Thông tin trên được bà Hoàng Thu Hằng, Phó cục trưởng Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản, Bộ Xây dựng chia sẻ tại Hội thảo Thị trường bất động sản 2026 với chủ đề “Vượt gió ngược đón chu kỳ mới” do Báo Tài chính – Đầu tư tổ chức ngày 12/5.

Tại phiên thảo luận đầu tiên với chủ đề “Gỡ nút thắt, khơi thông nguồn lực”, bà Hằng cho biết, một trong những điểm nghẽn lớn nhất của thị trường bất động sản hiện nay là sự lệch pha giữa nguồn cung và nhu cầu thực của thị trường.

Bà Hoàng Thu Hằng, Phó cục trưởng Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản, Bộ Xây dựng chia sẻ tại Hội thảo. Ảnh: Lê Toàn

Theo bà Hằng, trong quý I/2026, thị trường có khoảng hơn 40.000 căn hộ đủ điều kiện đưa vào kinh doanh. Tuy nhiên, phân khúc nhà ở giá phù hợp, nhà ở xã hội chỉ chiếm khoảng hơn 7.000 căn, chưa đáp ứng đúng nhu cầu thực tế của đại bộ phận người dân.

“Hiện nay nhu cầu ở thực là rất lớn, nhưng nguồn cung nhà ở có mức giá phù hợp với khả năng chi trả của người dân vẫn còn hạn chế”, bà Hằng nhấn mạnh.

Liên quan đến định hướng phát triển phân khúc nhà ở giá phù hợp, bà Hằng cho biết trước đó Chính phủ đã giao Bộ Xây dựng nghiên cứu đề án phát triển nhà ở thương mại giá phù hợp. Gần đây, Bộ Chính trị cũng tiếp tục yêu cầu Chính phủ đẩy mạnh nghiên cứu cơ chế phát triển phân khúc này. Theo đó, Bộ Xây dựng đang nghiên cứu đưa nội dung phát triển nhà ở thương mại giá phù hợp vào Luật Nhà ở sửa đổi.

Bên cạnh việc nghiên cứu cơ chế phát triển nhà ở thương mại giá phù hợp, cơ quan quản lý hiện cũng đang tập trung tháo gỡ hàng loạt điểm nghẽn lớn của thị trường như giá bất động sản tăng cao, thiếu minh bạch thông tin và khó khăn trong tiếp cận vốn tín dụng.

Theo bà Hằng, việc kiểm soát giá bán nhà ở thương mại giá phù hợp là vấn đề cần được nghiên cứu kỹ lưỡng để đảm bảo hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân.

Đại diện Bộ Xây dựng cũng cho biết, hiện cơ quan này đang nghiên cứu làm rõ cơ chế giữa nhà ở thương mại giá phù hợp và nhà ở xã hội. Đồng thời xây dựng tiêu chí xác định đối tượng đủ điều kiện được tiếp cận loại hình nhà ở này nhằm tránh tình trạng chính sách bị lợi dụng hoặc rơi vào tay nhóm đầu cơ.

Ở phía người mua nhà, Chính phủ cũng đã điều chỉnh điều kiện tiếp cận nhà ở xã hội theo hướng mở rộng hơn. Nếu trước đây mức thu nhập tối đa để được mua nhà ở xã hội là 15 triệu đồng với người độc thân và 30 triệu đồng với hộ gia đình, thì nay đã nâng lên khoảng 35-50 triệu đồng tùy trường hợp. Việc điều chỉnh này giúp chính sách tiệm cận hơn với mức thu nhập thực tế của người dân đô thị hiện nay, qua đó mở rộng khả năng tiếp cận nhà ở.

Theo bà Hằng, Bộ Xây dựng đang triển khai hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về nhà ở và thị trường bất động sản, dự kiến vận hành đồng bộ từ ngày 1/7 tới. Ảnh: Lê Toàn

Một vấn đề khác được bà nhấn mạnh là giá bất động sản đang quá cao so với thu nhập của đa số người dân. Theo bà, nguyên nhân không chỉ nằm ở giá đất hay chi phí đầu vào, mà còn liên quan đến tình trạng đầu cơ, “thổi giá” và thiếu minh bạch thông tin thị trường.

Để khắc phục tình trạng này, Bộ Xây dựng đang triển khai hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về nhà ở và thị trường bất động sản, dự kiến vận hành đồng bộ từ ngày 1/7 tới. Hệ thống này sẽ công khai toàn bộ thông tin pháp lý dự án, quy hoạch, giao đất, cấp phép, giao dịch và giá giao dịch bất động sản. Khi thị trường minh bạch hơn, người dân và nhà đầu tư sẽ có đầy đủ dữ liệu để đưa ra quyết định, từ đó góp phần hạn chế đầu cơ và giảm hiện tượng tăng giá bất hợp lý.

Ngoài ra, một điểm nghẽn lớn khác của thị trường hiện nay là khó khăn trong tiếp cận vốn tín dụng. Các ngân hàng hiện kiểm soát chặt việc cho vay đối với dự án chưa hoàn thiện pháp lý, trong khi số lượng dự án tồn đọng pháp lý vẫn rất lớn.

Bộ Xây dựng thống kê hiện còn khoảng 4.500 dự án bất động sản đang gặp vướng mắc pháp lý, với tổng quy mô vốn khoảng hơn 3 triệu tỷ đồng. Đến nay, cơ quan chức năng đã tháo gỡ được hơn 1.000 dự án, giải phóng khoảng hơn 800.000 tỷ đồng nguồn lực cho thị trường. Khi pháp lý được tháo gỡ, doanh nghiệp sẽ dễ tiếp cận vốn hơn, thị trường cũng vận hành minh bạch và ổn định hơn.