Việc chưa thống nhất được với nhà đầu tư BOT khiến quá trình đấu nối một số đường nhánh vào được Quốc lộ BOT tại Quảng Trị vẫn chưa thể triển khai

Khung pháp lý đã mở, triển khai vẫn vướng

Theo Sở Xây dựng tỉnh Quảng Trị, hiện trên địa bàn có 3 dự án BOT giao thông đường bộ đang khai thác, gồm: Dự án xây dựng Quốc lộ 1 đoạn tránh Đồng Hới; Dự án đầu tư xây dựng Quốc lộ 1 đoạn Km672+00 - Km704+900 (thu phí tại Trạm Quán Hàu); Dự án mở rộng Quốc lộ 1 đoạn Km741+170 - Km756+705 (thu phí tại Trạm Đông Hà). Cả 3 dự án đều do CTCP Tập đoàn Trường Thịnh làm nhà đầu tư.

Thời gian qua, việc đấu nối các tuyến đường nhánh vào các tuyến quốc lộ BOT tại Quảng Trị vẫn gặp nhiều vướng mắc do chưa đạt được sự thống nhất giữa chính quyền địa phương và nhà đầu tư BOT. Những khó khăn này đặc biệt rõ nét tại các trục giao thông có vai trò huyết mạch hoặc các dự án quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, như: hệ thống đường từ cầu Nhật Lệ 2 đến đường Hồ Chí Minh nhánh Đông; Dự án hạ tầng cơ bản cho phát triển toàn diện các tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình và Quảng Trị (BIIG2); Dự án đường ven biển kết nối hành lang kinh tế Đông - Tây…

Theo đánh giá của Sở Xây dựng Quảng Trị, tình trạng chậm đấu nối đã gây lãng phí lớn khi nhiều dự án hạ tầng đã hoàn thành nhưng không thể khai thác đồng bộ, kéo theo hiệu quả đầu tư không đạt như kỳ vọng. Vấn đề này cũng nhiều lần được cử tri, doanh nghiệp và người dân phản ánh, song việc tháo gỡ trên thực tế vẫn chưa đạt kết quả rõ ràng.

Lý giải nguyên nhân, Sở Xây dựng cho biết, trước đây việc đấu nối các tuyến đường nhánh vào tuyến BOT phải trải qua nhiều thủ tục, bao gồm xin ý kiến thỏa thuận của Bộ GTVT (nay là Bộ Xây dựng), Cục Đường bộ Việt Nam và nhà đầu tư BOT. Không ít đề xuất không nhận được sự đồng thuận do nhà đầu tư BOT lo ngại nguy cơ phân lưu phương tiện, ảnh hưởng đến doanh thu và phương án tài chính của dự án.

Tuy nhiên, kể từ khi Luật Đường bộ năm 2024 cùng các nghị định, thông tư hướng dẫn có hiệu lực từ ngày 1/1/2025, khung pháp lý về kết nối giao thông đường bộ đã có những điều chỉnh quan trọng, cơ bản tháo gỡ các rào cản về thủ tục đấu nối.

Cụ thể, theo Nghị định số 165/2024/NĐ-CP của Chính phủ, đối với các vị trí nút giao đã được xác định trong quy hoạch mạng lưới giao thông được cấp có thẩm quyền phê duyệt, việc đấu nối vào quốc lộ không còn phải xin phê duyệt vị trí như trước. Chủ đầu tư chỉ cần thực hiện thủ tục chấp thuận thiết kế và cấp phép thi công nút giao theo quy định, không yêu cầu lấy ý kiến của nhà đầu tư BOT hay cơ quan ký hợp đồng BOT.

Trên cơ sở đó, Sở Xây dựng Quảng Trị đã hướng dẫn các địa phương, chủ đầu tư thực hiện thủ tục theo quy định mới; đồng thời tham mưu UBND tỉnh có văn bản đề nghị Cục Đường bộ Việt Nam chỉ đạo các cơ quan liên quan sớm triển khai việc chấp thuận thiết kế, cấp phép thi công nút giao.

Đến nay, đa số các vị trí nút giao đã được Khu Quản lý đường bộ II chấp thuận thiết kế, cấp phép thi công và đủ điều kiện triển khai theo quy định. Tuy nhiên, thực tế việc đấu nối vẫn chưa thể thực hiện do nhà đầu tư BOT chưa phối hợp trong công tác bàn giao mặt bằng, dù các giấy phép cần thiết đã được cấp.

Bài toán hài hòa lợi ích

Một ví dụ điển hình là Dự án nút giao đường Điện Biên Phủ với tuyến tránh Đồng Hới, kết nối cao tốc Bắc - Nam. Dự án được UBND tỉnh Quảng Trị phê duyệt tháng 9/2025, với tổng mức đầu tư hơn 20 tỷ đồng từ ngân sách tỉnh, nhằm tháo gỡ điểm nghẽn giao thông kéo dài nhiều năm. Tuy nhiên, đến nay dự án vẫn chưa thể triển khai thi công.

Theo ông Lê Thanh Tịnh, Giám đốc Ban Quản lý Dự án Môi trường và Biến đổi khí hậu Đồng Hới, dự án chậm triển khai do đang trong quá trình lựa chọn nhà thầu và quan trọng hơn là nhà đầu tư BOT chưa phối hợp kiểm đếm tài sản, bàn giao mặt bằng. Vướng mắc này khiến việc đấu nối tuyến đường từ cầu Nhật Lệ 2 (đường Điện Biên Phủ) vào đường tránh Đồng Hới chưa thể thực hiện suốt nhiều năm.

Để kịp thời tháo gỡ, Sở Xây dựng Quảng Trị đã tham mưu UBND tỉnh chỉ đạo các chủ đầu tư dự án có đấu nối với tuyến quốc lộ BOT cùng các sở, ngành, địa phương liên quan khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, thực hiện đầy đủ thủ tục để trình Khu Quản lý đường bộ II chấp thuận, cấp phép thi công.

Bên cạnh đó, Sở kiến nghị Khu Quản lý đường bộ II tăng cường hướng dẫn, hỗ trợ các chủ đầu tư trong quá trình hoàn thiện thủ tục, cũng như giám sát việc triển khai thi công các nút giao theo đúng giấy phép được cấp.

Đáng chú ý, Sở Xây dựng Quảng Trị cũng tham mưu UBND tỉnh đề nghị nhà đầu tư BOT tăng cường phối hợp với địa phương và các chủ đầu tư trong việc thực hiện các thủ tục đấu nối, trước mắt tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn tại những dự án có vai trò kết nối quan trọng trong khu vực đô thị và hành lang phát triển kinh tế.

Trước lo ngại doanh thu sụt giảm, phá vỡ phương án tài chính của nhà đầu tư BOT, ông Hoàng Đăng Cương, Phó giám đốc Sở Xây dựng Quảng Trị cho biết, đây là tình trạng phổ biến tại nhiều trạm thu phí trên cả nước và đã được Cục Đường bộ Việt Nam nêu trong Công văn 5350 ngày 10/10/2025. Thời gian tới, khi các nghị định hướng dẫn được ban hành đầy đủ, Sở sẽ tham mưu UBND tỉnh phối hợp các bên triển khai, bảo đảm hài hòa lợi ích Nhà nước, địa phương và nhà đầu tư.