Xe tự hành thám hiểm Mặt Trăng VIPER. Nguồn: NASA

VIPER, dự án có mục tiêu khám phá cực Nam của Mặt Trăng và tìm kiếm băng cùng các tài nguyên khác, đã tiêu tốn khoảng 450 triệu USD.

Dự án VIPER ban đầu được lên kế hoạch phóng vào cuối năm 2023. Tuy nhiên, vào năm 2022, NASA quyết định hoãn phóng đến cuối năm 2024 để có thêm thời gian thử nghiệm trước chuyến bay của tàu đổ bộ Griffin do công ty Astrobotic cung cấp theo chương trình Dịch vụ tải trọng Mặt Trăng thương mại (CLPS). Sau đó, kế hoạch phóng VIPER tiếp tục bị lùi đến tháng 9/2025, đồng thời chi phí dự kiến đội lên 609,6 triệu USD.

Theo bà Nicky Fox, một quan chức của NASA, cho biết: "Việc đưa ra những quyết định như thế này không bao giờ là dễ dàng. Nhưng trong trường hợp này, việc tiếp tục đầu tư vào VIPER sẽ dẫn đến việc phải hủy bỏ hoặc gián đoạn nhiều nhiệm vụ khác".

Ông Joel Kearns, một quan chức khác của NASA, cho biết VIPER đã được "lắp ráp hoàn chỉnh," nhưng chưa trải qua các thử nghiệm để đảm bảo xe tự hành này có thể chịu đựng được quá trình phóng, bay qua khoảng không vũ trụ và điều kiện nhiệt độ khắc nghiệt.

Dù vậy, xe tự hành này vẫn có thể được sử dụng lại trong các sứ mệnh tương lai, toàn bộ hoặc một phần, nếu NASA đạt được thỏa thuận phù hợp với các đối tác quan tâm.

NASA sẽ theo đuổi các phương án khác để hoàn thành mục tiêu của VIPER và xác minh sự hiện diện của băng ở cực Nam của Mặt Trăng.

Dự án CLPS mang tên PRIME-1 dự kiến hạ cánh xuống cực Nam của Mặt Trăng trong quý IV năm 2024, với mục tiêu tìm kiếm băng nước và sử dụng máy khoan cùng máy quang phổ lớn để đo hàm lượng dễ bay hơi của chất liệu dưới bề mặt.

Việc hủy bỏ dự án VIPER là một bước lùi đáng kể trong chương trình thám hiểm Mặt Trăng của NASA, nhưng cũng là quyết định cần thiết để bảo đảm tài chính cho các sứ mệnh khác trong tương lai.

NASA vẫn cam kết nghiên cứu và khám phá Mặt Trăng, mở đường cho các chuyến thám hiểm đưa các nhà du hành Mỹ lên Mặt Trăng theo chương trình Artemis vào cuối thập kỷ này.