Các nhà đầu tư ngoại có xu hướng M&A để tiếp cận ngay một doanh nghiệp đang hoạt động. Ảnh: Lê Toàn

M&A chiếm 61% vốn FDI vào TP.HCM

TP.HCM tiếp tục là điểm đến hấp dẫn của dòng vốn FDI trong những tháng đầu năm 2026. Theo thống kê của Sở Tài chính TP.HCM, trong 5 tháng đầu năm, tổng vốn FDI vào Thành phố đạt hơn 3,8 tỷ USD, tăng 20,3% so với cùng kỳ năm ngoái.

Trong cơ cấu thu hút vốn FDI, hoạt động góp vốn, mua cổ phần và mua phần vốn góp tiếp tục chiếm ưu thế. Cụ thể, Thành phố ghi nhận 747 giao dịch góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp với tổng giá trị đăng ký đạt 2,32 tỷ USD, tương đương 61% tổng vốn FDI thu hút được. Trong khi đó, có 783 dự án mới được cấp phép với tổng vốn đăng ký hơn 1 tỷ USD và 107 dự án điều chỉnh tăng vốn với số vốn bổ sung là 430,2 triệu USD.

Thương vụ góp vốn lớn nhất thuộc về nhà đầu tư Haryanto Sudarno Kusuma (Indonesia), đăng ký góp hơn 1,7 tỷ USD vào Công ty cổ phần Đầu tư và Tài chính VLD. Bên cạnh đó, nhiều giao dịch có quy mô hàng chục triệu USD cũng được thực hiện như Momogi Group Việt Nam (Singapore) góp 64,3 triệu USD vào Công ty TNHH Bibica Capital; Zeit Elevator Co., Ltd. (Hàn Quốc) góp 41,4 triệu USD vào Công ty TNHH Thang máy VGSI; Kredivo Việt Nam (Singapore) góp gần 34 triệu USD vào Công ty cổ phần Timo Việt Nam.

Hoạt động M&A tại TP.HCM và khu vực lân cận trong 5 tháng đầu năm ghi nhận sự tham gia của nhiều nhà đầu tư nước ngoài vào các lĩnh vực như logistics, y tế, sản xuất công nghiệp và du lịch. Theo dữ liệu từ Grant Thornton Việt Nam, nhiều thương vụ đã được thực hiện, nhưng giá trị giao dịch không được công bố.

Sự gia tăng các thương vụ M&A phản ánh giai đoạn phát triển mới của thị trường đầu tư TP.HCM. Nhà đầu tư nước ngoài không chỉ tìm kiếm cơ hội xây dựng nhà máy hay triển khai Dự án mới, mà đang tham gia sâu hơn vào quá trình tái cấu trúc, nâng cấp và mở rộng các doanh nghiệp hiện hữu.

Trong lĩnh vực y tế, thương vụ nhận được sự quan tâm của giới đầu tư là việc Dawn Medical Technologies hoàn tất mua cổ phần chi phối tại Công ty cổ phần Thiết bị y tế Đỉnh cao (Pinnacle Health), qua đó mở rộng sự hiện diện của nhà đầu tư này tại thị trường Đông Nam Á.

Với lĩnh vực logistics, CJ Logistics Hong Kong Holdings Limited đã ký thỏa thuận mua lại 49,1% cổ phần còn lại tại Gemadept Logistics Holding Co Ltd từ Gemadept Corporation. Sau khi hoàn tất, CJ Logistics Hong Kong Holdings Limited sẽ nâng tỷ lệ sở hữu lên 100%, qua đó chuyển đổi doanh nghiệp này từ mô hình liên doanh sang công ty con sở hữu toàn bộ. Điều này cho thấy xu hướng các tập đoàn nước ngoài gia tăng kiểm soát đối với những nền tảng logistics đã hiện diện tại Việt Nam.

Dòng vốn ngoại cũng tiếp tục tìm đến các lĩnh vực gắn với tăng trưởng xanh và phát triển bền vững. Mới đây, Norfund, quỹ đầu tư phát triển của Na Uy, đã rót 4 triệu USD vốn cổ phần vào Circular Plastics Vietnam nhằm mở rộng năng lực tái chế nhựa tại khu vực phía Nam, đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của thị trường trong nước và xuất khẩu.

Lĩnh vực du lịch và lưu trú ghi nhận thương vụ nhà sáng lập quỹ SC Capital Partners (Singapore) hoàn tất mua cổ phần của Công ty TNHH Serenity Holding. Giao dịch đã được hoàn tất vào ngày 17/3, nhưng giá trị chuyển nhượng không được tiết lộ.

Các giao dịch diễn ra liên tiếp trong thời gian gần đây chứng tỏ nhà đầu tư nước ngoài đánh giá cao tiềm năng tăng trưởng của khu vực TP.HCM và vùng phụ cận. Thay vì lựa chọn đầu tư mới hoàn toàn, nhiều nhà đầu tư đang ưu tiên hình thức M&A để nhanh chóng tiếp cận thị trường, tận dụng hạ tầng sẵn có và mở rộng quy mô hoạt động.

Nhà đầu tư nước ngoài ngày càng chuộng M&A

Con số hơn 60% vốn FDI vào TP.HCM trong 5 tháng đầu năm 2026 đến từ hoạt động M&A không đơn thuần là một hiện tượng mang tính thời điểm. Đây là dấu hiệu cho thấy chiến lược đầu tư của khối ngoại đang có sự dịch chuyển rõ nét, từ việc xây dựng dự án mới sang tìm kiếm cơ hội thông qua các thương vụ M&A.

Nếu như giai đoạn trước, các nhà đầu tư nước ngoài chủ yếu tìm kiếm quỹ đất để phát triển dự án từ đầu, thì hiện nay họ ưu tiên tốc độ gia nhập thị trường. Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt, việc mất vài năm để hoàn tất các thủ tục về đất đai, quy hoạch, môi trường, xây dựng và vận hành không còn là lựa chọn tối ưu. Thay vào đó, M&A cho phép nhà đầu tư ngoại tiếp cận ngay một doanh nghiệp đang hoạt động, sở hữu sẵn khách hàng, hệ thống phân phối, nguồn nhân lực, giấy phép kinh doanh và vị thế thị trường sẵn có.

Đặc biệt tại TP.HCM, trung tâm kinh tế lớn nhất cả nước, lợi thế không còn nằm ở quỹ đất hay chi phí lao động giá rẻ, mà nằm ở hệ sinh thái kinh doanh đã được hình thành. Với nhiều nhà đầu tư ngoại, việc mua lại một doanh nghiệp đang vận hành hiệu quả thường mang lại giá trị lớn hơn việc tự xây dựng mọi thứ từ đầu. Đây cũng là lý do phần lớn các thương vụ M&A gần đây tập trung vào những lĩnh vực có tốc độ tăng trưởng cao như tài chính, công nghệ, logistics, y tế, tiêu dùng và dịch vụ.

Xu hướng này ngày càng rõ nét khi quỹ đất “sạch” tại khu vực trung tâm TP.HCM khan hiếm, trong khi chi phí phát triển dự án mới liên tục gia tăng. Đối với nhiều nhà đầu tư, việc sở hữu cổ phần tại một doanh nghiệp đã có sẵn tài sản, mặt bằng, hệ thống khách hàng và đội ngũ quản trị là cách tiếp cận thị trường nhanh hơn, ít rủi ro hơn và hiệu quả hơn về mặt chi phí.

Ở góc độ khác, thị trường cũng đang xuất hiện nguồn cung hấp dẫn cho các thương vụ M&A. Sau nhiều năm tăng trưởng mạnh, không ít doanh nghiệp tư nhân Việt Nam bước vào giai đoạn tái cấu trúc, tìm kiếm đối tác chiến lược hoặc huy động thêm nguồn lực để mở rộng quy mô. Điều này tạo cơ hội để dòng vốn ngoại tham gia sâu hơn vào quá trình phát triển của doanh nghiệp trong nước, thay vì chỉ đứng ngoài với vai trò nhà đầu tư tài chính.

Bên cạnh đó, TP.HCM đang bước vào chu kỳ tăng trưởng mới, thúc đẩy hoạt động M&A gia tăng. Đặc biệt, sau khi mở rộng không gian phát triển, đẩy mạnh đầu tư hạ tầng và đặt mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong những năm tới, Thành phố đang tạo ra sức hút lớn đối với nhà đầu tư quốc tế. Các lĩnh vực như trung tâm dữ liệu, trí tuệ nhân tạo, fintech, logistics hiện đại, công nghệ cao, kinh tế xanh và hạ tầng số được dự báo sẽ trở thành tâm điểm của dòng vốn M&A trong giai đoạn mới.

Một yếu tố khác cũng đang thúc đẩy các hoạt động M&A là môi trường đầu tư ngày càng thuận lợi. TP.HCM liên tục cắt giảm thời gian xử lý nhiều thủ tục liên quan đến đầu tư, trong đó hồ sơ đăng ký góp vốn, mua cổ phần, phần vốn góp được rút ngắn từ 15 ngày xuống còn 7 ngày làm việc; hồ sơ điều chỉnh giấy chứng nhận đăng ký đầu tư giảm từ 10 ngày xuống còn 5 ngày. Dù không phải là nguyên nhân quyết định, song những cải cách này giúp giảm đáng kể chi phí thời gian và tăng tính hấp dẫn cho các giao dịch M&A.

Trong quá trình tư vấn các thương vụ M&A, ông Hồ Quang Minh, Chủ tịch BCA Group cho biết, thị trường M&A Việt Nam đang rất sôi động ở phân khúc từ 2-30 triệu USD, vì đây là khoảng giá trị phù hợp với phần lớn doanh nghiệp tư nhân Việt Nam và cũng là phân khúc thu hút mạnh các nhà đầu tư cá nhân có tiềm lực tài chính, các công ty gia đình và các định chế đầu tư quy mô vừa từ nước ngoài. Không giống những thương vụ M&A hàng trăm triệu USD thường phụ thuộc nhiều vào các tập đoàn lớn hoặc các quyết định mang tính chiến lược cấp quốc gia, phân khúc đầu tư 2-30 triệu USD linh hoạt hơn và khả năng ra quyết định nhanh. Đây chính là động lực thúc đẩy dòng vốn FDI tư nhân chảy vào Việt Nam một cách bền bỉ.

Có thể thấy, sự gia tăng nhanh chóng của các thương vụ M&A trong thời gian qua phản ánh một giai đoạn phát triển mới của thị trường đầu tư TP.HCM. Nhà đầu tư nước ngoài không còn chỉ tìm kiếm cơ hội xây dựng nhà máy hay triển khai dự án mới, mà đang tham gia sâu hơn vào quá trình tái cấu trúc, nâng cấp và mở rộng các doanh nghiệp hiện hữu. Đây là xu hướng thường xuất hiện ở những nền kinh tế đã bước sang giai đoạn phát triển chiều sâu, khi giá trị của hệ sinh thái kinh doanh, công nghệ, dữ liệu khách hàng và năng lực quản trị ngày càng trở nên quan trọng hơn các lợi thế truyền thống về đất đai hay chi phí sản xuất.

Điều đó cũng cho thấy chất lượng dòng vốn FDI vào TP.HCM đang có sự thay đổi. Bên cạnh việc tiếp tục thu hút các dự án mới trong những lĩnh vực ưu tiên, Thành phố đang trở thành điểm đến của dòng vốn M&A. Đây sẽ là động lực quan trọng thúc đẩy quá trình tái cơ cấu nền kinh tế Thành phố nhằm đạt mục tiêu tăng trưởng 2 con số.