UBND TP. Hà Nội vừa yêu cầu các đơn vị liên quan xây dựng quy trình chi trả lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội tại nơi cư trú đối với những trường hợp không đủ điều kiện chứng thực chữ ký, nhất là nhóm cao tuổi, sức khỏe yếu hoặc gặp trở ngại trong đi lại.

Theo công văn của thành phố, Trung tâm Phục vụ hành chính công Hà Nội được giao ưu tiên tiếp nhận, phân luồng và hỗ trợ người dân xác lập văn bản ủy quyền. Trung tâm cũng tiếp tục duy trì hoạt động của Tổ xung kích liên ngành để trực tiếp hướng dẫn, tiếp nhận hồ sơ, chứng thực chữ ký tại các điểm hỗ trợ tập trung ở thôn, tổ dân phố.

Với người hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội hằng tháng thuộc nhóm người có công, người cao tuổi, người yếu thế hoặc sức khỏe yếu, khó tự đến điểm hỗ trợ, các lực lượng sẽ tổ chức đến tận nhà để hướng dẫn và hoàn thiện thủ tục. 

Nhóm cao tuổi, sức khỏe yếu hoặc gặp trở ngại trong đi lại được hỗ trợ lập ủy quyền nhận lương hưu tại nhà. Ảnh: Linh Nguyễn

Sau khi tiếp nhận hồ sơ, Trung tâm Phục vụ hành chính công có trách nhiệm tổng hợp, bàn giao danh sách và giấy ủy quyền cho cơ quan bưu điện. Cơ quan bưu điện chuyển hồ sơ đến bảo hiểm xã hội để cập nhật, quản lý dữ liệu người hưởng và tổ chức chi trả.

UBND thành phố cũng giao UBND các xã, phường phối hợp với Trung tâm Phục vụ hành chính công, cơ quan bảo hiểm xã hội và bưu điện lập danh sách người cần hỗ trợ tại nhà. Danh sách phải được rà soát sát thực tế, bảo đảm đúng đối tượng, đúng tình trạng cư trú và nhu cầu hỗ trợ của từng trường hợp.

Song song với hỗ trợ trực tiếp, các địa phương được yêu cầu tăng cường tuyên truyền về thời hạn văn bản ủy quyền. Nội dung thông tin cần được đăng tải trên cổng thông tin điện tử, hệ thống truyền thanh cơ sở, các nền tảng số và nhóm Zalo cộng đồng để người hưởng hoặc thân nhân chủ động chuẩn bị giấy tờ theo quy định của Luật Bảo hiểm xã hội.

Thành phố cũng đặt ra yêu cầu phân loại người hưởng theo từng nhóm để bảo đảm chi trả đúng quy định. Với trường hợp được xác minh không còn sinh sống tại địa phương hoặc không thể xác minh tình trạng người hưởng, cơ quan bảo hiểm xã hội sẽ xem xét tạm dừng chi trả lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội hằng tháng.

Quyết định tạm dừng phải dựa trên danh sách, biên bản xác minh có xác nhận của các đơn vị liên quan và đề nghị của tổ chức hỗ trợ chi trả là cơ quan bưu điện. Cách xử lý này nhằm tăng tính chặt chẽ trong quản lý người hưởng, đồng thời tránh phát sinh chi trả sai đối tượng.

Đối với người hưởng mất năng lực hành vi dân sự, hạn chế hoặc khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi và không thể tự lập giấy ủy quyền, người trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng được nộp đơn đề nghị nhận lương hưu, trợ cấp hằng tháng. Hồ sơ phải kèm xác nhận của chính quyền địa phương để cơ quan bảo hiểm xã hội xem xét giải quyết theo thẩm quyền.

Với người hưởng không còn thân nhân chăm sóc, không nơi nương tựa, đang được nuôi dưỡng tập trung nhưng mất nhận thức, cơ sở nuôi dưỡng có thể lập văn bản đề nghị. Trên cơ sở đó, cơ quan bảo hiểm xã hội xem xét chuyển lương hưu, trợ cấp hằng tháng đến đơn vị đang trực tiếp quản lý, chăm sóc người hưởng.

Riêng các trường hợp vẫn sinh sống tại nơi cư trú, văn bản ủy quyền cũ còn thời hạn, người hưởng hoặc thân nhân không đề nghị thay đổi người được ủy quyền, cơ quan bảo hiểm xã hội được tiếp tục sử dụng văn bản đã chứng thực để chi trả. Cơ sở để áp dụng là danh sách do UBND cấp xã xác nhận.

Ngoài các nội dung trên, UBND TP. Hà Nội giao Sở Tư pháp chủ trì, báo cáo Bộ Tư pháp hướng dẫn thủ tục chứng thực chữ ký ngoài trụ sở. Nội dung cần làm rõ gồm trường hợp chứng thực điểm chỉ và trường hợp người yêu cầu chứng thực không thể điểm chỉ.

Đây là nhóm tình huống phát sinh nhiều vướng mắc trong thực tế, nhất là với người già yếu, người bệnh nặng hoặc người mất khả năng giao tiếp bình thường.

Các xã, phường tiếp tục phối hợp với cơ quan bảo hiểm xã hội rà soát, xác minh tình trạng người hưởng trên địa bàn. Trên cơ sở kết quả xác minh, địa phương phân loại, lập danh sách theo từng nhóm để có phương án hỗ trợ phù hợp, bảo đảm quá trình chi trả lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội diễn ra đúng đối tượng, đúng trình tự và không làm đứt quãng nguồn thu nhập thường xuyên của người dân.