Giá trị thuơng mại toàn cầu chịu tác động bởi thuế quan mới tăng kỷ lục.

Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) vừa công bố Báo cáo giám sát thương mại thường niên về Tổng quan môi trường thương mại quốc tế, trong đó Việt Nam là 1 trong 46 thành viên tích cực tham gia cung cấp thông tin để xây dựng báo cáo này.

Báo cáo cho thấy, trong giai đoạn giữa tháng 10/2024 đến giữa tháng 10/2025, tổng giá trị nhập khẩu hàng hóa toàn cầu chịu ảnh hưởng bởi thuế quan mới và các biện pháp nhập khẩu khác lên tới 2.640 tỷ USD (tương đương 11,1% tổng kim ngạch nhập khẩu toàn cầu), tăng hơn 4 lần so với cùng kỳ năm trước (611 tỷ USD), đánh dấu mức cao nhất trong hơn 15 năm qua.

Ở chiều xuất khẩu, tổng giá trị thương mại bị tác động là khoảng 2.966 tỷ USD (tăng hơn 3 lần so với mức 888 tỷ USD trong báo cáo trước).

Song song với xu hướng gia tăng bảo hộ, các thành viên và quan sát viên WTO cũng đẩy mạnh các biện pháp tạo thuận lợi thương mại mới đối với hàng hóa nhằm duy trì dòng chảy thương mại xuyên biên giới thông suốt.

Trong kỳ rà soát, 331 biện pháp được ban hành với giá trị thương mại ước đạt 2.090 tỷ USD (cao hơn khoảng 1,5 lần so với mức 1.441 tỷ USD trong báo cáo trước).

Về triển vọng, các chuyên gia kinh tế của WTO dự báo tăng trưởng thương mại hàng hóa thế giới đạt 2,4% năm 2025 và 0,5% năm 2026. Mức tăng trưởng thương mại lớn hơn dự kiến trong nửa đầu năm 2025 do nhập khẩu nhằm tránh thuế quan, nhu cầu tăng đối với các sản phẩm liên quan đến AI và tăng trưởng thương mại liên tục giữa hầu hết các thành viên WTO, đặc biệt là các nền kinh tế đang phát triển.

Trong lĩnh vực phòng vệ thương mại, giai đoạn rà soát ghi nhận trung bình 32,3 vụ/tháng, thấp hơn so với mức đỉnh điểm năm 2024 là 37,3 vụ/tháng.

Mặc dù các cuộc điều tra này không nhất thiết dẫn đến việc áp dụng các biện pháp, nhưng số lượng khởi xướng điều tra cao hơn thường báo hiệu khả năng gia tăng các biện pháp được áp dụng. Số lượng trung bình các vụ chấm dứt biện pháp phòng vệ thương mạilà 11,4 vụ/tháng - thuộc nhóm thấp nhất kể từ năm 2012, cho thấy nhiều biện pháp phòng vệ thương mại vẫn được duy trì.

Các biện pháp chống bán phá giá vẫn là một công cụ chính sách thương mại quan trọng đối với nhiều thành viên WTO, chiếm 46,5% tổng số biện pháp thương mại đối với hàng hóa được ghi nhận trong báo cáo.