Tài liệu Hướng dẫn chuyển đổi số cho doanh nghiệp lần đầu tiên đã được công bố công khai tại địa chỉ http://ebook.business.gov.vn, nhằm đưa ra các kiến thức, lộ trình và các giải pháp công nghệ chuyển đổi số cho doanh nghiệp tham khảo.

Tài liệu hướng dẫn này được xây dựng bởi các chuyên gia Chương trình Hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi số giai đoạn 2021-2025 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, phối hợp với Dự án USAID LinkSME triển khai thực hiện.

Dẫn Báo cáo của Cisco & IDC năm 2020 về mức độ trưởng thành số của các doanh nghiệp nhỏ và vừa tại 14 quốc gia thuộc khu vực châu Á - Thái Bình Dương, Tài liệu Hướng dẫn cho rằng, các doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam hiện vẫn đang tìm hiểu và mới ở bước đầu của chuyển đổi số.

Cụ thể, theo báo cáo của Cisco & IDC, năm 2020, 31% doanh nghiệp đang ở giai đoạn đầu của chuyển đổi số, giảm 8% so với năm 2019; 53% các doanh nghiệp đang trong giai đoạn tiếp theo (“Observer” - “Quan sát”), tăng 3% so với năm 2019; 13% doanh nghiệp trong giai đoạn “Thách thức” (Challenger) và 3% các doanh nghiệp đã “Trưởng thành” (“Native”), tăng lần lượt 4% và 1% so với năm 2019.

Theo các chuyên gia của Chương trình Hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi số giai đoạn 2021-2025 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, lộ trình chuyển đổi số cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Việt Nam được khuyến nghị thông qua các giai đoạn phổ biến sau: giai đoạn chuẩn bị và 3 giai đoạn để thực hiện chuyển đổi dần từ “doing digital” sang “being digital”.

Các giai đoạn này là tương đối, tùy vào tình trạng thực tế, mục tiêu và tiềm lực của từng doanh nghiệp, có thể thực hiện song song hoặc nối tiếp nhau.

Cụ thể, với Giai đoạn chuẩn bị, là xác định mục tiêu và chiến lược chuyển đổi số.

Giai đoạn I, là Chuyển đổi số mô hình kinh doanh. Giai đoạn này thường áp dụng công nghệ số để mở rộng hệ thống kênh phân phối, tiếp thị, bán hàng và nâng cao hiệu quả hoạt động chăm sóc khách hành, hình thành trải nghiệm khách hàng…

Bên cạnh đó, từng bước triển khai áp dụng công nghệ số cho chuỗi cung ứng (kết nối quản lý hàng tồn kho, sản xuất, mua hàng đầu vào); Áp dụng công nghệ số cho nghiệp vụ kế toán, tài chính; Xây dựng khung cơ sở dữ liệu chung về kinh doanh, cung ứng và kế toán; Xây dựng chính sách bảo mật kinh doanh, dữ liệu và áp dụng các công cụ bảo mật…

Giai đoạn II, chuyển đổi số mô hình quản trị (bao gồm quy trình sản xuất, quy trình công nghệ…), như hoàn thiện mô hình quản trị và xác định các yêu cầu về dữ liệu tích hợp cho bước tiếp theo; Xây dựng và hoàn thiện mô hình quản trị đi từ cơ cấu tổ chức, con người, chính sách, quy trình cho tất cả các mảng nghiệp vụ chức năng của doanh nghiệp; Xây dựng chỉ tiêu quản trị (KPI/OKR) và hệ thống báo cáo quản trị, và yêu cầu cơ sở dữ liệu; Xác định các yêu cầu phục vụ mục đích tích hợp, chuyển đổi số toàn diện; Áp dụng công nghệ số cho hệ thống báo cáo quản trị…

Giai đoạn III, là kết nối kinh doanh và quản trị, đổi mới sáng tạo để tạo ra sản phẩm, dịch vụ mới. Trong giai đoạn này, thường áp dụng công nghệ số để từng bước kết nối các hệ thống hiện có thành một hệ thống thông tin xuyên suốt từ kinh doanh đến các nghiệp vụ quản trị trong doanh nghiệp; Xây dựng cơ sở dữ liệu chung trong toàn bộ doanh nghiệp; Đầu tư vào đổi mới sáng tạo (R&D) để tạo ra các thay đổi trong sản phẩm, dịch vụ và không ngừng nâng cấp các hệ thống hiện tại; Áp dụng công nghệ số mới để đảm bảo an toàn thông tin, an ninh mạng cho dữ liệu của toàn doanh nghiệp.

Thông tin cho biết, điều đặc biệt, đây là bộ tài liệu đầu tiên tổng kết được bản đồ các giải pháp công nghệ, đánh giá một cách độc lập tổng quan về ưu, nhược điểm của các giải pháp, so sánh mức độ sẵn sàng của các giải pháp trong nước và quốc tế trên thị trường Việt Nam để các doanh nghiệp tham khảo, tìm kiếm được giải pháp phù hợp nhất với điều kiện của doanh nghiệp mình.

Đánh giá cao bộ tài liệu này, bà Hoa Nguyễn, CEO của Công ty cổ phần EUBIZ cho biết, kể từ cuối năm 2019, EUBIZ Viet Nam JSC., - một đơn vị sản xuất, chế biến, xuất khẩu hạt điều đã mong muốn thực hiện chuyển đổi số (ERP, truy xuất nguồn gốc) nhằm tạo ra các lợi thế cạnh tranh trong thị trường, tối ưu hoá chi phí trong quá trình sản xuất, đồng thời đáp ứng yêu cầu của quốc tế cần một hệ thống kép kín với các nhà nhập khẩu quốc tế.

“Quyết tâm làm thì đã có, chúng tôi nhưng thiếu phương pháp thực hiện và người dẫn đường. Biết rằng chuyển đổi số rất quan trọng, nhưng EUBIZ không biết phải bắt đầu từ đâu? Làm sao để làm chuyển đối số tiết kiệm nhất có thể”, bà Hoa Nguyễn nói.

Tuy nhiên, những lo lắng, băn khoăn của EUBIZ đã được giải quyết khi Công ty được tiếp cận với tài liệu Hướng dẫn chuyển đổi số.

“Đây là một tài liệu quan trọng các doanh nghiệp đọc và xây dựng cho mình một lộ trình triển khai”, bà Hoa Nguyễn nói.

Trong khi đó, theo khẳng định của ông Nguyễn Trọng Thiệu, Chủ Hệ thống Sửa chữa Laptop 24h.com (chuỗi sửa chữa máy tính và thiết bị, tin học công nghệ), tài liệu Hướng dẫn chuyển đổi số mang lại các giá trị đặc biệt cho phần chuyển đổi số sales và marketing.

Chương trình Hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi số giai đoạn 2021-2025 do Bộ Kế hoạch và Đầu tư chủ trì, Cơ quan Phát triển quốc tế Hoa Kỳ (USAID) phối hợp thực hiện.

Chương trình hướng tới mục tiêu đến năm 2025, có100% doanh nghiệp được nâng cao nhận thức về chuyển đổi số; tối thiểu 100.000 doanh nghiệp được hỗ trợ kỹ thuật về chuyển đổi số; và tối thiểu 100 doanh nghiệp được hỗ trợ là mô hình chuyển đổi số điển hình thành công để lan tỏa và nhân rộng.

Chương trình cũng đặt mục tiêu thiết lập mạng lưới chuyên gia gồm tối thiểu 100 tổ chức, cá nhân tư vấn, cung cấp giải pháp thúc đẩy chuyển đổi số cho doanh nghiệp, hỗ trợ phát triển các nền tảng số.