Thái Nguyên đang trở thành một trong những địa phương trọng điểm thu hút đầu tư vào công nghiệp và chế biến chế tạo tại miền Bắc. Với lợi thế về vị trí địa lý, nằm trong vùng kinh tế trọng điểm Hà Nội – Hải Phòng – Quảng Ninh, tỉnh này là cửa ngõ kết nối vùng Trung du - miền núi phía Bắc với đồng bằng sông Hồng. Hạ tầng giao thông ngày càng được hoàn thiện, đặc biệt là các tuyến đường quốc lộ và cao tốc Hà Nội - Thái Nguyên, giúp rút ngắn thời gian di chuyển tới thủ đô và các cảng biển.

Trong bối cảnh dòng vốn FDI dịch chuyển mạnh vào Việt Nam do xu hướng đa dạng hóa chuỗi cung ứng toàn cầu, Thái Nguyên nổi bật nhờ sự hiện diện của các tập đoàn công nghệ lớn như Samsung, cùng hệ sinh thái công nghiệp phụ trợ phát triển. Do đó, nhu cầu về quỹ đất công nghiệp sẵn sàng tại các khu công nghiệp (KCN) ngày càng tăng cao.

Tuy nhiên, tiến độ giải phóng mặt bằng (GPMB) hiện vẫn là nút thắt lớn. Nếu các dự án hạ tầng KCN không được bàn giao mặt bằng đúng kế hoạch, cơ hội thu hút các nhà đầu tư FDI chất lượng cao có thể bị bỏ lỡ, nhất là khi nhiều tỉnh lân cận như Bắc Ninh, Hưng Yên, Hải Phòng, Quảng Ninh… đang cạnh tranh quyết liệt bằng chính sách đất đai và hạ tầng sẵn sàng.

UBND tỉnh Thái Nguyên vừa có cuộc họp kiểm điểm, đánh giá tiến độ công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cho các dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh kết cấu hạ tầng KCN trên địa bàn.

Đối với các KCN đang có nhiều nhà đầu tư thứ cấp quan tâm như Yên Bình 2, Yên Bình 3 và Sông Công II - giai đoạn 2, công tác giải phóng mặt bằng, tái định cư phải được ưu tiên

Theo báo cáo của Ban Quản lý các KCN tỉnh, Thái Nguyên hiện có 15 dự án hạ tầng KCN đang triển khai, bao gồm 7 dự án sử dụng vốn ngân sách do Ban Quản lý các KCN làm chủ đầu tư và 8 dự án vốn ngoài ngân sách. Hầu hết các dự án vẫn đang trong quá trình bồi thường, giải phóng mặt bằng (GPMB), nhưng tiến độ không đồng đều, còn gặp nhiều vướng mắc.

Điển hình như KCN Sông Công II (250 ha): Đã thu hồi, GPMB 236,1/250 ha, bàn giao mặt bằng 234,2 ha cho chủ đầu tư. KCN Thanh Bình giai đoạn I: Đã thu hồi đất và hoàn tất bồi thường, tái định cư 14,09/14,1 ha.KCN Sông Công II – giai đoạn 2: Đã phê duyệt phương án bồi thường 120,8/120,72 ha (đạt 100,07%), chi trả bồi thường và bàn giao mặt bằng 119,3/120,72 ha (98,82%), ra quyết định thu hồi đất 120,27/120,72 ha (99,6%). KCN Yên Bình 3: Đã kiểm đếm 174,49/295,34 ha; chủ đầu tư phối hợp với địa phương chi trả tiền bồi thường cho 94 hộ dân với diện tích 6,85 ha, và tạm ứng cho 07 hộ với diện tích 1,76 ha.

Các dự án khác cũng đang trong giai đoạn bồi thường và GPMB. Tuy nhiên, nhiều vướng mắc phát sinh như một số hộ dân chưa hợp tác kê khai đất đai, không cung cấp hồ sơ pháp lý hoặc không đồng thuận với phương án bồi thường. Bên cạnh đó, một số dự án chưa có quỹ đất tái định cư hoặc hạ tầng tái định cư chưa hoàn thiện, gây khó khăn trong bố trí đất ở cho người dân bị ảnh hưởng.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Thị Loan yêu cầu các xã, phường khẩn trương triển khai nhiệm vụ lập quy hoạch chung, các sở, ngành và nhà đầu tư tập trung tháo gỡ khó khăn, đẩy nhanh tiến độ bồi thường, GPMB và tái định cư, coi đây là nhiệm vụ trọng tâm để thu hút đầu tư vào các KCN.

Theo đó, trong tháng 8, phải hoàn tất việc xác định quy hoạch tái định cư còn dang dở. Sở Nông nghiệp và Môi trường tham mưu phương án phân bổ quỹ đất cụ thể cho từng xã, phường. Các nhà đầu tư chủ động bố trí và tạm ứng kinh phí cho Trung tâm Phát triển quỹ đất để chi trả bồi thường. Đặc biệt, các dự án có nhiều nhà đầu tư thứ cấp quan tâm như Yên Bình 2, Yên Bình 3 và Sông Công II - giai đoạn 2 phải được ưu tiên GPMB và tái định cư…