Đột phá công nghệ giúp bệnh nhân ung thư giảm đau, ít mất máu, xuất viện chỉ sau 24 giờ

Một dấu mốc mới của y học Việt Nam vừa được xác lập khi các bác sĩ lần đầu tiên ứng dụng thành công kỹ thuật phẫu thuật robot "một cổng" (Single-site) trên nền tảng robot Da Vinci Xi để điều trị ung thư tuyến tiền liệt. Đây là một trong những kỹ thuật khó nhất của ngoại khoa robot hiện đại, hiện mới được triển khai tại một số trung tâm y khoa hàng đầu thế giới.

Việt Nam lần đầu tiên triển khai thành công kỹ thuật phẫu thuật robot "một cổng" (Single-site) trên hệ thống Da Vinci Xi trong điều trị ung thư tuyến tiền liệt.

Người thực hiện thành công kỹ thuật này là PGS-TS.Vũ Lê Chuyên, Giám đốc Trung tâm Tiết niệu - Thận học - Nam khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM. Thành tựu này không chỉ đánh dấu bước tiến mới của phẫu thuật robot tại Việt Nam mà còn mở ra cơ hội để người bệnh tiếp cận kỹ thuật điều trị xâm lấn tối thiểu với độ chính xác rất cao, giúp nâng hiệu quả điều trị, giảm chi phí và hạn chế tối đa các nguy cơ biến chứng.

Theo PGS-TS.Vũ Lê Chuyên, ưu điểm nổi bật của kỹ thuật nằm ở việc chỉ tạo một đường mổ duy nhất nhưng mang lại đồng thời nhiều lợi ích cho người bệnh. Thời gian đóng vết mổ giảm hơn 70%, từ khoảng 30 phút xuống còn 10 phút, giúp rút ngắn thời gian phơi nhiễm mô, giảm đáng kể nguy cơ nhiễm trùng và thúc đẩy quá trình hồi phục sau phẫu thuật.

Kỹ thuật này đặc biệt có ý nghĩa với những người bệnh có nguy cơ cao như bệnh nhân tiểu đường, suy giảm miễn dịch, từng điều trị hóa chất hoặc có rối loạn đông máu. Chỉ một đường mổ nhỏ giúp giảm đáng kể lượng máu mất trong quá trình phẫu thuật, hạn chế nguy cơ phải truyền máu cũng như các biến chứng liên quan, đồng thời giúp người bệnh ít đau hơn, nhanh lấy lại thể trạng sau mổ.

Một lợi thế khác của Single-site là mở ra cơ hội điều trị cho những bệnh nhân từng trải qua nhiều lần phẫu thuật vùng bụng. Chỉ với một cổng tiếp cận duy nhất, phẫu thuật viên vẫn có thể đưa các cánh tay robot đến khối u mà không cần tạo thêm nhiều sẹo mổ mới hay làm phức tạp tình trạng xơ dính do các cuộc mổ trước để lại.

Từ tháng 6/2026, sáu bệnh nhân đầu tiên tại Việt Nam đã được điều trị bằng kỹ thuật Single-site, ghi nhận kết quả khả quan. Tất cả các ca mổ đều không xảy ra biến chứng phải truyền máu, không cần mở thêm đường mổ ngoài kế hoạch. Thời gian nằm viện chỉ từ một đến hai ngày, giảm từ hai đến bốn ngày so với phẫu thuật robot đa cổng thông thường.

Trong số những người đầu tiên được hưởng lợi từ kỹ thuật mới có ông Hưng (63 tuổi). Sau thời gian thường xuyên tiểu đêm, kết quả thăm khám phát hiện chỉ số PSA tăng cao và khối u gần 3 cm trong tuyến tiền liệt ở giai đoạn T2. Một trường hợp khác là ông Minh (69 tuổi), hoàn toàn không có triệu chứng, chỉ tình cờ phát hiện ung thư tuyến tiền liệt giai đoạn T1c trong lần khám sức khỏe định kỳ.

Cả hai đều được phẫu thuật ở giai đoạn khối u còn khu trú trong tuyến tiền liệt. Ngay chiều ngày phẫu thuật, người bệnh đã có thể tự đứng dậy, đi lại nhẹ nhàng. Ông Minh xuất viện sau 24 giờ, trong khi ông Hưng xuất viện sau 48 giờ. Sau khoảng 7-10 ngày, cả hai được rút ống thông tiểu và có thể trở lại sinh hoạt bình thường.

Trong thời gian tới, kỹ thuật Single-site sẽ tiếp tục được mở rộng sang các lĩnh vực như sản phụ khoa và tiêu hóa trong điều trị u buồng trứng, u xơ tử cung, u gan nhỏ, u đại tràng giai đoạn sớm..., đồng thời được đào tạo và chuyển giao cho các bác sĩ trong khu vực, góp phần khẳng định vị thế của y học Việt Nam trong lĩnh vực ngoại khoa công nghệ cao.

Công nghệ nuôi cấy phôi hiện đại mở thêm cơ hội có con cho nhiều cặp vợ chồng hiếm muộn

Nuôi cấy phôi là giai đoạn quyết định trong thụ tinh trong ống nghiệm (IVF), ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng phôi và cơ hội mang thai.

Việc ứng dụng các công nghệ hiện đại như hệ thống nuôi phôi Time-lapse tích hợp trí tuệ nhân tạo, kết hợp các kỹ thuật hỗ trợ sinh sản chuyên sâu đang giúp tối ưu kết quả điều trị, đặc biệt với những trường hợp hiếm muộn phức tạp.

Không còn khả năng mang thai tự nhiên, vợ chồng chị chỉ còn hy vọng vào phương pháp IVF. Tuy nhiên, tiền sử nhiều lần phẫu thuật tử cung khiến việc điều trị trở nên phức tạp hơn, bởi bác sĩ vừa phải hạn chế nguy cơ đa thai, vừa lựa chọn thời điểm chuyển phôi phù hợp để đảm bảo an toàn cho người mẹ và thai nhi.

Sau khi đánh giá toàn diện tình trạng sức khỏe sinh sản, các bác sỹ xây dựng phác đồ kích thích buồng trứng phù hợp, giúp người bệnh thu được 15 noãn trưởng thành. Tinh trùng của người chồng được chọn lọc và tiêm trực tiếp vào bào tương noãn bằng kỹ thuật ICSI nhằm nâng cao khả năng thụ tinh.

Sau khi tạo phôi, toàn bộ phôi được nuôi cấy trong hệ thống Time-lapse tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI). Khác với phương pháp nuôi cấy truyền thống phải lấy phôi ra khỏi tủ nuôi nhiều lần để quan sát, hệ thống này cho phép ghi nhận hình ảnh liên tục trong điều kiện môi trường luôn ổn định, hạn chế tối đa những tác động từ bên ngoài có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của phôi.

Dữ liệu hình ảnh được trí tuệ nhân tạo hỗ trợ phân tích, giúp bác sỹ theo dõi chính xác quá trình phân chia tế bào, đánh giá tiềm năng phát triển của từng phôi và lựa chọn thời điểm can thiệp phù hợp. Kết quả, vợ chồng chị Hoài tạo được sáu phôi ngày 5 đạt chất lượng tốt.

Do tiền sử phẫu thuật tử cung, các bác sỹ quyết định trữ đông toàn bộ phôi thay vì chuyển ngay. Chu kỳ chuyển phôi đầu tiên tiếp tục được hoãn vì nội mạc tử cung chưa đạt điều kiện thuận lợi để làm tổ. Chỉ sau khi điều chỉnh phác đồ và chuẩn bị đầy đủ các yếu tố cần thiết, bác sĩ mới chuyển một phôi ngày 5. Người bệnh mang thai thành công ngay ở lần chuyển phôi này.

Theo các chuyên gia hỗ trợ sinh sản, trường hợp trên cho thấy thành công của IVF không chỉ phụ thuộc vào việc tạo được phôi chất lượng tốt mà còn là sự phối hợp đồng bộ của nhiều yếu tố, từ lựa chọn kỹ thuật thụ tinh, nuôi cấy phôi, đánh giá chất lượng nội mạc tử cung đến xác định thời điểm chuyển phôi thích hợp. Một chiến lược điều trị được cá thể hóa có thể mang lại hiệu quả cao hơn so với việc chỉ tập trung vào một khâu riêng lẻ.

Hiện nay, tùy từng nguyên nhân gây hiếm muộn, bác sỹ có thể phối hợp nhiều công nghệ hỗ trợ sinh sản hiện đại như ICSI, PIEZO ICSI, nuôi phôi bằng hệ thống Time-lapse kết hợp AI, nuôi phôi đến ngày 5 hoặc ngày 6, trữ đông phôi bằng kỹ thuật thủy tinh hóa và thực hiện xét nghiệm di truyền tiền làm tổ (PGT) khi có chỉ định nhằm lựa chọn những phôi có tiềm năng phát triển tốt.

Đối với các trường hợp vô tinh hoặc bất thường tinh trùng phức tạp, những kỹ thuật nam khoa chuyên sâu như micro-TESE cũng có thể được áp dụng để tìm tinh trùng phục vụ quá trình IVF, mở thêm cơ hội có con cho nhiều cặp vợ chồng từng được đánh giá là rất khó điều trị.

Đau chân tưởng do tuổi già, hóa ra tắc nhiều động mạch vì huyết khối

Đau chân là triệu chứng thường gặp ở người lớn tuổi và phần lớn được cho là liên quan đến xương khớp hoặc thoái hóa. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, đây lại là dấu hiệu cảnh báo bệnh lý mạch máu nguy hiểm cần được phát hiện sớm để tránh những hậu quả nặng nề.

Mới đây, Phòng khám Đa khoa MEDLATEC Gò Vấp (TP.HCM) tiếp nhận một phụ nữ 65 tuổi đến khám vì đau cẳng chân phải kéo dài. Ban đầu, người bệnh cho rằng đây chỉ là biểu hiện đau khớp do tuổi tác nên không quá lo lắng. Tuy nhiên, kết quả thăm khám đã cho thấy nguyên nhân hoàn toàn khác.

Qua khai thác bệnh sử và thăm khám lâm sàng, các bác sỹ chỉ định siêu âm Doppler mạch máu. Kết quả ghi nhận động mạch khoeo, động mạch chày trước và động mạch chày sau của chân phải đều bị tắc hoàn toàn do huyết khối.

Để đánh giá toàn diện tình trạng bệnh, người bệnh tiếp tục được khám sức khỏe tổng quát, chụp cắt lớp vi tính phổi liều thấp và thực hiện các xét nghiệm chuyên sâu về đông máu.

Kết quả cho thấy người bệnh có rối loạn đông máu cùng nhiều bệnh lý tim mạch phối hợp như xơ vữa, vôi hóa động mạch chủ, động mạch vành và tổn thương van tim.

Sau đó, bệnh nhân được chuyển chụp cắt lớp vi tính mạch máu chi dưới có tiêm thuốc cản quang tại bệnh viện tuyến trên. Hình ảnh ghi nhận huyết khối cấp gây tắc không hoàn toàn động mạch chậu chung, tắc hoàn toàn động mạch chậu ngoài phải. Phía hạ lưu xuất hiện tuần hoàn bàng hệ, đồng thời động mạch khoeo, động mạch chày trước và động mạch chày sau đều bị tắc hoàn toàn do huyết khối.

May mắn, nhờ được phát hiện sớm và điều trị kịp thời, người bệnh tránh được những biến chứng nguy hiểm như thiếu máu cục bộ cấp tính, đau dữ dội, mất cảm giác, liệt chi, hoại tử mô phải cắt cụt chi, thậm chí suy đa tạng hoặc nhiễm trùng huyết đe dọa tính mạng.

Theo BSCKI Bùi Thị Cẩm Bình, Chuyên ngành Nội - chuyên khoa Nội Tim mạch, Phụ trách chuyên môn Phòng khám Đa khoa MEDLATEC Gò Vấp, tắc động mạch chi dưới xảy ra khi lòng động mạch bị bít kín bởi cục máu đông hoặc mảng xơ vữa, khiến dòng máu nuôi chân giảm nghiêm trọng hoặc ngừng hoàn toàn.

Bệnh thường diễn tiến qua ba giai đoạn. Ở giai đoạn đầu, người bệnh có thể chưa có triệu chứng rõ ràng hoặc chỉ đau nhẹ khi vận động. Khi tình trạng thiếu máu cục bộ xuất hiện, người bệnh bắt đầu đau cách hồi, chân lạnh, tê bì và giảm khả năng vận động. Nếu không được điều trị, mô sẽ dần hoại tử, xuất hiện loét, tím tái và nhiều trường hợp buộc phải cắt cụt chi để bảo toàn tính mạng.

Đặc biệt, tắc động mạch chi cấp tính là một cấp cứu ngoại khoa. Chỉ trong vài giờ đến vài ngày, tình trạng thiếu máu kéo dài có thể khiến chi không còn khả năng hồi phục.

Các bác sỹ khuyến cáo người dân không nên chủ quan nếu xuất hiện các triệu chứng như đau chân kéo dài, đau khi đi bộ, chuột rút thường xuyên, chân lạnh bất thường, tê bì, mất cảm giác, da tím tái, vết loét lâu lành hoặc mạch chân yếu.

Theo các chuyên gia, nguyên tắc điều trị tắc động mạch chi dưới là chống đông càng sớm càng tốt, kiểm soát các yếu tố nguy cơ tim mạch, tái thông mạch máu, bảo tồn chi và phòng ngừa tái phát huyết khối. Tùy vị trí tắc nghẽn, thời gian khởi phát triệu chứng và mức độ thiếu máu của chi, bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp nhằm khôi phục tuần hoàn, giảm nguy cơ cắt cụt chi và bảo vệ tính mạng người bệnh.