán không đáp ứng quy định

Thông tư số 102/2025/TT-BTC, sửa đổi, bổ sung Thông tư 91/2020/TT-BTC về chỉ tiêu an toàn tài chính và biện pháp xử lý đối với tổ chức kinh doanh chứng khoán không đáp ứng quy định. Thông tư có hiệu lực thi hành từ 15/12/2025.

Thông tư đã sửa đổi quy định về lợi nhuận chưa phân phối để tính vốn khả dụng nhằm phù hợp với chế độ kế toán hiện hành; đồng thời sửa đổi một số khoản tăng thêm và giảm đi khi tính vốn khả dụng của tổ chức kinh doanh chứng khoán nhằm thống nhất với các quy định tại Thông tư số 91/2020/TT-BTC và phù hợp tình hình thực tế hoạt động của tổ chức kinh doanh chứng khoán trong thời gian qua.

Thông tư đã sửa đổi, bổ sung một số quy định về hệ số rủi ro thị trường đối với cổ phiếu niêm yết nhằm đảm bảo phù hợp với quy định về chuyển sàn niêm yết cổ phiếu tại Nghị định số 155/2020/NĐ-CP, Thông tư số 57/2021/TT-BTC, Thông tư số 69/2023/TT-BTC; đồng thời Thông tư cũng quy định bổ sung các chi phí không bằng tiền trong việc tính toán, đo lường các tài sản đầu tư, hoạt động của tổ chức kinh doanh chứng khoán.

Thông tư quy định cụ thể về hệ số rủi ro thị trường đối với trái phiếu doanh nghiệp có xếp hạng tín nhiệm nhằm tính toán rủi ro khi tổ chức kinh doanh chứng khoán đầu tư theo mức xếp hạng tín nhiệm của trái phiếu hoặc tổ chức phát hành trái phiếu theo thông lệ quốc tế, cũng như đảm bảo thực hiện triển khai thi hành Luật số 56/2024/QH15 ngày 29/11/2024 (quy định nội dung về xếp hạng tín nhiệm trong việc phát hành, đầu tư trái phiếu tại Luật Chứng khoán). 

Thông tư cũng đã điều chỉnh nguyên tắc định giá chứng khoán và các tài sản khác của tổ chức kinh doanh chứng khoán để phù hợp nguyên tắc xác định giá chứng khoán niêm yết, giao dịch theo thực tế tại Sở giao dịch chứng khoán (bao gồm cổ phiếu đăng ký giao dịch, trái phiếu niêm yết, trái phiếu chưa niêm yết).

Nhiều chính sách mới về kinh tế được ban hành, có hiệu lực từ tháng 12/2025.

Nghị định mới về thu giữ tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu

Ngày 25/11/2025, Chính phủ ban hành Nghị định 304/2025/NĐ-CP quy định điều kiện tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu được thu giữ, nhằm tăng cường hiệu quả quản lý nợ xấu và bảo vệ quyền lợi của các bên liên quan. Nghị định có hiệu lực từ 1/12/2025.

Theo quy định, chỗ ở duy nhất và công cụ lao động chủ yếu của người vay chỉ được thu giữ khi đáp ứng các điều kiện cụ thể, đồng thời bên nhận bảo đảm phải trích khoản tiền bù đắp tương ứng, tối thiểu 6-12 tháng lương tối thiểu cho bên bảo đảm. Nghị định cũng quy định rõ quyền, trách nhiệm của bên bảo đảm và tổ chức tín dụng trong việc xác nhận, chứng minh tài sản, đảm bảo minh bạch và hợp pháp.

Ban hành khung pháp lý mới cho hoạt động của công ty quản lý nợ

Ngày 30/9/2025, Ngân hàng Nhà nước ban hành Thông tư 31/2025/TT-NHNN, quy định toàn diện về hoạt động của công ty con, công ty liên kết của các tổ chức tín dụng trong lĩnh vực quản lý nợ và khai thác tài sản. Thông tư có hiệu lực từ ngày 1/12/2025.

Thông tư nêu rõ phạm vi hoạt động của các công ty quản lý nợ, bao gồm quản lý và xử lý nợ xấu, quản lý tài sản bảo đảm, mua bán nợ và mua tài sản bảo đảm trong quá trình thu hồi nợ.

Theo quy định mới, việc mua nợ chỉ được thực hiện khi tổ chức tín dụng đáp ứng điều kiện tỷ lệ nợ xấu dưới 3%, nhằm bảo đảm an toàn hệ thống. Hoạt động mua bán nợ phải bảo đảm công khai, minh bạch và phù hợp với hợp đồng cấp tín dụng, hợp đồng bảo đảm đã ký kết.

Thông tư cũng yêu cầu các công ty quản lý nợ xây dựng quy định nội bộ về quy trình xử lý nợ, quản trị rủi ro và gửi về Ngân hàng Nhà nước để giám sát. Các đơn vị thành lập trước thời điểm Thông tư có hiệu lực phải hoàn tất phương án tuân thủ trong vòng 12 tháng.

Bãi bỏ thông tư hướng dẫn quản lý cổ phiếu quỹ trong công ty cổ phần

Ngày 24/10/2025, Bộ Tài chính ban hành Thông tư 96/2025/TT-BTC, chính thức bãi bỏ Thông tư 19/2003/TT-BTC ngày 20/3/2003 về hướng dẫn điều chỉnh tăng, giảm vốn điều lệ và quản lý cổ phiếu quỹ trong công ty cổ phần. Thông tư 96/2025/TT-BTC có hiệu lực từ ngày 15/12/2025.

Thông tư này đưa ra căn cứ các quy định mới của Luật Kế toán, Luật Chứng khoán, Luật Doanh nghiệp cùng các văn bản pháp luật liên quan được cập nhật trong giai đoạn 2015-2025.

Theo Thông tư, việc bãi bỏ nhằm đảm bảo thống nhất pháp luật và tạo cơ sở pháp lý hiện đại cho việc quản lý vốn điều lệ, cổ phiếu quỹ và hoạt động tài chính của các công ty cổ phần. Đây là bước đi quan trọng trong quá trình hiện đại hóa khung pháp lý, góp phần nâng cao minh bạch, hiệu quả quản lý tài chính doanh nghiệp tại Việt Nam.

Sửa đổi thông tư về chỉ tiêu an toàn tài chính của tổ chức kinh doanh chứng khoán

Ngày 29/10/2025, Bộ Tài chính ban hành Thông tư 102/2025/TT-BTC, sửa đổi Thông tư 91/2020/TT-BTC, nhằm cập nhật chỉ tiêu an toàn tài chính và biện pháp xử lý đối với tổ chức kinh doanh chứng khoán. Thông tư có hiệu lực từ 15/12/2025.

Thông tư điều chỉnh các khoản giảm trừ, lợi nhuận chưa phân phối và giá trị tài sản bảo đảm, đồng thời bổ sung cơ chế tính rủi ro thị trường đối với các khoản đầu tư tập trung, giúp đánh giá chính xác năng lực tài chính và quản trị rủi ro của doanh nghiệp chứng khoán.

Các quy định mới về trái phiếu chuyển đổi, cổ phiếu ưu đãi hoàn lại và chi phí không bằng tiền đảm bảo vốn khả dụng phản ánh sát thực trạng hoạt động, hạn chế rủi ro thanh toán và rủi ro thị trường. Phương pháp tính giá trị rủi ro thanh toán và hệ số điều chỉnh được áp dụng chặt chẽ, giúp ổn định dòng vốn và bảo vệ lợi ích nhà đầu tư.

Các công ty chứng khoán có 6 tháng để khắc phục trường hợp vốn khả dụng dưới 180%. Biện pháp này góp phần nâng cao hiệu quả quản trị tài chính, tăng cường minh bạch và củng cố nền tảng an toàn của thị trường chứng khoán Việt Nam.

12 trường hợp được mở tài khoản ngoại tệ ở nước ngoài từ 15/12/2025

Ngày 31/10/2025, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam quy định về việc mở và sử dụng tài khoản ngoại tệ ở nước ngoài của người cư trú là tổ chức tại Thông tư 39/2025/TT-NHNN, có hiệu lực từ 15/12/2025.

Theo đó, có 12 trường hợp cụ thể tương ứng với 03 nhóm đối tượng được mở tài khoản ngoại tệ ở nước ngoài như sau:

* Nhóm tổ chức tín dụng gồm 04 trường hợp:

1 - Thực hiện hoạt động ngoại hối ở nước ngoài theo Giấy phép của Ngân hàng Nhà nước, không phải xin phép lại.

2 - Thực hiện khoản vay nước ngoài khi hợp đồng yêu cầu phải mở tài khoản ngoại tệ ở nước ngoài.

3 - Đáp ứng điều kiện xin cấp phép thành lập và hoạt động cho văn phòng đại diện, chi nhánh, ngân hàng 100% vốn ở nước ngoài.

4 - Phục vụ hoạt động của văn phòng đại diện ở nước ngoài.

* Nhóm tổ chức kinh tế gồm 05 trường hợp:

5 - Đáp ứng điều kiện thành lập và hoạt động chi nhánh, văn phòng đại diện ở nước ngoài.

6 - Phục vụ hoạt động của chi nhánh, văn phòng đại diện ở nước ngoài.

7 - Thực hiện khoản vay nước ngoài theo thỏa thuận với bên cho vay.

8 - Doanh nghiệp thuộc diện đầu tư đặc biệt quan trọng hoặc dự án PPP thực hiện cam kết, thỏa thuận với bên nước ngoài.

9 - Thực hiện các cam kết, thỏa thuận, hợp đồng với bên nước ngoài, gồm: hợp đồng thầu xây dựng, hợp đồng mua bán tàu hoặc các hợp đồng khác (khoản 5).

* Nhóm tổ chức khác gồm 03 trường hợp:

10 - Tiếp nhận viện trợ của nước ngoài.

11 - Tiếp nhận tài trợ của nước ngoài.

12 - Thực hiện các trường hợp khác được cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam cho phép.