Từ vị thế thực thi sang kiến tạo chính sách

Ngày 2/6, các đại biểu HĐND TP. Hà Nội tiến hành thảo luận tại các tổ về dự thảo các nghị quyết trình Kỳ họp thứ ba (kỳ họp chuyên đề) của HĐND TP. Hà Nội.

Phát biểu tại tổ thảo luận, Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng nhấn mạnh rằng, Luật Thủ đô năm 2026 là dấu mốc có ý nghĩa đặc biệt đối với quá trình phát triển của Hà Nội, mở ra bước chuyển căn bản về phân cấp, phân quyền và đổi mới phương thức quản trị đô thị.

Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng (trái) phát biểu tại tổ thảo luận sáng 2/6.

Theo Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng, dù thời gian từ khi Luật Thủ đô được thông qua đến nay chưa dài, UBND TP. Hà Nội với vai trò cơ quan chủ trì soạn thảo đã tập trung cao độ để hoàn thiện các dự thảo nghị quyết thuộc thẩm quyền của HĐND TP. Hà Nội, bảo đảm tiến độ theo yêu cầu.

Ông cho biết toàn bộ các nội dung được Luật Thủ đô quy định cần cụ thể hóa bằng nghị quyết của HĐND TP. Hà Nội đang được khẩn trương hoàn thiện để trình và thông qua trước ngày 15/6.

Tại kỳ họp lần này, nhiều nghị quyết cụ thể hóa Luật Thủ đô năm 2026 thuộc 5 lĩnh vực đã được trình và thẩm tra. Tuy nhiên, theo Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng, điều quan trọng hơn là phải nhìn nhận đầy đủ tinh thần cốt lõi của đạo luật và định hướng xây dựng chính sách trong quá trình triển khai.

Ông nhấn mạnh đây là lần thứ ba Hà Nội có Luật Thủ đô, song phiên bản năm 2026 mang nhiều điểm đổi mới căn bản so với hai lần trước.

“Luật lần này mang tính chất là một luật khung, tạo nền tảng định hình cho việc phân cấp, phân quyền, ủy quyền toàn diện đối với thành phố Hà Nội trong quyết định các vấn đề trên địa bàn Thủ đô; thậm chí có cả những nội dung mang tính liên vùng, liên tỉnh trong khu vực Vùng Thủ đô. Điểm khác biệt cốt lõi của luật lần này là chuyển đổi vai trò của chính quyền Thành phố từ vị thế thực thi chính sách sang kiến tạo chính sách”, Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng nhấn mạnh.

Theo người đứng đầu chính quyền Thành phố, chính vì đảm nhận vai trò mới nên việc xây dựng hệ thống nghị quyết hướng dẫn thi hành Luật Thủ đô có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Các cơ chế, chính sách vừa phải bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất, vừa tạo ra các hàng rào cần thiết nhằm phòng ngừa nguy cơ lạm dụng quyền hạn trong quá trình tổ chức thực hiện.

Đáng chú ý, Luật Thủ đô năm 2026 sẽ có hiệu lực từ ngày 1/7 tới, đồng bộ với nhiều nền tảng chiến lược quan trọng khác như Nghị quyết số 02-NQ/TW ngày 17/3/2026 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển Thủ đô Hà Nội trong kỷ nguyên mới và Quy hoạch Thủ đô với tầm nhìn 100 năm đã được HĐND TP. Hà Nội thông qua.

Theo Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng, đây sẽ là cơ sở pháp lý toàn diện để Hà Nội hiện thực hóa các mục tiêu phát triển, xây dựng Thủ đô “Văn hiến - Văn minh - Hiện đại”, phát triển bền vững và nâng cao chất lượng sống của người dân.

Hướng tới cắt giảm 50% thủ tục hành chính

Bên cạnh nhiệm vụ cụ thể hóa Luật Thủ đô, lãnh đạo UBND TP. Hà Nội cho biết quá trình xây dựng các nghị quyết lần này còn được lồng ghép với nhiều định hướng chiến lược lớn của Trung ương và Thành ủy Hà Nội trên các lĩnh vực khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, giáo dục, y tế và văn hóa.

Theo đó, nhiều cơ chế mới được thiết kế nhằm tạo động lực phát triển đồng bộ cho các lĩnh vực trọng yếu của Thành phố trong giai đoạn tới. Mục tiêu là vừa bảo đảm thực thi hiệu quả Luật Thủ đô, vừa tạo nền tảng cho Hà Nội phát triển dựa trên tri thức, công nghệ và nguồn nhân lực chất lượng cao.

Quang cảnh buổi thảo luận tại tổ của kỳ họp thứ ba HĐND TP. Hà Nội khóa XVII sáng 2/6.

Một trong những điểm nhấn được Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng đặc biệt nhấn mạnh là quyết tâm cải cách thủ tục hành chính với mức độ mạnh mẽ hơn yêu cầu chung của Chính phủ.

Ông cho biết, trong khi Thủ tướng Chính phủ yêu cầu cắt giảm khoảng 30% thủ tục hành chính cùng thời gian và chi phí thực hiện thủ tục hành chính, Hà Nội đặt mục tiêu cao hơn nhờ các cơ chế đặc thù được trao từ Luật Thủ đô.

“Trong quá trình hướng dẫn, tổ chức triển khai Luật Thủ đô, Hà Nội phấn đấu cắt giảm 50% thủ tục hành chính; 50% thời gian thực hiện thủ tục hành chính; đồng thời giảm 50% chi phí thực hiện thủ tục hành chính, nếu có”, Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng thông tin.

Theo đánh giá của lãnh đạo Thành phố, đây sẽ là một trong những động lực quan trọng để nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp, đồng thời cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư, kinh doanh trên địa bàn Thủ đô.

Trong số các nghị quyết được trình lần này, Nghị quyết về điều chỉnh thủ tục hành chính trong lĩnh vực đăng ký doanh nghiệp trên địa bàn TP. Hà Nội theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 8 Luật Thủ đô được xem là bước đi có ý nghĩa quan trọng.

Mục tiêu mà Hà Nội hướng tới là xây dựng môi trường đầu tư thông thoáng, tạo điều kiện thuận lợi cho cộng đồng doanh nghiệp phát triển, đồng thời hình thành hệ sinh thái doanh nghiệp năng động và sáng tạo.

Theo định hướng phát triển của Thành phố, đến năm 2030 Hà Nội phấn đấu có từ 700.000 đến 800.000 doanh nghiệp, gấp khoảng hai lần quy mô hiện nay.

Tinh thần phân cấp, phân quyền cũng được thể hiện rõ trong nhiều chính sách liên quan đến quản lý đô thị và bảo đảm an ninh trật tự.

Theo đề xuất của Thành phố, một số thẩm quyền quản lý cụ thể sẽ được trao trực tiếp cho chủ tịch UBND xã, phường, trong đó có biện pháp yêu cầu ngừng cung cấp điện, nước đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh vi phạm trong những trường hợp cần thiết.

“Người gần dân nhất, sát dân nhất phải được trao thẩm quyền để xử lý công việc ngay từ cơ sở”, Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng nhấn mạnh.

Ở lĩnh vực phát triển đô thị, Hà Nội tiếp tục xác định nhiệm vụ trọng tâm là tháo gỡ các dự án chậm tiến độ kéo dài nhiều năm, đồng thời đẩy mạnh tái thiết các khu vực đô thị xuống cấp và các cụm chung cư cũ nhằm nâng cao chất lượng môi trường sống của người dân.

Theo Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Vũ Đại Thắng, ngoài các nghị quyết được trình tại kỳ họp thứ ba, hiện còn khoảng 39 nội dung nghị quyết khác nhằm cụ thể hóa Luật Thủ đô năm 2026 đang tiếp tục được hoàn thiện trên cơ sở tham vấn các bộ, ngành Trung ương.

Sau khi được HĐND TP. Hà Nội thông qua, Hà Nội dự kiến dành khoảng hai tuần để tổ chức tập huấn, hướng dẫn triển khai tới các xã, phường và các cơ quan trực thuộc.

Mục tiêu đặt ra là đến ngày 1/7, thời điểm Luật Thủ đô năm 2026 chính thức có hiệu lực, toàn bộ hệ thống nghị quyết của HĐND TP. Hà Nội sẽ được triển khai đồng bộ, nhanh chóng đi vào cuộc sống, tạo động lực mới cho quá trình phát triển Thủ đô trong giai đoạn tiếp theo.