Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu tại phiên họp.

Tới đây, Quốc hội sẽ không quản lý danh mục dự án đầu tư công như trước mà giao một cục cho Chính phủ. Chính phủ chịu trách nhiệm phân bổ về cho địa phương, theo Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn.

Sáng 5/2, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự án luật Tổ chức Chính phủ (sửa đổi).

Trình bày tờ trình, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Phạm Thị Thanh Trà cho biết, Dự thảo luật sửa 3 nhóm chính sách lớn.

Cụ thể là hoàn thiện các quy định, nhiệm vụ, quyền hạn của Chính phủ trong mối quan hệ với các cơ quan nhà nước ở Trung ương. Hoàn thiện các quy định nhiệm vụ, quyền hạn của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang bộ và mối quan hệ giữa cơ quan của Chính phủ.Cùng đó là hoàn thiện quy định nhiệm vụ, quyền hạn của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang bộ trong mối quan hệ với chính quyền địa phương.

Dự thảo luật quy định nguyên tắc, điều kiện thực hiện phân cấp, ủy quyền, gắn với điều kiện đảm bảo về nguồn lực, năng lực của địa phương, bà Trà nêu.

Thẩm tra sơ bộ, Thường trực Ủy ban Pháp luật tán thành với nội dung về phân cấp trong dự thảo luật nhằm thể chế hóa kết luận của Bộ Chính trị, tạo cơ sở pháp lý quan trọng để "tăng cường quyền tự chủ, tính chủ động, sáng tạo, tự chịu trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị, địa phương gắn với nâng cao trách nhiệm giải trình của người đứng đầu, kiểm soát quyền lực chặt chẽ".

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Hoàng Thanh Tùng cho biết, cơ quan thẩm tra đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện nội dung nguyên tắc phân cấp, làm rõ chủ thể được phân cấp, cơ chế chịu trách nhiệm của cơ quan được phân cấp để bảo đảm đồng bộ, thống nhất với quy định của dự thảo luật Tổ chức chính quyền địa phương (sửa đổi).

Phát biểu tại phiên thảo luận, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nói, Quốc hội nên phân cấp, phân quyền mạnh hơn cho Chính phủ để Chính phủ chủ động, tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc hiện nay và cả tương lai để đất nước phát triển.

"Tư tưởng lớn là như thế", ông Mẫn nói và so sánh, hiện so với các nước trong khu vực ASEAN như Singapore hay Malaysia, Việt Nam vẫn chưa phát triển bằng.

Vẫn theo Chủ tịch Quốc hội thì việc phân cấp, phân quyền cho Chính phủ phải đảm bảo "lạt mềm buộc chặt".

Về nội dung phân cấp, ủy quyền giữa Trung ương và địa phương, Chủ tịch Quốc hội lưu ý quan điểm của Tổng Bí thư Tô Lâm, là "địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm". Trung ương kiến tạo, Quốc hội giám sát, Chính phủ điều hành.

Đáng chú ý, Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, tới đây, Quốc hội sẽ không quản lý danh mục dự án đầu tư công như trước mà giao cho Chính phủ. Chính phủ chịu trách nhiệm phân bổ về cho địa phương.

"Thủ tướng cũng nói với tôi là giao quyền lại cho bộ, ngành, địa phương thôi. Không còn cơ chế xin - cho. Vừa qua chúng ta có danh mục nên mới có người đi chạy, có người bị sai phạm". Nhấn mạnh như vậy, Chủ tịch Quốc hội đề nghị cần phải quy định thật minh bạch trong phân cấp, ủy quyền.

Ngoài ra, Chủ tịch Quốc hội cho rằng cần phải cải tiến, cải cách việc phân cấp, phân quyền, đặc biệt là thủ tục hành chính cho thông suốt. Bởi, hiện nói giao quyền nhưng thực tế "ở trên vẫn còn ôm", "giao nhưng muốn làm cái gì vẫn phải thông qua ở trên".

Vấn đề tiếp theo Chủ tịch Quốc hội yêu cầu là làm rõ hơn khả năng đáp ứng của các cơ quan, tổ chức, người được phân cấp, đảm bảo tính khả thi, tránh đùn đẩy trách nhiệm.

Theo ông Mẫn, hiện có tình trạng, cùng một luật, cùng nghị định, thông tư nhưng có địa phương làm quyết liệt, không xin xỏ gì Trung uơng, không nói khó. Nhưng có địa phương làm không được lại đổ lỗi cho Quốc hội, Chính phủ, cho nghị định, thông tư.

Vẫn theo Chủ tịch Quốc hội, tới đây xã sẽ rất mạnh khi ở cấp huyện sẽ bỏ nhiều cơ quan, đơn vị.

"Thanh tra cấp huyện không còn, công an cấp huyện không còn, và tới đây không còn nhiều đơn vị nữa. Cái gì ở cái chỗ "gác lửng" (trung gian- PV) thôi không xây dựng nữa. Ta tập trung cho xã như vậy thì phân quyền cho xã thì phải hết sức lưu ý về nguồn lực", Chủ tịch Quốc hội phát biểu.

Theo dự kiến, Luật Tổ chức Chính phủ (sửa đổi) sẽ được Quốc hội thông qua tại Kỳ họp bất thường lần thứ 9, khai mạc ngày 12/2 tới.