Yếu tố quyết định tình hình kinh tế cuối năm 

Là người đầu tiên nhận câu hỏi về triển vọng kinh tế các tháng cuối năm tại phiên thảo luận của Hội thảo "Kinh tế Việt Nam 6 tháng đầu năm 2026: Thách thức, động lực và triển vọng phát triển" do Viện Kinh tế Việt Nam và Thế giới tổ chức sáng 9/7, ông Phan Đức Hiếu, Ủy viên Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội thừa nhận “quá khó” để trả lời.

Hội thảo "Kinh tế Việt Nam 6 tháng đầu năm 2026: Thách thức, động lực và triển vọng phát triển" do Viện Kinh tế Việt Nam và Thế giới tổ chức sáng 9/7/2026. Ảnh: KL

Sau một thời gian dài nền kinh tế phải thích ứng với nhiều cú sốc bên ngoài, từ dịch bệnh, xung đột địa chính trị, đứt gãy chuỗi cung ứng, biến động giá năng lượng, lương thực, lãi suất và tỷ giá quốc tế, bước sang năm 2026, bối cảnh kinh tế thế giới vẫn tiếp tục diễn biến phức tạp, khó lường. Cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn ngày càng gắn với thương mại, công nghệ, tài chính, năng lượng, khoáng sản chiến lược và chuỗi cung ứng. Các xung đột khu vực, đặc biệt tại Trung Đông, Nga - Ukraine tiếp tục tạo ra những rủi ro mới đối với thương mại, đầu tư, logistics và ổn định kinh tế vĩ mô của các nền kinh tế có độ mở lớn như Việt Nam.

“Mới đây, nhiều tổ chức quốc tế còn đưa ra những dự báo về kinh tế Việt Nam khá khác nhau, thậm chí có những dự báo chênh lệch hơn 1 điểm phần trăm”, ông Hiếu lý giải.

Nhưng cũng chính bởi vậy, điểm cốt lõi mà ông Hiếu tin là sẽ quyết định triển vọng của kinh tế Việt Nam các tháng cuối năm, cũng như xa hơn, đó là quyết tâm chính trị trong tăng trưởng kinh tế rất lớn, thể hiện rất rõ nét trong chỉ đạo, điều hành.

Ông Hiếu phân tích, nền kinh tế đã đạt được các mục tiêu theo hướng quý sau cao hơn quý trước nhờ nỗ lực, quyết tâm chính trị của cả hệ thống.

“Đây chính là điểm quan trọng để có góc nhìn lạc quan về các tháng cuối năm. Nhất là khi ngày 27/6 vừa rồi, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 168/2026/NQ-CP với nhiều giải pháp nhằm thực hiện mục tiêu tăng trưởng mà Quốc hội đã giao. Theo tôi, lúc này là thời điểm thực hiện các giải pháp và đó là thách thức không nhỏ”, ông Hiếu nhấn mạnh.

Cũng phải nhấn mạnh, Nghị quyết 168/2026/NQ-CP về cập nhật kịch bản tăng trưởng và giải pháp trọng tâm trong các quý còn lại để thực hiện mục tiêu tăng trưởng năm 2026 phấn đấu từ 10% trở lên gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô đã phân giao nhiệm vụ cụ thể cho các bộ, ngành, địa phương để đảm bảo đạt mục tiêu tăng trưởng.

Vì bên cạnh những kết quả tích cực, tình hình kinh tế 6 tháng đầu năm 2026 cũng đặt ra nhiều vấn đề cần được nhận diện, phân tích và xử lý kịp thời.

Tại Hội thảo, các chuyên gia đã nhắc đến dấu hiệu lạm phát đang chịu sức ép lớn hơn khi CPI bình quân 6 tháng đầu năm tăng 4,38% so với cùng kỳ. Cán cân thương mại hàng hóa 6 tháng đầu năm chuyển sang nhập siêu lớn, phản ánh nhu cầu nhập khẩu đầu vào cho sản xuất tăng mạnh, nhưng đồng thời cũng đặt ra vấn đề về áp lực tỷ giá, lạm phát nhập khẩu và mức độ phụ thuộc vào nguyên liệu, máy móc, linh kiện từ bên ngoài. Hệ thống ngân hàng - tài chính đứng trước yêu cầu vừa bảo đảm cung ứng vốn cho tăng trưởng, vừa kiểm soát thanh khoản, chất lượng tín dụng, nợ xấu, rủi ro bất động sản, trái phiếu doanh nghiệp và an toàn hệ thống.

“Nhiều giải pháp mà giới chuyên gia đang đặt ra cũng đã có trong Nghị quyết 168/2026/NQ-CP. Như vậy, có thể nói, khả năng hiện thực hóa, tốc độ hiện thực hóa các giải pháp là yếu tố quyết định tình hình kinh tế cuối năm”, ông Phan Đức Hiếu bày tỏ quan điểm.

Dư địa tạo tăng trưởng lớn nhất hiện nay nằm ở khâu thực thi 

Đây cũng chính là kiến nghị của cộng đồng doanh nghiệp gửi Chính phủ, thông qua báo cáo mà Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) vừa gửi Thủ tướng Chính phủ vào ngày 2/7 vừa qua.

Ông Phạm Ngọc Thạch, Phó trưởng Ban Pháp chế (VCCI) trình bày tại Hội thảo

Theo ông Phạm Ngọc Thạch, Phó trưởng Ban Pháp chế (VCCI), các doanh nghiệp đặt nhiều kỳ vọng khi cho rằng, dư địa tạo tăng trưởng lớn nhất hiện nay nằm ở khâu thực thi thể chế.

“Đây là giải pháp được nhìn nhận là đòn bẩy có chi phí thấp nhưng hiệu quả cao”, ông Thạch cho biết.

Thực tế, các doanh nghiệp đã cảm nhận rõ tác động của cải cách thể chế từ giữa năm 2025 đến nay, với sự ra đời của các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị, công tác tinh gọn bộ máy và đổi mới tư duy xây dựng pháp luật.

Tuy nhiên, khảo sát của VCCI cho thấy chỉ khoảng 8% doanh nghiệp cho biết có thể dự báo được chính sách; gần 24% lo ngại biến động chính sách, cao hơn các cuộc khảo sát trước. Ba nhóm vướng mắc lớn nhất mà doanh nghiệp nhắc đến đang là quy định chưa rõ ràng, làm tăng chi phí tuân thủ và chồng chéo pháp luật.

“Việc thể chế hóa các nghị quyết cắt giảm thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh đang được thực hiện rốt ráo. Lúc này, các doanh nghiệp kỳ vọng việc cắt giảm thực chất chi phí tuân thủ để doanh nghiệp có thêm nguồn lực mở rộng sản xuất, đầu tư và đổi mới công nghệ”, ông Thạch gửi khuyến nghị của doanh nghiệp tới các chuyên gia kinh tế tại Hội thảo.