Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu tại Phòng họp Roosevelt ở Nhà Trắng vào ngày 21/1. Ảnh: AFP

"Chúng tôi đang nói về mức thuế 10% đối với Trung Quốc dựa trên thực tế là họ đang chuyển chất fentanyl đến Mexico và Canada", Tổng thống Trump nói trước các phóng viên tại Nhà Trắng vào tối ngày 21/1.

"Có lẽ ngày 1/2 là ngày chúng tôi đang xem xét", ông Trump nói thêm.

Fentanyl là một loại chất gây nghiện đã dẫn đến hàng chục nghìn ca tử vong do dùng thuốc quá liều mỗi năm tại Mỹ, theo đài CNBC. Giảm nguồn cung cấp bất hợp pháp của loại chất này, một loại tiền chất chủ yếu được sản xuất tại Trung Quốc và Mexico, đã trở thành một lĩnh vực mà Washington và Bắc Kinh đã đồng ý hợp tác.

Ông Trump tuần trước cho biết ông đã trao đổi qua điện thoại với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình về fentanyl và vấn đề thương mại. Theo nội dung từ phía Trung Quốc cho biết ông Tập Cận Bình kêu gọi hợp tác và coi quan hệ kinh tế của hai nước là có lợi cho cả hai bên, theo đài CNBC.

Theo bản dịch chính thức về nội dung trao đổi, "không có bên nào chiến thắng" trong một cuộc chiến thương mại. Phía Trung Quốc kêu gọi các nỗ lực quốc tế nhằm hỗ trợ "toàn cầu hóa kinh tế" và "phân phối tốt hơn".

Sau phát biểu của ông Trump về việc áp thuế quan đối với hàng hóa Trung Quốc, đồng nhân dân tệ giao dịch ở hải ngoại ban đầu tăng giá sau đó giảm xuống mức 7,2796 CNY đổi 1 USD.

Mỹ là đối tác thương mại lớn nhất của Trung Quốc. Theo dữ liệu chính thức được truy cập thông qua Wind Information, nhập khẩu của Trung Quốc từ Mỹ đã giảm 0,1% tính theo USD vào năm ngoái, trong khi xuất khẩu tăng 4,9%.

Dữ liệu cũng cho thấy thặng dư thương mại của Trung Quốc với Mỹ trong năm 2024 là 361 triệu USD, cao hơn mức 316,9 triệu USD được ghi nhận năm 2020, năm cuối cùng trong nhiệm kỳ đầu tiên của Tổng thống Trump. Khi đó, Nhà Trắng đã tăng thuế đối với hàng hóa Trung Quốc nhằm gây sức ép Trung Quốc tăng lượng hàng hóa nhập khẩu từ Mỹ và giải quyết những lo ngại lâu nay của các doanh nghiệp Mỹ tại Trung Quốc. Bắc Kinh đã đáp trả bằng các khoản thuế của riêng mình.

"Nếu Mỹ áp dụng mức thuế bổ sung 10% đối với Trung Quốc và Trung Quốc đáp trả tương tự, GDP của Mỹ sẽ giảm 55 tỷ USD trong bốn năm nhiệm kỳ thứ hai của ông Trump và Trung Quốc sẽ ghi nhận mức giảm 128 tỷ USD", Viện Kinh tế Quốc tế Peterson (Mỹ) dự báo.

Ngoài Trung Quốc, ông Trump cũng lưu ý rằng đội ngũ của ông cũng đang thảo luận về mức thuế quan "khoảng 25%" đối với Mexico và Canada. Ông cho biết rằng các khoản thuế đối với Mexico và Canada có thể áp dụng sớm nhất là vào tháng 2.

"Chúng tôi đang nghĩ đến việc áp thuế 25% đối với Mexico và Canada, vì họ đang cho phép một số lượng lớn người" qua biên giới, ông Trump cho biết hôm 20/1.

Trong chiến dịch vận động tranh cử vào năm 2024, ông Trump đã đe dọa áp thuế lên tới 60% đối với hàng hóa Trung Quốc. Vào tháng 11/2024, ông đã kêu gọi áp "thuế quan bổ sung 10%" đối với Trung Quốc, theo một bài đăng của ông trên mạng xã hội Truth Social.