Xử lại từ đầu

Vụ tranh chấp hợp đồng thương mại tại KCN Cầu cảng Phước Đông xảy ra giữa nhà thầu san lấp mặt bằng là Công ty TNHH Thương mại Xuất nhập khẩu Huỳnh Phan (Công ty Huỳnh Phan) với Công ty cổ phần IMG Phước Đông (Công ty IMG Phước Đông) là chủ đầu tư Dự án KCN Cầu cảng Phước Đông.

Nội dung tranh chấp liên quan đến Hợp đồng kinh tế số 19/HD-P.R.C/2010 ký ngày 30/7/2010 và Phụ lục hợp đồng số 19.1/PLHD-L.P.D/2011 ký ngày 1/12/2010 có nội dung là giao nhận thầu san lấp cát 128,9 ha mặt bằng KCN Cầu cảng Phước Đông, với giá trị trên 78 tỷ đồng, bằng việc giao quyền sử dụng 10 ha đất trong Dự án.

Ngày 9/10/2014, tại Bản án sơ thẩm số 06/2014/KD KDTM-ST, Tòa án Nhân dân huyện Cần Đước đã tuyên Hợp đồng kinh tế số 19/HD-P.R.C/2010 vô hiệu, với lý do, khu đất này là đất nhà nước cho thuê hàng năm và không được phép chuyển nhượng để thanh toán theo hợp đồng đã ký.

Mặt khác, do chủ đầu tư đã tự ý bơm bùn đè lên một số khu vực đã bơm cát trong lúc đang tranh chấp, nên không thu hồi được cát đã san lấp. Do đó, tòa sơ thẩm tuyên buộc Công ty IMG Phước Đông phải trả cho Công ty Huỳnh Phan tổng số tiền trên 13,5 tỷ đồng, gồm lãi ngân hàng và khối lượng cát do Trung tâm Kiểm định (Sở Xây dựng Long An) đo đạc không đầy đủ tại hiện trường và tính giá theo Hợp đồng giao nhận thầu (45.000 đồng/m3).

Tuy nhiên, ngày 10/3/2015, Tòa án Nhân dân tỉnh Long An đã mở phiên tòa phúc thẩm theo đơn kháng cáo của các bên liên quan và đã tuyên hủy toàn bộ bản án sơ thẩm, trả hồ sơ về cấp sơ thẩm xét xử lại từ đầu. Lý do được đưa ra là: tòa sơ thẩm không ra quyết định rút khởi kiện của bên bán cát cho Công ty Huỳnh Phan; đối với đơn kiện bổ sung lần 1 và 2 của nguyên đơn, tòa sơ thẩm không ra thông báo thụ lý và không tiến hành hòa giải; sau khi có đơn phản tố của bị đơn, không ra quyết định chấp nhận hay không chấp nhận…

“Mấy chục tỷ đồng mà chúng tôi đã bỏ ra từ năm 2011 đến nay bị chủ đầu tư chôn lấp, chưa lấy lại được đồng nào. Trong vụ kiện này, chúng tôi đã nộp đơn khởi kiện và hòa giải nhiều lần, cuối cùng được thụ lý vào đầu năm 2013, đến nay đã gần 3 năm. Thời gian qua, chúng tôi phải đi vay mượn để trả nợ và lãi ngân hàng cho công trình này và không làm ăn gì được do đi khiếu kiện… Nay mọi việc quay lại xét xử từ đầu, thì không biết đến bao giờ mới kết thúc”, bà Phan Thị Thúy Liễu (đại diện nguyên đơn - Công ty Huỳnh Phan) lo lắng.

Lỗi thuộc về chủ đầu tư?

Ngoài lý do hủy bản án sơ thẩm vi phạm thủ tục tố tụng, trong phần xét thấy của Bản án phúc thẩm cũng chỉ ra một số thiếu sót về nội dung tuyên án ở cấp sơ thẩm.

Cụ thể, tòa sơ thẩm chỉ lấy khối lượng cát đã san lấp do cơ quan kiểm định được một phần ở hiện trường để làm căn cứ tính khối lượng và buộc trách nhiệm Công ty Phước Đông phải hoàn trả là có thiếu sót. Vì theo biên bản kiểm định, nhiều khu vực ở công trường không đo đạt được do chủ đầu tư tự ý bơm bùn chôn lấp cát trước đó. Điều này làm thiệt hại về khối lượng thực tế đã san lấp cũng như quyền, lợi ích hợp pháp của Công ty Huỳnh Phan.

Quyết định hủy án này cũng nêu rõ lý do vô hiệu hợp đồng: đây là đất nhà nước cho thuê hàng năm và chủ đầu tư chỉ được cho thuê lại khi xây dựng xong kết cấu hạ tầng. Trong khi đó, tại hợp đồng san lấp là giai đoạn đầu của dự án, Công ty IMG Phước Đông lại thỏa thuận giao chuyển quyền sử dụng 10 ha đất trong KCN Cầu cảng Phước Đông cho Công ty Huỳnh Phan.

Điều đáng lưu ý là, tại thời điểm ký hợp đồng, Công ty IMG Phước Đông không cung cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho Công ty Huỳnh Phan nên Huỳnh Phan không nắm được cụ thể tình trạng pháp lý của khu đất này.

“Thậm chí, Toà án cấp sơ thẩm phải thu thập giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại cơ quan chức năng, nên giao dịch trên bị vô hiệu và lỗi gây ra hoàn toàn thuộc về phía Công ty IMG Phước Đông. Mặt khác, Công ty IMG Phước Đông còn cố tình dây dưa kéo dài thời gian nghiệm thu, phun bùn chôn lấp lên phần cát trước đó, giả tạo khi ký hợp đồng…, cho nên lỗi hoàn toàn thuộc về Công ty IMG Phước Đông và phải bồi thường toàn bộ thiệt hại cho Công ty Huỳnh Phan”, quyết định hủy án của tòa phúc thẩm nhận định.

Như vậy, tổng số tiền mà Công ty IMG Phước Đông phải hoàn trả và bồi thường cho Công ty Huỳnh Phan là hơn 47,2 tỷ đồng.