Dự án tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh được xác định là một trong những công trình hạ tầng giao thông trọng điểm, có vai trò mở rộng kết nối vùng, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao năng lực giao thông của tỉnh Quảng Ninh trong giai đoạn mới.

Theo quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư, dự án do Công ty cổ phần Đầu tư phát triển đường sắt cao tốc Vinspeed làm chủ đầu tư, có tổng chiều dài khoảng 120 km, đi qua 4 tỉnh, thành phố. Riêng đoạn tuyến qua địa bàn Quảng Ninh dài khoảng 39 km, đi qua 7 phường gồm Mạo Khê, Hoàng Quế, Yên Tử, Uông Bí, Đông Mai, Hà An và Tuần Châu. Tổng mức đầu tư toàn dự án khoảng 147.370 tỷ đồng, trong đó phần triển khai tại Quảng Ninh khoảng 48.100 tỷ đồng.

Để phục vụ dự án, tỉnh Quảng Ninh đã phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư đoạn tuyến qua địa bàn tỉnh với tổng kinh phí 2.760 tỷ đồng từ nguồn ngân sách địa phương.

Tỉnh Quảng Ninh đặt mục tiêu hoàn tất toàn bộ công tác giải phóng mặt bằng trước ngày 30/9/2026. Ảnh Tiến Dũng

Theo kế hoạch, diện tích cần thực hiện giải phóng mặt bằng khoảng 156,22 ha, ảnh hưởng đến khoảng 1.711 hộ gia đình, cá nhân và 18 tổ chức. Quảng Ninh đặt mục tiêu hoàn thành việc bàn giao toàn bộ mặt bằng trước ngày 30/9/2026 nhằm bảo đảm tiến độ triển khai xây dựng công trình.

Ngay từ đầu năm 2026, tỉnh đã thành lập Tổ công tác chỉ đạo thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Tổ công tác có nhiệm vụ theo dõi tiến độ, hướng dẫn các địa phương trong quá trình xác định nguồn gốc đất, chuyển mục đích sử dụng rừng, đánh giá tác động môi trường và xử lý những khó khăn phát sinh.

Trong quá trình triển khai, các địa phương có tuyến đường đi qua đã chủ động thành lập ban chỉ đạo giải phóng mặt bằng, phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng đơn vị, cá nhân liên quan.

Công tác tuyên truyền, vận động người dân được triển khai đồng bộ thông qua nhiều hình thức. Các phường đã ban hành 146 văn bản chỉ đạo, tổ chức 155 hội nghị tuyên truyền với hơn 9.134 lượt người tham gia nhằm cung cấp thông tin về dự án, chính sách thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư.

Ông Ngọc Thái Hoàng, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Ninh chia sẻ tại buổi thông tin báo chí thường kỳ. Ảnh Tiến Dũng

Chia sẻ tại Hội nghị thông tin báo chí thường kỳ, ông Ngọc Thái Hoàng, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Ninh cho biết: Nhờ đẩy mạnh đối thoại, giải thích chính sách, các kiến nghị của người dân được tiếp nhận và xử lý kịp thời. Đến nay, chưa phát sinh trường hợp phải áp dụng biện pháp kiểm đếm bắt buộc, góp phần giữ ổn định tình hình và tạo thuận lợi cho tiến độ dự án.

Tính đến thời điểm hiện tại, các địa phương đã thực hiện giải phóng mặt bằng 24,9 ha trên tổng số 156,22 ha cần triển khai, đạt 15,9%. Đồng thời, tỉnh đã hoàn thành thu hồi 33,46 ha đất công do địa phương quản lý và bàn giao 48,69 ha mặt bằng cho chủ đầu tư.

Trong đó, phường Tuần Châu đã hoàn thành toàn bộ công tác giải phóng mặt bằng tại khu vực được giao. Đây là một trong những địa phương đầu tiên hoàn tất bàn giao mặt bằng phục vụ dự án.

Một số địa phương khác cũng đang đẩy nhanh tiến độ. Phường Hà An đã thực hiện giải phóng 5,82 ha trên tổng số 7,9 ha, đạt 73,7% và dự kiến hoàn thành trong tháng 7/2026. Phường Đông Mai đã hoàn thành giải phóng 5,57 ha, đồng thời triển khai các khu tái định cư phục vụ người dân bị ảnh hưởng.

Tại các phường Uông Bí, Hoàng Quế, Yên Tử, công tác kiểm đếm cũng đang được tập trung thực hiện, làm cơ sở hoàn thiện hồ sơ bồi thường và chi trả cho người dân.

Để bảo đảm tiến độ, tỉnh Quảng Ninh đã bố trí 2.000 tỷ đồng từ nguồn tăng thu tiền sử dụng đất cho công tác giải phóng mặt bằng. Phần kinh phí còn lại tiếp tục được cân đối theo tiến độ thực hiện.

Bên cạnh đó, các thủ tục liên quan đến chuyển mục đích sử dụng rừng, bảo vệ môi trường cũng đang được triển khai theo quy định nhằm giảm thiểu tác động đến hệ sinh thái và các khu vực nhạy cảm trong quá trình thi công.

Trong thời gian tới, Quảng Ninh yêu cầu các sở, ngành và địa phương tiếp tục tập trung hoàn thiện phương án bồi thường, tháo gỡ khó khăn về giá đất, xử lý các vấn đề liên quan đến đất quốc phòng, an ninh và tăng cường đối thoại với người dân.

Mục tiêu của tỉnh là hoàn thành toàn bộ công tác giải phóng mặt bằng trước ngày 30/9/2026, tạo quỹ đất sạch để chủ đầu tư triển khai dự án, hướng tới đưa tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh cơ bản hoàn thành và vận hành trong năm 2028.