Tòa án Nhân dân TP. Hà Nội bắt đầu mở phiên tòa sơ thẩm xét xử 13 bị cáo trong vụ án “Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng”, xảy ra tại Trung tâm Ứng cứu khẩn cấp máy tính Việt Nam (VNCERT).

Tại tòa, bị cáo Nguyễn Thị Thanh Nhàn, Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Tổng giám đốc Công ty cổ phần Tiến bộ quốc tế (Công ty AIC) bị đưa ra xét xử vắng mặt. Bị cáo này hiện đang bị truy nã quốc tế, song chưa có kết quả.

Hội đồng xét xử vụ án liên quan các vi phạm đấu thầu của Công ty AIC tại VNCERT.

Một số bị cáo khác, gồm: Đỗ Văn Sơn, Trưởng ban Quản lý dự án 2 và Nguyễn Văn Thế, Trưởng ban KT7 Công ty AIC; Nguyễn Trọng Đường, cựu Giám đốc VNCERT; Ngô Quang Huy, cựu Phó giám đốc VNCERT; Trần Duy Hiếu, cựu Vụ phó Vụ Kế hoạch tài chính, Bộ Thông tin và Truyền thông…

Trả lời phần xét hỏi của Hội đồng xét xử (HĐXX), bị cáo Nguyễn Trọng Đường thừa nhận các hành vi như cáo trạng đã quy kết, đồng thời khai, ban đầu VNCERT không có ý định chọn AIC trúng thầu gói thầu số 8, mà có ý định nâng cấp từ hệ thống sẵn có để tiết kiệm tiền.

Tuy nhiên, do cấp trên nói Công ty AIC là đối tác, có thể đi xin vốn, nên yêu cầu các đơn vị phải hợp tác và tạo điều kiện để cho công ty này trúng thầu.

Cựu Giám đốc Trung tâm VNCERT Nguyễn Trọng Đường.

Bị cáo này cũng khai, ban đầu đã trình phương án nâng cấp hệ thống sẵn có của VNCERT và chỉ tốn 95 tỷ đồng, nhưng sau đó nhận được chỉ đạo chọn phương án mua hệ thống của Công ty AIC, với giá lên tới 300 tỷ đồng.

Tuy nhiên sau đó, phương án này được xác định không tương thích với các thiết bị sẵn có tại VNCERT, nên đã lựa chọn phương án đầu tư phù hợp hơn, với kinh phí dưới 100 tỷ đồng.

Cựu Giám đốc VNCERT khai, khi dự án kết thúc, dịp Tết Nguyên đán 2019 được ông Nguyễn Hồng Sơn, cựu Phó tổng giám đốc Công ty AIC gọi điện chúc Tết và biếu quà.

“Sau khi kiểm tra thì bị cáo phát hiện có tiền bên trong, tổng số tiền 1 tỷ đồng. Bị cáo gọi cho Sơn yêu cầu đến lấy lại tiền, song Sơn bảo số tiền này do VNCERT đã đảm bảo an toàn thông tin cho AIC và huấn luyện kỹ năng cho cán bộ AIC trong thời gian thực hiện dự án”.

Các bị cáo tại phiên tòa sơ thẩm.

Về số tiền này, bị cáo Đường khai, sau đó đã cầm 200 triệu đồng, còn lại chuyển cho bộ phận kế toán để chi cho các cán bộ tham gia dự án tại VNCERT.

Quá trình điều tra, bị cáo đã tác động gia đình nộp 600 triệu đồng để khắc phục hậu quả đã gây ra.

Trong khi đó, bị cáo Ngô Quang Huy khai, đã được bị cáo Đường chỉ đạo tạo điều kiện cho Công ty AIC.

Theo cựu Phó giám đốc VNCERT, tời điểm xảy ra vụ án, bị cáo không biết việc hồ sơ của công ty này thiếu báo giá. Bản thân bị cáo luôn yêu cầu cấp dưới phải thực hiện đầy đủ các thủ tục, yêu cầu theo đúng quy định của Nhà nước.

Tuy nhiên, bị cáo Huy thừa nhận hành vi sai phạm khi đã cùng các bị cáo khác cho Công ty AIC biết danh mục đầu tư của VNCERT, giúp doanh nghiệp này sau đó trúng thầu gói thầu số 8 của dự án. Bị cáo cũng đã hưởng lợi bất chính 50 triệu đồng.

Các luật sư tham gia bào chữa cho các bị cáo tại phiên tòa sơ thẩm.

Trước đó, theo cáo trạng của Viện Kiểm sát Nhân dân tối cao, các sai phạm của các bị cáo xảy ra trong quá trình thực hiện dự án “Mua sắm trang thiết bị và thuê dịch vụ kỹ thuật nhằm theo dõi, phân tích sự cố, tấn công an toàn thông tin mạng trên một số kênh kết nối Internet quốc tế”, do VNCERT làm chủ đầu tư.

Chủ tịch công ty này là Nguyễn Thị Thanh Nhàn được xác định có vai trò chủ mưu, cầm đầu, chỉ đạo thực hiện các hành vi vi phạm quy định về đấu thầu, thông đồng, cấu kết với chủ đầu tư để tạo điều kiện cho doanh nghiệp của mình trúng thầu; gian lận trong việc lập hồ sơ dự thầu.

Cụ thể, ngay tại giai đoạn tư vấn lập dự án và báo cáo nghiên cứu khả thi, Nguyễn Thị Thanh Nhàn chỉ đạo nhân viên liên hệ với các hãng bán hàng hỏi giá các thiết bị theo danh mục của chủ đầu tư đưa ra, sau đó cộng thêm 40% giá trị để ra giá dự toán, đưa vào báo cáo nghiên cứu khả thi của dự án.

Cùng với đó, tại giai đoạn phát hành hồ sơ mời thầu, Nguyễn Thị Thanh Nhàn chỉ đạo kế toán trưởng là Đỗ Văn Sơn đề xuất phần tài chính tham gia gói thầu cho Công ty AIC là 70 tỷ đồng; đồng thời chỉ định Công ty cổ phần Mopha (thuộc hệ sinh thái Công ty AIC) làm “quân xanh”.

Trong khi lập hồ sơ dự thầu, dù không đủ năng lực, song để đảm bảo hồ sơ đáp ứng được các yêu cầu, Công ty AIC đã lập khống các tài liệu về hợp đồng lao động với một số nhân sự nhằm thể hiện năng lực chuyên môn trong lĩnh vực công nghệ thông tin (tăng thời gian làm việc của nhân sự chủ chốt).

Kết quả là công ty này đã trúng thầu sai quy định tại gói thầu số 8, gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 17,2 tỷ đồng.