Từ đào tạo nhân lực đến nghiên cứu công nghệ

Sau gần hai năm triển khai Đề án phát triển Trường Cao đẳng Điện lực miền Bắc (NEPC) trở thành trung tâm đào tạo chất lượng cao, Tổng công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) đang hướng cơ sở đào tạo này tới một vai trò rộng hơn: không chỉ đào tạo, bồi dưỡng người lao động mà còn nghiên cứu, chuyển giao công nghệ và chia sẻ tri thức trong toàn Tổng công ty.

Định hướng này được đặt ra trong bối cảnh hoạt động sản xuất, kinh doanh điện ngày càng gắn với chuyển đổi số, tự động hóa và những công nghệ mới, đòi hỏi chất lượng nguồn nhân lực phải thay đổi tương ứng.

Theo PGS.TS Bùi Xuân Hồi, Hiệu trưởng NEPC cho biết, sau gần hai năm thực hiện Đề án, NEPC đã có những chuyển biến từ tổ chức bộ máy, phát triển đội ngũ, đổi mới giảng dạy đến nghiên cứu khoa học, hợp tác quốc tế và đầu tư cơ sở vật chất. Nhà trường hiện được xác định là cơ sở đào tạo nòng cốt của EVNNPC.

PGS.TS Bùi Xuân Hồi - Hiệu trưởng NEPC báo cáo Đề án. Ảnh: ĐVCC.

Đến hết tháng 7/2026, NEPC có 85 cán bộ, viên chức, trong đó 64 nhà giáo, chiếm 75% tổng số lao động. Đội ngũ giảng viên gồm 1 Phó Giáo sư, Tiến sĩ, 35 thạc sĩ và 28 giảng viên trình độ đại học.

Bộ máy của trường cũng được tinh gọn còn 3 phòng chuyên môn và 4 đơn vị trực thuộc, đồng thời lực lượng giảng viên được sắp xếp lại giữa các đơn vị nhằm phân bổ nhân lực phù hợp hơn với yêu cầu chuyên môn.

Một hướng đi đáng chú ý là đưa đội ngũ giảng viên tiếp cận trực tiếp với phương pháp đào tạo quốc tế.

Thông qua chương trình hợp tác với GIZ và các đối tác của Cộng hòa Liên bang Đức, 12 cán bộ, giảng viên của NEPC đã hoàn thành khóa huấn luyện giảng viên nguồn (ToT) kéo dài 10 tuần tại Đức và được cấp chứng nhận theo tiêu chuẩn quốc tế.

Đây được coi là lực lượng nòng cốt để chuyển giao và lan tỏa phương pháp giáo dục mới, qua đó từng bước chuẩn hóa đội ngũ giảng viên của trường.

Những thay đổi về tổ chức và chất lượng đào tạo bước đầu phản ánh vào kết quả tuyển sinh.

Năm 2025, NEPC tuyển sinh 391 học viên, đạt 130% kế hoạch; riêng hệ trung cấp đạt 332% kế hoạch. Sang năm 2026, trường tiếp tục tổ chức 47 lớp đào tạo theo kế hoạch của EVNNPC và mở rộng các chương trình theo nhu cầu của các đơn vị thành viên.

Lãnh đaọ EVNNPC tham quan thao trường An toàn điện và nhận diện mối nguy vừa được NEPC đưa vào vận hành. Ảnh: ĐVCC.

Đáng chú ý, quy mô đào tạo ngắn hạn đã đạt hơn 32.000 lượt cán bộ, nhân viên trong toàn EVNNPC mỗi năm. Nội dung đào tạo được cập nhật theo yêu cầu thực tế của hoạt động sản xuất, kinh doanh điện.

NEPC đồng thời bắt đầu đẩy mạnh vai trò nghiên cứu và ứng dụng công nghệ vào đào tạo.

Nhà trường đã nghiệm thu đề tài ứng dụng công nghệ thực tế ảo và thực tế tăng cường (VR-AR) trong đào tạo; được Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) giao chủ trì đề tài khoa học cấp Tập đoàn về xây dựng mô hình xác định mức tổn thất tối ưu trên hệ thống điện trung thế.

Việc chuyển từ đào tạo thuần túy sang kết hợp đào tạo với nghiên cứu, ứng dụng công nghệ được kỳ vọng giúp nguồn nhân lực ngành điện tiếp cận nhanh hơn với những thay đổi về công nghệ và phương thức vận hành hệ thống điện.

Đưa công nghệ thực tế ảo vào huấn luyện an toàn điện

Cùng với đầu tư cho đội ngũ, một phần quan trọng của Đề án là hiện đại hóa cơ sở vật chất phục vụ đào tạo.

Trong giai đoạn 2025-2026, nhiều hạng mục gồm giảng đường, ký túc xá, phòng học chuyên môn, xưởng thực hành, hạ tầng công nghệ thông tin và thiết bị giảng dạy tại NEPC được cải tạo, nâng cấp hoặc đầu tư mới.

Học viên trải nghiệm các mô đun huấn luyện tại Thao trường An toàn điện và nhận diện mối nguy, kết hợp công nghệ thực tế ảo và các tình huống mô phỏng, góp phần nâng cao kỹ năng nhận diện mối nguy và thực hành an toàn trong lao động. Ảnh: ĐVCC.

Trong đó, đáng chú ý là Thao trường An toàn điện và nhận diện mối nguy. Thay vì chủ yếu học các quy trình an toàn qua lý thuyết, học viên có thể thực hành với hệ thống mô hình và thiết bị ứng dụng công nghệ thực tế ảo, trải nghiệm những tình huống mất an toàn có thể xảy ra trong quá trình làm việc.

Qua các tình huống mô phỏng, người học được rèn luyện khả năng nhận diện rủi ro, xử lý sự cố và hình thành thói quen tuân thủ quy trình trước khi trực tiếp làm việc ngoài hiện trường.

Đây cũng là bước chuyển đáng chú ý trong phương pháp đào tạo nhân lực kỹ thuật của EVNNPC, từ truyền đạt kiến thức sang huấn luyện dựa trên trải nghiệm và xử lý tình huống thực tế.

Các giảng viên của NEPC học tập tại Trung tâm Đào tạo nghề BiW (Erfurt, CHLB Đức). Ảnh: ĐVCC.

Song song với đầu tư trong nước, NEPC tiếp tục mở rộng hợp tác với GIZ và các đối tác Đức về đào tạo, phát triển nguồn nhân lực theo tiêu chuẩn Đức.

Trong năm 2026, chương trình được mở rộng sang nâng cao năng lực giảng viên, đầu tư hạ tầng phục vụ giảng dạy tiếng Đức và tuyển sinh chương trình đào tạo theo tiêu chuẩn Đức.

Tại cuộc làm việc đánh giá kết quả thực hiện Đề án ngày 6/8, Tổng giám đốc EVNNPC Nguyễn Đức Thiện yêu cầu NEPC tiếp tục khai thác hiệu quả những công trình đã được đầu tư, tăng cường ứng dụng công nghệ trong giảng dạy và đặc biệt phải gắn hoạt động đào tạo với yêu cầu thực tế tại các đơn vị thành viên.

“Đầu tư cho NEPC là đầu tư cho nguồn nhân lực”

Theo Tổng giám đốc EVNNPC Nguyễn Đức Thiện, hiệu quả đầu tư cho đào tạo không thể chỉ được đo bằng số tiền đầu tư hay số lượng lớp học.

Nhấn mạnh quan điểm “đầu tư cho NEPC là đầu tư cho nguồn nhân lực”, ông Nguyễn Đức Thiện cho rằng, hiệu quả của Đề án phải được đánh giá bằng chất lượng nhân lực sau đào tạo, khả năng thích ứng với thực tiễn sản xuất, kinh doanh và mức độ hài lòng của các đơn vị sử dụng lao động.

Ông Nguyễn Đức Thiện, Tổng giám đốc EVNNPC cho biết, EVNNPC định hướng NEPC không chỉ là một trường đào tạo mà còn phải phát huy vai trò trung tâm nghiên cứu, chuyển giao công nghệ và chia sẻ tri thức trong toàn Tổng công ty. Ảnh:ĐVCC.

Cách tiếp cận này cũng đặt ra yêu cầu thay đổi đối với hoạt động đào tạo. Thay vì coi số lượng lớp hay số lượt người tham gia là chỉ tiêu chính, chất lượng đầu ra và khả năng người lao động vận dụng kiến thức vào công việc phải trở thành thước đo.

Tổng giám đốc EVNNPC yêu cầu NEPC tiếp tục rà soát chương trình theo hướng lấy chất lượng đầu ra làm trọng tâm; tăng cường đào tạo gắn với sản xuất; phát huy hệ thống cơ sở vật chất, thiết bị đã đầu tư; đồng thời đẩy mạnh nghiên cứu khoa học, chuyển đổi số và mở rộng hợp tác quốc tế.

Đáng chú ý, EVNNPC định hướng NEPC không chỉ là một trường đào tạo mà còn phải phát huy vai trò trung tâm nghiên cứu, chuyển giao công nghệ và chia sẻ tri thức trong toàn Tổng công ty.

Nhà trường phải chủ động cập nhật những công nghệ và yêu cầu mới của ngành điện để chương trình đào tạo vừa bám sát thực tiễn, vừa có khả năng đón đầu xu hướng phát triển.

Sau gần hai năm thực hiện Đề án, thay đổi quan trọng tại NEPC vì thế không chỉ nằm ở những giảng đường, xưởng thực hành hay trang thiết bị mới, mà còn ở cách tiếp cận đối với đào tạo nguồn nhân lực.

Từ đào tạo hơn 32.000 lượt cán bộ, nhân viên mỗi năm, đưa giảng viên sang Đức đào tạo theo tiêu chuẩn quốc tế, ứng dụng VR-AR trong huấn luyện đến tham gia nghiên cứu các bài toán kỹ thuật của hệ thống điện, NEPC đang từng bước chuyển từ một cơ sở đào tạo nghề sang mô hình kết hợp đào tạo - nghiên cứu - ứng dụng công nghệ.

Đây cũng là nền tảng để EVNNPC chuẩn bị nguồn nhân lực có khả năng thích ứng với quá trình chuyển đổi số và những thay đổi nhanh về công nghệ trong ngành điện.