Theo báo cáo của Bộ Xây dựng về kết quả thực hiện Đề án "Đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn nhà ở xã hội cho đối tượng thu nhập thấp, công nhân khu công nghiệp giai đoạn 2021 - 2030", đến hết tháng 7/2026, cả nước có 875 dự án đang được triển khai với quy mô 773.457 căn, với tổng mức đầu tư khoảng 637.019 tỷ đồng.

Trong đó, 289 dự án hoàn thành, quy mô 197.805 căn, với tổng mức đầu tư khoảng 162.912 tỷ đồng; 270 dự án đã khởi công xây dựng, đang triển khai với quy mô 270.409 căn, với tổng mức đầu tư khoảng 222.709 tỷ đồng; 316 dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư, quy mô 305.243 căn, với tổng mức đầu tư khoảng 251.938 tỷ đồng.

Theo tính toán, số lượng dự án đã hoàn thành, khởi công, chấp thuận chủ trương đầu tư đến nay đạt 77% so với chỉ tiêu đã đặt ra. Một số địa phương có kết quả thực hiện tốt như TP. Hải Phòng, TP. Đà Nẵng, Thái Nguyên, Hưng Yên, Bắc Ninh, Thanh Hóa, Nghệ An, Khánh Hòa, Cà Mau…

Số lượng dự án đã hoàn thành, khởi công, chấp thuận chủ trương đầu tư đến nay đạt 77% so với chỉ tiêu đã đặt ra.

Cùng với đó, hiện trên cả nước có 205.074 căn nhà ở cho thuê thuộc tài sản công (188.025 căn đang cho thuê, 17.049 căn chưa bố trí sử dụng). 

Trong đó, 13.450 căn nhà ở xã hội (12.455 căn đang cho thuê, 995 căn chưa bố trí); 78.476 căn nhà ở công vụ (77.789 căn đang cho thuê, 687 căn chưa bố trí); 64.808 phòng ký túc xá sinh viên (61.052 phòng đang cho thuê, 3.756 phòng chưa bố trí); 14.297 căn nhà ở phục vụ tái định cư (5.583 căn đang cho thuê, 8.714 căn chưa bố trí); 30.957 căn nhà ở cũ thuộc tài sản công (29.079 căn đang cho thuê, 1.878 căn chưa bố trí sử dụng); 3.086 căn nhà ở thuộc tài sản công khác (2.067 căn đang cho thuê, 1.019 căn chưa bố trí sử dụng).

Trên địa bàn cả nước đã quy hoạch khoảng 1.986 vị trí, với quy mô khoảng 10.279ha đất làm nhà ở xã hội. Trong đó, 944 quỹ đất độc lập, tương ứng khoảng 6.047ha; 837 quỹ đất 20% trong dự án nhà ở thương mại, tương ứng khoảng 3.174ha; 123 quỹ đất lực lượng vũ trang nhân dân, tương ứng khoảng 475ha; 82 quỹ đất nhà lưu trú công nhân, tương ứng khoảng 583ha.

Hầu hết các địa phương đã quy hoạch quỹ đất để phát triển nhà ở xã hội. Nhiều địa phương đã quan tâm, dành quỹ đất nhà ở xã hội tại các vị trí thuận lợi, gần các trung tâm đô thị, khu công nghiệp, đảm bảo đáp ứng hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội như: Đồng Nai (1.723ha), TP.HCM (1.740ha), TP. Hà Nội (1.555ha), Bắc Ninh (754ha), Tây Ninh (570ha), Quảng Ngãi (461ha)...

Theo Bộ Xây dựng, mặc dù công tác phát triển nhà ở xã hội thời gian qua đã đạt được những kết quả tích cực, song nhìn chung nguồn cung thực tế đưa ra thị trường vẫn còn hạn chế, chưa đáp ứng tương xứng với nhu cầu rất lớn của công nhân, người lao động và các đối tượng thu nhập thấp tại các đô thị, khu công nghiệp, nhất là nhà ở cho thuê.

Một số địa phương quan tâm chưa đúng mức đến công tác phát triển nhà ở xã hội, chưa bố trí ngân sách địa phương để thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, đầu tư hạ tầng kỹ thuật để có quỹ đất sạch, giao chủ đầu tư thực hiện dự án.

Mặc dù hầu hết các địa phương đã quan tâm, chủ động bố trí quỹ đất phát triển nhà ở xã hội, tuy nhiên nhiều vị trí quỹ đất được quy hoạch nằm cách xa khu vực trung tâm đô thị, xa các khu/cụm công nghiệp. Mạng lưới giao thông kết nối kém phát triển, gây khó khăn cho việc đi lại, sinh hoạt và làm việc của người dân.

Công tác giải quyết thủ tục hành chính trong lĩnh vực đầu tư, đất đai, xây dựng, nhà ở, ở một số địa phương còn chậm, kéo dài; việc phối hợp giải quyết thủ tục giữa các cơ quan quản lý nhà nước chưa thực sự đồng bộ, dẫn đến làm tăng thời gian chuẩn bị đầu tư và chi phí của doanh nghiệp.

Việc tiếp cận nguồn vốn tín dụng hỗ trợ của các ngân hàng còn khó khăn, thiếu nguồn vốn ưu đãi của Nhà nước trong khi dự án đầu tư xây dựng nhà ở nói chung, nhà ở xã hội nói riêng đòi hỏi vốn đầu tư lớn, thời gian thu hồi vốn chậm, đặc biệt là nhà ở cho thuê. Nguồn vốn đầu tư xây dựng nhà ở xã hội từ ngân sách còn hạn chế, không đáp ứng được nhu cầu thực tế.

Nhu cầu về nhà ở cho thuê trên cả nước là rất lớn. Tuy nhiên, nguồn cung thực tế hiện nay còn rất hạn chế, chưa đáp ứng kỳ vọng và yêu cầu cấp bách của thực tiễn.

Quá trình sắp xếp đơn vị hành chính, tổ chức chính quyền địa phương hai cấp và điều chỉnh các quy hoạch có liên quan làm phát sinh yêu cầu rà soát, cập nhật, tích hợp lại nhiều nội dung về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất và chương trình phát triển đô thị, ảnh hưởng nhất định đến tiến độ chuẩn bị đầu tư và triển khai dự án bất động sản...