Bệnh nhân L.T.N.L. (64 tuổi, sinh sống tại Hà Nội) đến Bệnh viện Đa khoa MEDLATEC khám trong tình trạng đau âm ỉ vùng cột sống lưng và cột sống thắt lưng. Bệnh nhân có tiền sử loãng xương được chẩn đoán từ 6 năm trước và đang điều trị đều đặn bằng thuốc uống hàng tuần, kết hợp bổ sung canxi và vitamin D.

Ảnh minh họa.

Khoảng 1 tuần trước khi nhập viện, bệnh nhân xuất hiện đau lưng và đau vùng thắt lưng, cơn đau tăng rõ khi ngồi lâu hoặc thay đổi tư thế. Trước đó, bệnh nhân chưa sử dụng thuốc giảm đau. Ngoài loãng xương, người bệnh còn có tiền sử rối loạn chuyển hóa lipid, tiền đái tháo đường, tăng men gan GGT và thiếu máu hồng cầu nhỏ nhược sắc.

Khám lâm sàng cho thấy, chiều cao bệnh nhân đã giảm khoảng 4 cm so với trước đây; cột sống gù, ấn đau rõ tại các vị trí D7-D8 và L3-L5, kèm co cứng nhẹ các cơ cạnh sống. Các nghiệm pháp thần kinh đều âm tính, chưa ghi nhận dấu hiệu chèn ép rễ thần kinh.

Kết quả chụp cộng hưởng từ (MRI) cột sống phát hiện bệnh nhân có xẹp mới đốt sống L2 trên nền nhiều đốt sống xẹp mạn tính trước đó như T8, T10, T11, L4 và L5. Ngoài ra, hình ảnh còn ghi nhận tình trạng thoái hóa cột sống, phình và thoát vị đĩa đệm, kèm viêm phần mềm vùng cột sống lưng, thắt lưng.

Đo mật độ xương cho thấy bệnh nhân bị loãng xương rất nặng, với T-score tại các đốt sống L1-L4 là -3,4; cổ xương đùi phải -3,4 và cổ xương đùi trái - 3,8.

Trên cơ sở lâm sàng và các kết quả cận lâm sàng, bệnh nhân được chẩn đoán mắc loãng xương nặng, nguy cơ gãy xương rất cao, kèm thoái hóa cột sống và đĩa đệm. Người bệnh được chỉ định nhập viện điều trị bằng thuốc chống loãng xương thế hệ mới Denosumab, thuốc có tác dụng bảo vệ xương nhanh và mạnh, giúp tăng mật độ xương sớm, đồng thời điều trị đợt đau cột sống cấp tính.

Sau 7 ngày điều trị, tình trạng đau cột sống của bệnh nhân cải thiện rõ rệt, mức độ đau giảm khoảng 90%. Bệnh nhân được ra viện và tiếp tục điều trị theo đơn ngoại trú. Tại thời điểm tái khám, người bệnh không còn đau cột sống và chưa ghi nhận dấu hiệu hạ canxi máu.

Theo ThS.BSCKII Trịnh Thị Nga, chuyên khoa Cơ xương khớp, Bệnh viện Đa khoa MEDLATEC, loãng xương là tình trạng xương bị giảm khối lượng hoặc chất lượng, hoặc cả hai, khiến xương trở nên yếu và dễ gãy, ngay cả khi chỉ gặp chấn thương rất nhẹ.

Ở phụ nữ từ 50-60 tuổi, loãng xương xảy ra chủ yếu do suy giảm estrogen - hormone có vai trò quan trọng trong việc bảo vệ và duy trì độ chắc khỏe của xương. Khi estrogen giảm, quá trình hủy xương diễn ra nhanh hơn quá trình tạo xương, khiến mật độ xương giảm dần theo thời gian mà người bệnh khó nhận biết.

Sau thời kỳ xuân sắc, phụ nữ có thể mất từ 1-3%, thậm chí 2-4% khối lượng xương mỗi năm, đặc biệt trong 5-10 năm đầu. Nguy cơ loãng xương còn tăng cao ở những người có tuổi cao; mãn kinh sớm hoặc cắt buồng trứng; thể trạng gầy, chỉ số BMI thấp; ít vận động; chế độ ăn thiếu canxi và vitamin D; hút thuốc lá, uống rượu; mắc các bệnh mạn tính như đái tháo đường, bệnh tuyến giáp, viêm khớp dạng thấp; hoặc sử dụng corticoid kéo dài.

Điều đáng lo ngại là loãng xương thường không gây đau hay triệu chứng rõ rệt cho đến khi xảy ra gãy xương. Gãy xương do loãng xương có thể xuất hiện trong những tình huống rất nhẹ như trượt chân, té ngã khi sinh hoạt, mang vật nặng, cúi người hoặc xoay người đột ngột, thậm chí chỉ ho mạnh hoặc hắt hơi.

Các vị trí gãy xương thường gặp nhất là cột sống, gây đau lưng mạn tính, gù lưng và giảm chiều cao; cổ xương đùi với nguy cơ tàn phế và tử vong cao; ngoài ra còn có cổ tay và cánh tay. Đặc biệt, người đã từng gãy xương do loãng xương có nguy cơ gãy lại cao hơn nhiều lần, nhất là trong 1-2 năm đầu sau lần gãy đầu tiên.

Các chuyên gia khuyến cáo, phụ nữ từ 50 tuổi trở lên, đặc biệt là phụ nữ sau độ tuổi xuân sắc, cần được đánh giá nguy cơ loãng xương và đo mật độ xương định kỳ. Việc phát hiện sớm và điều trị kịp thời giúp giảm đáng kể nguy cơ gãy xương, hạn chế tàn phế và nâng cao chất lượng sống cho người bệnh.