Nợ xấu ngân hàng phân hóa

Báo cáo tài chính của ACB cho thấy, số dư nợ xấu (từ nhóm 3 đến nhóm 5) của ngân hàng này ở mức 7.964 tỷ đồng đến cuối tháng 6/2025, giảm 7,9% so với cuối năm trước, kéo theo tỷ lệ nợ xấu giảm về mức 1,26%. Trong đó, nợ nhóm 5 giảm hơn 12,6% so với cuối năm trước, từ 6.748 tỷ đồng xuống 5.894 tỷ đồng.

Tại VietABank, tính đến ngày 30/6, số dư nợ nhóm 3 đến nhóm 5 của Ngân hàng ở mức 972 tỷ đồng, giảm 11% so với đầu năm. Cả 3 nhóm nợ trên đều sụt giảm so với đầu năm, nợ nhóm 3 (nợ dưới tiêu chuẩn) giảm mạnh nhất (67%), từ gần 14 tỷ đồng về còn hơn 4 tỷ đồng.

Tính đến hết tháng 6/2025, số dư nợ xấu tại PGBank tăng 42,4%, lên 1.511 tỷ đồng. Nợ xấu tăng ở cả ba nhóm nợ, trong đó nhiều nhất là nợ nhóm 3, tăng từ 182 tỷ đồng vào cuối năm 2024 lên gần 353 tỷ đồng vào cuối quý II/2025. Tỷ lệ nợ xấu theo đó tăng từ 2,57% lên 3,33 %.

Tính đến ngày 30/6, tổng tài sản của LPBank tăng 1% so với cùng kỳ, đạt 513.613 tỷ đồng; cho vay khách hàng tăng 11,2%, cao hơn đáng kể so với mức tăng trưởng chung của toàn ngành (9,9%); tiền gửi khách hàng đạt 313.174 tỷ đồng, tăng 10,6% từ đầu năm đến nay. Về chất lượng tài sản, số dư nợ xấu của Ngân hàng tăng 23,3%, lên 6.480 tỷ đồng, kéo theo tỷ lệ nợ xấu tăng từ 1,58% lên 1,76%.

Tại Nam A Bank, tổng tài sản cuối tháng 6/2025 đạt gần 315.000 tỷ đồng, tăng hơn 30% so với đầu năm. Trong khi đó, dư nợ tín dụng đạt gần 193.000 tỷ đồng, tăng 14,7% so với đầu năm; huy động từ các tổ chức kinh tế và dân cư đạt gần 211.000 tỷ đồng, tăng mạnh hơn 22% so với đầu năm. Chất lượng tài sản của Ngân hàng đang cải thiện dần, khi nợ nhóm 2 (trước CIC) đã giảm đáng kể từ mức 1,47% ở đầu năm 2025 xuống mức 0,62%, tỷ lệ nợ xấu (từ nhóm 3 đến nhóm 5) ở mức 2,63%.

Vietcombank cũng cho biết, nửa đầu năm nay, tổng tài sản của Ngân hàng ước đạt trên 2,1 triệu tỷ đồng, tăng 1,8% so cuối năm 2024; tổng dư nợ cấp tín dụng đối với nền kinh tế sau khi hỗ trợ VCBNeo ước tăng hơn 5,0% so với cuối năm 2024, cơ cấu tín dụng tiếp tục chuyển dịch theo hướng chất lượng, hiệu quả, bền vững. Tỷ lệ nợ xấu được kiểm soát ở mức dưới 1%, thấp nhất trong số các tổ chức tín dụng quy mô lớn.

Sẽ giảm vào cuối năm?

Giới phân tích cho rằng, không khó để đạt mục tiêu tín dụng 16% mà ngành ngân hàng đưa ra cho năm nay, do đó lợi nhuận của ngành cũng được tác động tích cực. Khi Nghị quyết 42/2017/QH14 được luật hóa, nợ xấu ngân hàng sẽ được đẩy nhanh xử lý, thu hồi…, các ngân hàng sẽ có cơ hội giảm dự phòng rủi ro, thu hẹp khoảng cách lợi nhuận, dù biên lãi ròng (NIM) đối mặt với sự co hẹp.

Tính đến tháng 1/2025, tỷ lệ nợ xấu nội bảng toàn ngành ở mức 4,3%, tập trung tại một số ngân hàng yếu kém và diện kiểm soát đặc biệt. Thông tin này được Ngân hàng Nhà nước đề cập tại báo cáo tổng kết thi hành Nghị quyết 42/2017/QH14 và một số quy định tại Luật Các tổ chức tín dụng. Thống kê cho thấy, tổng nợ xấu của 27 ngân hàng niêm yết đã vượt 265.000 tỷ đồng, tăng 18,5% so với cùng kỳ.

Việc luật hóa Nghị quyết 42/2017/QH14 được kỳ vọng sẽ giúp giảm tỷ lệ nợ xấu trong hệ thống ngân hàng vào cuối năm 2025. Điều này có thể đạt được thông qua việc tạo hành lang pháp lý rõ ràng và minh bạch hơn, giúp các ngân hàng dễ dàng xử lý tài sản đảm bảo, thu hồi nợ và giảm chi phí xử lý.

TS. Đỗ Thiên Anh Tuấn (Đại học Fulbright) cho rằng, những thành công từ Nghị quyết 42/2017/QH14 cần luật hóa để đảm bảo quyền thu giữ tài sản hợp pháp của ngân hàng và quyền tài sản của bên đi vay cũng được bảo vệ. Trong quá trình xử lý, việc thông báo cho người vay cần được thực hiện minh bạch bằng văn bản, với thời hạn hợp lý.

Nhưng theo TS. Tuấn, có một điểm then chốt khác là việc định giá tài sản phải phản ánh đúng giá trị thị trường, tránh tình trạng tổ chức tín dụng đơn phương bán với giá thấp, gây thiệt hại cho người vay. Để đảm bảo khách quan, nên có sự giám sát của bên thứ ba hoặc cơ chế định giá độc lập trong toàn bộ quá trình này.