Văn phòng Thường trực Ban Chỉ đạo quốc gia chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả (Ban Chỉ đạo 389 quốc gia) vừa có văn bản đề nghị các bộ, ngành, địa phương tăng cường công tác chống buôn lậu thuốc lá trong tình hình mới.

Động thái này được thực hiện theo chỉ đạo của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ, Trưởng Ban Chỉ đạo 389 quốc gia tại Văn bản số 8979/VPCP-V.I ngày 3/9/2026 của Văn phòng Chính phủ về xử lý thông tin báo chí phản ánh tình hình buôn lậu thuốc lá.

Đối tượng và tang vật gần 4.000 bao thuốc lá điếu không rõ nguồn gốc do lực lượng Bộ đội Biên phòng bắt giữ tại Tây Ninh.

Theo Văn phòng Thường trực Ban Chỉ đạo 389 quốc gia, các bộ, ngành, địa phương cần tiếp tục thực hiện nghiêm các chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và Ban Chỉ đạo 389 quốc gia về chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả; tập trung triển khai hiệu quả Chỉ thị số 25/CT-TTg ngày 9/6/2026 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường công tác chống buôn lậu, vận chuyển, sản xuất, mua bán, tàng trữ, sử dụng trái phép thuốc lá trong tình hình mới.

Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, Bộ Tài chính, Bộ Công Thương và các địa phương được đề nghị chỉ đạo lực lượng chức năng tăng cường nắm tình hình tại biên giới, cửa khẩu, khu vực nội địa và trên không gian mạng; tổ chức tuần tra, kiểm tra, kiểm soát địa bàn, đồng thời tăng cường trao đổi thông tin để kịp thời phát hiện, đấu tranh với các đường dây, ổ nhóm, tụ điểm vi phạm.

Các lực lượng tập trung đấu tranh với hoạt động buôn lậu, vận chuyển, sản xuất, mua bán, tàng trữ, sử dụng trái phép thuốc lá điếu nhập lậu, thuốc lá giả, nguyên liệu thuốc lá, thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.

Văn phòng Thường trực Ban Chỉ đạo 389 quốc gia cũng yêu cầu đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật và nâng cao nhận thức về tác hại của thuốc lá, nhất là thuốc lá nhập lậu, thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng đối với sức khỏe cộng đồng. Đồng thời, cần cảnh báo phương thức, thủ đoạn mới của các đối tượng để người dân, cán bộ, công chức và thanh thiếu niên không tham gia, tiếp tay cho các hành vi vi phạm.

Đối với Bộ Công an, Văn phòng đề nghị chỉ đạo lực lượng Công an các cấp phối hợp với cơ quan tư pháp và các lực lượng liên quan khẩn trương điều tra, truy tố, đưa ra xét xử các vụ án buôn lậu, vận chuyển, sản xuất, mua bán, tàng trữ, sử dụng trái phép thuốc lá điếu nhập lậu, thuốc lá giả, thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng có quy mô lớn, tính chất phức tạp, xuyên quốc gia nhằm cảnh tỉnh, răn đe và phòng ngừa vi phạm.

Văn phòng cũng đề nghị Hiệp hội Sản xuất và Tiêu thụ Thuốc lá Việt Nam phối hợp tổ chức hội thảo, tập huấn, nâng cao năng lực cho lực lượng trực tiếp đấu tranh chống buôn lậu thuốc lá. Nội dung tập trung vào kiến thức chuyên sâu về thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng và các loại thuốc lá giả mới xuất hiện trên thị trường.

Hiệp hội được đề nghị nghiên cứu, đề xuất sửa đổi các quy định pháp luật nhằm tạo cơ chế, chính sách hỗ trợ lực lượng chức năng trong việc bắt giữ, tiêu hủy thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.

Đáng chú ý, các đơn vị, địa phương khi bắt giữ các vụ buôn lậu, vận chuyển, sản xuất, mua bán, tàng trữ, sử dụng trái phép thuốc lá, thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng với số lượng lớn phải kịp thời gửi báo cáo nhanh về Văn phòng Thường trực Ban Chỉ đạo 389 quốc gia để tổng hợp, báo cáo Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ, Trưởng Ban Chỉ đạo 389 quốc gia xem xét, chỉ đạo và có hình thức động viên, khen thưởng.

Thời gian qua, lực lượng chức năng gặp nhiều khó khăn trong xử lý thuốc lá điện tử, nhất là hoạt động mua bán trên môi trường mạng. Theo Thiếu tướng Đỗ Ngọc Cảnh, Cục trưởng Cục Phòng chống ma túy và tội phạm (Bộ đội Biên phòng), một số vụ lớn tại An Giang, Tây Ninh còn vướng ở khâu giám định, xác định số lượng và hàm lượng ma túy để xử lý.

Các đối tượng ngày càng lợi dụng không gian mạng để quảng cáo, mua bán thuốc lá nhập lậu, thuốc lá điện tử; sử dụng tài khoản ảo, tài khoản ngân hàng không chính chủ, tiền ảo và các nhóm kín để giao dịch, sau đó nhanh chóng xóa tài khoản khi bị phát hiện.

Ông Phạm Học Sơn, Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường TP. Đà Nẵng cho biết, việc xử lý các vụ bán thuốc lá điện tử trên Facebook gặp khó do đối tượng sử dụng nhiều tài khoản, bán hàng qua đơn vị vận chuyển và có thể không cư trú tại địa bàn.

Ban Chỉ đạo 389 TP. Hồ Chí Minh dự báo buôn lậu, vận chuyển, kinh doanh thuốc lá trái phép tiếp tục phức tạp, với xu hướng gia tăng sử dụng thương mại điện tử, mạng xã hội, dịch vụ chuyển phát và thanh toán điện tử.