Nhận lời mời của Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng, Thủ tướng Timor-Leste Kay Rala Xanana Gusmão sẽ thăm chính thức Việt Nam và tham dự Diễn đàn Tương lai ASEAN lần thứ ba (AFF 2026) từ ngày 7-10/6.

Trao đổi với phóng viên TTXVN nhân dịp này, Đại sứ Việt Nam tại Timor-Leste Phạm Bình Đàm cho rằng, chuyến thăm mang ý nghĩa đặc biệt quan trọng, không chỉ đối với quan hệ song phương mà còn đối với tiến trình hội nhập ASEAN của Timor-Leste sau khi chính thức trở thành thành viên thứ 11 của Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN).

Thủ tướng Lê Minh Hưng gặp Thủ tướng Timor-Leste Xanana Gusmão tại một sự kiện diễn ra đầu tháng 5/2026. (Ảnh: TTXVN)

Theo Đại sứ Phạm Bình Đàm, những năm gần đây, quan hệ Việt Nam và Timor-Leste liên tục được thúc đẩy thông qua các chuyến thăm và tiếp xúc cấp cao. Lãnh đạo Timor-Leste nhiều lần tới Việt Nam tham dự các sự kiện quan trọng, thể hiện sự coi trọng đối với quan hệ song phương cũng như vai trò ngày càng nổi bật của Việt Nam trong khu vực.

Một dấu mốc đáng chú ý là việc Đại sứ quán Việt Nam tại Timor-Leste chính thức đi vào hoạt động từ tháng 4/2026. Đây được xem là bước tiến quan trọng, tạo nền tảng cho việc tăng cường hiện diện, kết nối và triển khai các chương trình hợp tác thực chất giữa hai nước.

Đại sứ Phạm Bình Đàm đánh giá chuyến thăm lần này của Thủ tướng Kay Rala Xanana Gusmão mang tính toàn diện khi kết hợp nhiều nội dung quan trọng, từ hoạt động song phương chính thức đến tham dự AFF 2026 và các chương trình thúc đẩy kết nối hợp tác.

Đáng chú ý, đoàn Timor-Leste tham dự chuyến thăm có quy mô lớn với sự tham gia của Thủ tướng, hai Phó Thủ tướng cùng nhiều bộ trưởng và lãnh đạo các cơ quan chủ chốt. Điều này cho thấy Timor-Leste đặc biệt coi trọng quan hệ với Việt Nam và mong muốn mở rộng hợp tác trên nhiều lĩnh vực trong giai đoạn phát triển mới.

Theo Đại sứ, trong khuôn khổ chuyến thăm, hai bên dự kiến ký kết một số văn kiện hợp tác quan trọng, tạo cơ sở pháp lý để thúc đẩy hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư và giao lưu nhân dân trong thời gian tới.

Nhiều dư địa hợp tác

Đánh giá về triển vọng hợp tác song phương, Đại sứ Phạm Bình Đàm cho rằng quan hệ Việt Nam - Timor-Leste hiện đã hội tụ nhiều điều kiện thuận lợi để chuyển từ nền tảng tin cậy chính trị sang các chương trình hợp tác cụ thể, có trọng tâm và mang lại hiệu quả thực chất.

Nông nghiệp và an ninh lương thực được xem là một trong những lĩnh vực nhiều tiềm năng nhất. Timor-Leste đang có nhu cầu lớn về bảo đảm nguồn cung lương thực, nâng cao năng suất nông nghiệp và phát triển nông thôn, trong khi Việt Nam có thế mạnh về sản xuất lúa gạo, thủy sản, cây công nghiệp, chế biến nông sản và xây dựng thị trường nông nghiệp.

Theo Đại sứ Phạm Bình Đàm, hợp tác giữa hai nước có thể mở rộng từ thương mại gạo sang chuyển giao giống cây trồng, công nghệ bảo quản, chế biến nông sản, đào tạo nhân lực và chia sẻ kinh nghiệm xây dựng chính sách phát triển nông nghiệp.

Bên cạnh đó, viễn thông, chuyển đổi số và kinh tế số được đánh giá là động lực hợp tác mới trong thời gian tới.

Đại sứ cho biết Việt Nam đã có nền tảng hợp tác vững chắc tại Timor-Leste thông qua Telemor - thương hiệu của Tập đoàn Viettel tại thị trường này. Sau hơn một thập kỷ hoạt động, Telemor đã trở thành một trong những nhà mạng quan trọng tại Timor-Leste, góp phần mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ viễn thông và thúc đẩy quá trình số hóa tại nước sở tại.

Trong bối cảnh Timor-Leste đang đẩy mạnh hiện đại hóa quản trị, phát triển dịch vụ công và thúc đẩy kết nối xã hội, hợp tác trong lĩnh vực số được kỳ vọng sẽ tiếp tục mở rộng sang các lĩnh vực như hạ tầng số, dữ liệu, chính phủ điện tử, thanh toán số và đào tạo nguồn nhân lực công nghệ.

Ngoài ra, thương mại và đầu tư cũng được đánh giá còn nhiều dư địa phát triển. Mặc dù quy mô thị trường Timor-Leste chưa lớn, song quốc gia này có nhu cầu đáng kể về hàng tiêu dùng, thực phẩm, vật liệu xây dựng, dịch vụ, du lịch và hạ tầng.

Các doanh nghiệp Việt Nam được cho là có lợi thế nhờ sản phẩm phù hợp, giá cả cạnh tranh và kinh nghiệm hoạt động tại các thị trường đang phát triển.

Một lĩnh vực khác được Đại sứ Phạm Bình Đàm nhấn mạnh là giáo dục, đào tạo và nâng cao năng lực hội nhập ASEAN. Trong bối cảnh Timor-Leste chính thức gia nhập ASEAN, nhu cầu đào tạo nguồn nhân lực phục vụ tham gia các cơ chế khu vực ngày càng tăng.

Việt Nam sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm trong đào tạo cán bộ ngoại giao, thương mại, hải quan, nông nghiệp, công nghệ thông tin cũng như kinh nghiệm tham gia, điều phối các cơ chế hợp tác ASEAN.