Biến chứng Zona khiến người phụ nữ không thể nhắm mắt, dẫn đến viêm giác mạc

Khi nhập viện, người bệnh trong tình trạng không khép được mi mắt trái, mắt mở liên tục cả ngày lẫn đêm, kèm theo chảy nước mắt sống, đỏ và cộm mắt. Thăm khám bằng kính hiển vi cho thấy nhiều đốm trắng xám li ti trên bề mặt giác mạc, được chẩn đoán là viêm giác mạc chấm nông do khô mắt.

Ảnh minh họa.

Theo các bác sỹ viêm giác mạc chấm nông xảy ra khi bề mặt giác mạc bị tổn thương bởi nhiều nguyên nhân như vi khuẩn, viêm bờ mi, khô mắt, đau mắt hột, bỏng hóa chất hoặc tiếp xúc với tia UV. Khi đó, các tế bào biểu mô giác mạc bị tổn thương, hình thành các chấm nhỏ màu trắng xám trên bề mặt, gây chảy nước mắt, cộm và giảm thị lực.

Trước đó khoảng 2 tuần, bà Oanh xuất hiện liệt mặt ngoại biên bên trái do Zona, tức liệt dây thần kinh số 7. Tình trạng này khiến cơ quanh mắt yếu, không thể nhắm kín mi mắt, dẫn đến hở mi. Khi mắt tiếp xúc với không khí trong thời gian dài, tình trạng khô mắt xảy ra, lâu ngày gây tổn thương giác mạc và dẫn đến viêm giác mạc chấm nông.

Để điều trị, bác sỹ chỉ định sử dụng thuốc nhỏ kháng sinh nhằm ngừa nhiễm trùng, kết hợp nước mắt nhân tạo và gel bôi trơn để bảo vệ mắt, đặc biệt vào ban đêm. Người bệnh cũng được hướng dẫn tránh gió, hạn chế tiếp xúc với điều hòa và đeo kính bảo vệ khi ra ngoài.

Sau một tuần tái khám, tình trạng viêm giác mạc chấm nông được kiểm soát, các triệu chứng khô mắt, đau, đỏ và chảy nước mắt giảm rõ rệt. Tuy nhiên, bác sỹ khuyến cáo người bệnh cần tiếp tục bảo vệ mắt và tích cực điều trị phục hồi liệt mặt để hạn chế nguy cơ tái phát.

Viêm giác mạc chấm nông thường gặp ở người bị liệt dây thần kinh số 7 do ảnh hưởng đến chức năng nhắm mắt. Bệnh dễ tái phát trong điều kiện môi trường bụi bẩn, thời tiết khô, lạnh hoặc nhiều gió.

Triệu chứng điển hình gồm chảy nước mắt, đỏ mắt, cộm và nhạy cảm với ánh sáng. Nếu tái phát nhiều lần, các tổn thương có thể lan rộng, gây loét giác mạc, dẫn đến mờ mắt, thậm chí mù lòa nếu không điều trị kịp thời.

Tùy nguyên nhân và mức độ, bác sỹ sẽ chỉ định phương pháp điều trị phù hợp như dùng thuốc nhỏ mắt, nước mắt nhân tạo, thuốc giảm đau hoặc can thiệp ngoại khoa đối với các trường hợp hở mi kéo dài, lông quặm hay sụp mi.

Bác sỹ Dương Minh Phúc, người trực tiếp điều trị cho bệnh nhân khuyến cáo người bệnh liệt dây thần kinh số 7 cần đi khám ngay khi xuất hiện bất thường ở mắt, đồng thời che chắn, bảo vệ mắt để tránh trầy xước giác mạc và nhiễm trùng.

Người dân cũng nên hạn chế dụi mắt, không dùng chung khăn mặt hoặc đồ trang điểm, vệ sinh mắt bằng nước sạch hoặc nước muối sinh lý, tuân thủ quy trình khi sử dụng kính áp tròng và đeo kính bảo vệ khi ra ngoài.

Đặc biệt, người mắc bệnh lý về mắt, bệnh mạn tính, sử dụng corticosteroid kéo dài hoặc người trên 60 tuổi nên khám mắt định kỳ mỗi 6 đến 12 tháng để phát hiện sớm và điều trị kịp thời các vấn đề về thị lực.

Phẫu thuật robot cắt khối u trực tràng cho bệnh nhân 88 tuổi nhiều bệnh nền

Ông Thành, 88 tuổi, được chẩn đoán ung thư trực tràng giai đoạn tiến triển, vừa trải qua hóa xạ trị và phẫu thuật robot cắt bỏ khối u cùng nạo vét hạch, sau quá trình điều trị đa mô thức tại viện.

Người bệnh nhập viện trong tình trạng đau bụng âm ỉ kéo dài, đầy bụng, kèm theo nhiều bệnh lý nền như tăng huyết áp, đái tháo đường type 2 và suy dinh dưỡng mức độ vừa do thiếu protein năng lượng. Đây là những yếu tố khiến việc điều trị trở nên phức tạp và tiềm ẩn nhiều nguy cơ.

Kết quả nội soi đại tràng ghi nhận nhiều polyp nhỏ rải rác tại đại tràng lên, đại tràng ngang và đại tràng sigma, kích thước 3-7 mm, được cắt ngay trong quá trình nội soi. Tuy nhiên, tại vị trí cách bờ hậu môn khoảng 7 cm phát hiện khối tổn thương sùi, thâm nhiễm dài khoảng 9 cm, nghi ngờ ác tính. Sinh thiết xác định đây là ung thư biểu mô tuyến xâm nhập, biệt hóa vừa, giai đoạn cT3N2b, cho thấy khối u đã xâm lấn qua thành trực tràng và di căn nhiều hạch vùng.

Theo TS.Đỗ Minh Hùng, chuyên khoa tiêu hóa, dù chưa ghi nhận xâm lấn sang các cơ quan lân cận như bàng quang, tình trạng di căn hạch nhiều khiến bệnh được xếp vào giai đoạn tiến triển tại chỗ và cần điều trị tích cực.

Phẫu thuật là phương án cần thiết nhằm phòng ngừa các biến chứng nặng như tắc ruột hoặc xuất huyết tiêu hóa. Tuy nhiên, với người bệnh lớn tuổi, nhiều bệnh nền, quá trình điều trị đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các chuyên khoa tiêu hóa, ung bướu, tim mạch và lão khoa.

Ông Thành được chỉ định hóa xạ trị tân bổ trợ nhằm thu nhỏ khối u, giảm giai đoạn bệnh trước phẫu thuật. Người bệnh trải qua 4 chu kỳ hóa trị, đồng thời được nâng đỡ thể trạng bằng truyền đạm, bổ sung dinh dưỡng năng lượng cao và vitamin. Các bài tập thở sâu, thổi bóng cũng được áp dụng nhằm cải thiện dung tích phổi, giảm nguy cơ biến chứng hô hấp sau mổ.

Sau điều trị, kết quả chụp CT cho thấy khối u giảm kích thước, đáp ứng tốt với hóa trị. Thể trạng bệnh nhân được cải thiện, đủ điều kiện tiến hành phẫu thuật triệt căn.

Ê kíp lựa chọn phẫu thuật nội soi có hỗ trợ robot Da Vinci Xi nhằm tối ưu hiệu quả và giảm xâm lấn. Hệ thống robot với các cánh tay linh hoạt, đầu dụng cụ có thể xoay tới 540 độ giúp bác sỹ thao tác chính xác trong không gian hẹp vùng chậu. Hình ảnh phóng đại độ phân giải cao cho phép nhận diện rõ mạch máu nhỏ và các cấu trúc thần kinh quan trọng, góp phần hạn chế tổn thương không cần thiết.

Phẫu thuật robot sử dụng các đường rạch nhỏ khoảng 1-2 cm, giúp giảm mất máu, giảm đau sau mổ và rút ngắn thời gian hồi phục. Ca mổ kéo dài khoảng 4 giờ, khối u được cắt trọn cùng hệ thống hạch liên quan, bảo đảm an toàn trong suốt quá trình phẫu thuật.

Sau mổ, người bệnh hồi phục tốt, ít đau, có thể vận động nhẹ và bắt đầu ăn lỏng sau 2 ngày. Việc hạn chế sử dụng thuốc giảm đau liều cao giúp giảm nguy cơ lú lẫn hoặc suy hô hấp, những biến chứng thường gặp ở người cao tuổi. Ông Thành xuất viện sau 4 ngày.

Kết quả giải phẫu bệnh sau phẫu thuật cho thấy ung thư biểu mô tuyến xâm nhập, biệt hóa vừa, kích thước khối u 4,5 cm, xâm lấn đến lớp mỡ quanh trực tràng.

Tuy nhiên, toàn bộ 43 hạch nạo vét đều âm tính, diện cắt không còn tế bào ung thư, không ghi nhận xâm nhập mạch máu hay thần kinh, mức độ nảy chồi u thấp. Đây là những yếu tố tiên lượng thuận lợi, cho thấy bệnh đã được kiểm soát tốt sau điều trị. Người bệnh tiếp tục được theo dõi định kỳ nhằm phát hiện sớm nguy cơ tái phát hoặc di căn.

Ung thư đại trực tràng hiện là một trong những bệnh ung thư phổ biến tại Việt Nam, đứng thứ 4 về tỷ lệ mắc mới và thứ 5 về tỷ lệ tử vong. Nguyên nhân liên quan đến nhiều yếu tố như di truyền, tuổi tác, chế độ ăn uống, lối sống và môi trường.

Theo bác sỹ Đỗ Minh Hùng, bệnh hoàn toàn có thể phòng ngừa hiệu quả nếu phát hiện sớm và xử trí các tổn thương tiền ung thư. Phần lớn ung thư đại trực tràng phát triển từ polyp, những khối u lành tính có thể được cắt bỏ qua nội soi trước khi chuyển thành ác tính.

Người dân nên tầm soát ung thư đại trực tràng từ 45 tuổi. Với nhóm nguy cơ cao như có người thân trực hệ mắc bệnh, viêm ruột mạn tính hoặc hội chứng di truyền, cần tầm soát sớm hơn. Nội soi định kỳ giúp phát hiện sớm polyp và ung thư giai đoạn đầu, qua đó nâng cao hiệu quả điều trị và cải thiện tiên lượng sống.

Đeo kính sai độ khiến trẻ mỏi mắt, chóng mặt

Sau khi cắt kính tại một cửa hàng gần nhà, Minh Anh (8 tuổi, Tây Ninh) vẫn không nhìn rõ, thường xuyên đau mỏi mắt. Khi đi khám, bác sỹ phát hiện kính bé đang sử dụng nặng hơn từ 1,5 đến 2 độ so với độ cận thực tế.

Chiếc kính có độ 3,5 cho mỗi mắt đã được Minh Anh đeo khoảng hai tuần trước khi đến viện thăm khám. Theo BS.CKI Nguyễn Đức Huy, Trung tâm Mắt Công nghệ cao, người bệnh có biểu hiện mỏi mắt, nheo mắt khi nhìn và hay chóng mặt.

Để xác định chính xác tật khúc xạ, bác sỹ cho bé sử dụng thuốc nhỏ làm giãn đồng tử và liệt cơ thể mi tạm thời nhằm loại bỏ khả năng điều tiết của mắt. Kết quả đo cho thấy mắt trái cận 1,5 độ, mắt phải cận 2 độ, thấp hơn đáng kể so với kính đang sử dụng. Đây là nguyên nhân trực tiếp gây ra các triệu chứng khó chịu.

Sau khi được cắt lại kính đúng thông số, Minh Anh tái khám sau một tuần với thị lực đạt 10/10 khi đeo kính, các triệu chứng mỏi mắt và chóng mặt không còn.

Theo bác sỹ Nguyễn Đức Huy, tình trạng đeo kính sai độ khá phổ biến ở cả trẻ em và người lớn. Nguyên nhân có thể do người có tật khúc xạ tự mua kính khi thấy nhìn rõ hơn mà không qua thăm khám chuyên khoa, hoặc việc đo khúc xạ tại một số cơ sở chưa bảo đảm chính xác.

Việc đo khúc xạ ở trẻ em có nhiều khác biệt so với người lớn do khả năng điều tiết mạnh hơn. Vì vậy, cần sử dụng thuốc liệt điều tiết để có kết quả chính xác. Loại thuốc này giúp làm liệt cơ thể mi và giãn đồng tử tạm thời, loại bỏ khả năng điều tiết tự nhiên của mắt. Thuốc phát huy tác dụng sau 45 đến 60 phút và thường được sử dụng tại các cơ sở y tế chuyên khoa. Nếu không thực hiện bước này, kết quả đo dễ sai lệch so với thực tế.

Ngoài ra, việc không tái khám định kỳ khi độ cận thay đổi cũng khiến kính đang sử dụng không còn phù hợp. Đeo kính sai độ có thể gây mỏi mắt, mất tập trung, ảnh hưởng đến sinh hoạt và học tập. Nếu kéo dài, mắt phải điều tiết liên tục, có nguy cơ làm tăng nhanh độ cận, suy giảm thị lực hoặc dẫn đến nhược thị.

Ở trẻ em, tình trạng này thường khó phát hiện. Phụ huynh có thể nhận biết qua các dấu hiệu như trẻ than nhìn mờ, đau đầu, chóng mặt, hay nheo mắt, cúi sát khi học, xem tivi hoặc nghiêng đầu, ngồi sai tư thế. Khi có dấu hiệu bất thường, cần đưa trẻ đi khám chuyên khoa mắt để được kiểm tra chính xác.

Cận thị hiện là tật khúc xạ phổ biến nhất, ảnh hưởng từ 50% đến 90% học sinh tại Việt Nam. Bác sỹ khuyến cáo trẻ cần được khám mắt định kỳ mỗi 6 đến 12 tháng để kiểm soát độ cận, bảo đảm đeo kính đúng độ và phát hiện sớm các bệnh lý về mắt.