Liên quan đến việc các doanh nghiệp nhập khẩu đầu mối xăng dầu được hoàn thuế hơn 3.500 tỷ đồng, trong khi người dân vẫn phải chấp nhận giá xăng cao, ông Phạm Đình Thi, Vụ trưởng Vụ Chính sách thuế (Bộ Tài chính) khi được hỏi về trách nhiệm của việc chậm đưa ra mức thuế suất thuế nhập khẩu mới làm căn cứ tính giá cơ sở để điều hành giá xăng dầu trong nước, tránh tình trạng, doanh nghiệp hưởng lợi lớn đã cho biết: “Cơ quan được giao chủ trì quyết định là Bộ Công thương”.

Tuy nhiên, ngay sau đó, Bộ Công thương lập tức có Văn bản 2489/BCT-TTTN, khi cho rằng, phát biểu này là chưa hiểu đúng chức nhiệm vụ của hai bộ và quy định của Nghị định 83/2014/NĐ-CP (Nghị định 83) trong việc chủ trì, phối hợp xây dựng chính sách về thuế suất thuế nhập khẩu xăng dầu và điều hành giá xăng dầu.

Các doanh nghiệp nhập khẩu đầu mối xăng dầu được hoàn thuế hơn 3.500 tỷ đồng, trong khi người dân vẫn phải chấp nhận giá xăng cao

Để dẫn giải cho lập luận của mình, công văn của Bộ Công thương do Vụ trưởng Vụ Thị trường trong nước Võ Văn Quyền ký cũng trích lục lại Điều 36 và điểm b, khoản 2, Điều 40 - những quy định cụ thể của Nghị định 83 về quản lý mặt hàng xăng dầu, cho thấy trách nhiệm chính trong điều hành thuế xăng dầu thuộc về Bộ Tài chính, chứ không phải Bộ Công thương.

Cụ thể theo các điều khoản này như sau: “Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với Bộ Công thương quy định mức thuế suất thuế nhập khẩu ổn định với từng chủng loại xăng dầu” và “Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với Bộ Công thương hướng dẫn phương pháp tính giá cơ sở (với các mặt hàng xăng dầu)”.

Đối với trách nhiệm của mình, Công văn của Bộ Công thương cũng chỉ rõ, theo điểm đ,  khoản1, Điều 40 của Nghị định 83 thì bộ này là đơn vị chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính điều hành giá bán các mặt hàng xăng dầu: “Bộ Công thương đã tuân thủ theo đúng chức năng, nhiệm vụ của Bộ và quy định tại Nghị định 83”, Công văn 2489/BCT-TTTN nhấn mạnh.

Văn bản của Bộ Công thương cũng không quên nhắc lại rằng, trước kỳ điều hành giá xăng dầu ngày 21/3/2016, liên quan đến việc áp dụng mức thuế nhập khẩu xăng dầu trong công thức tính giá cơ sở các mặt hàng xăng dầu khi có nhiều mức thuế suất khác nhau giữa biểu thuế nhập khẩu ưu đãi theo Quy chế Tối huệ quốc (MFN) và các hiệp định thương mại tự do, việc tính giá cơ sở của Tổ liên ngành điều hành giá xăng dầu theo đúng hướng dẫn của Bộ Tài chính là mức thuế nhập khẩu ưu đãi MFN.

Ngoài ra, Bộ Công thương cũng cho hay, đã nhiều lần có văn bản gửi Bộ Tài chính liên quan tới chênh lệch thuế nhập khẩu xăng dầu từ ASEAN (Atiga) và biểu thuế MFN để có hướng xử lý rõ ràng.

Công văn của Bộ Công thương cũng đề nghị Vụ trưởng Vụ Chính sách thuế tích cực phối hợp trao đổi thông tin với Tổ điều hành thị trường, mà đầu mối ở Bộ Tài chính là Cục quản lý giá để công tác chủ trì, phối hợp điều hành giá xăng dầu đúng chức năng, nhiệm vụ.

Bình luận về việc “đổ lỗi cho nhau” giữa Bộ Tài chính và Bộ Công thương về trách nhiệm trong việc tạo ra chênh lệch của chính sách thuế nhập khẩu xăng dầu theo các hiệp định đã ký với ASEAN, dẫn đến các doanh nghiệp nhập khẩu xăng dầu đầu mối đã tranh thủ khai thác, thu được lợi nhuận lớn, gây thiệt hại cho người tiêu dùng, chuyên gia Ngô Trí Long cho rằng, theo tinh thần Nghị định 83, khi 2 bộ  không thống nhất quan điểm, thì Bộ Công thương phải báo cáo Thủ tướng, nhưng trong trường hợp này, Bộ đã không báo cáo. Còn Bộ Tài chính thì lại đổ lỗi cho Bộ Công thương.

Quan sát việc hai bộ tranh luận, đổ lỗi cho nhau, nhiều chuyên gia đã bình luận, sai - đúng là chuyện bình thường, nhưng phải biết nhận khuyết điểm mới có thể đưa ra giải pháp khắc phục. Chỉ có điều, trong khi hai bộ ung dung gửi công văn cho nhau để phân giải đúng sai, thì người tiêu dùng vẫn tiếp tục bị móc túi từ lối làm việc tắc trách.