Nhìn thẳng những điểm còn nghẽn ở cơ sở

Phát biểu tại Hội nghị sơ kết công tác 6 tháng đầu năm và triển khai nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026 của ngành Nội vụ sáng ngày 9/7, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Đỗ Thanh Bình đánh giá 6 tháng đầu năm, toàn ngành đã hoàn thành cơ bản nhiều chỉ tiêu, nhiệm vụ lớn. Kết quả này, theo Bộ trưởng, đến từ sự chỉ đạo sát sao của Đảng, Chính phủ, cùng nỗ lực của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức ngành Nội vụ từ Trung ương đến địa phương.

Dẫn lại chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại hội nghị Chính phủ với các địa phương mới đây về yêu cầu để “thể chế không còn là điểm nghẽn”, Bộ trưởng Đỗ Thanh Bình cho rằng tinh thần này cần được quán triệt sâu trong toàn ngành. Trọng tâm hiện nay phải chuyển từ xây dựng, ban hành chính sách sang tổ chức thực hiện, đưa quy định vào vận hành trên thực tế.

Theo Bộ trưởng, hội nghị cần đi vào thực chất, đánh giá khách quan kết quả đã đạt được, đồng thời chỉ rõ những khâu còn yếu, những địa phương, đơn vị chưa đáp ứng yêu cầu.

“Chúng ta cần nhìn thẳng vào những đơn vị, địa phương chưa đạt yêu cầu, chỉ rõ những hạn chế và tồn tại. Đặc biệt, phải phân tích sâu nguyên nhân, đâu là nguyên nhân chủ quan, đâu là nguyên nhân khách quan để từ đó có giải pháp khắc phục triệt để trong nửa cuối năm 2026”, Bộ trưởng nhấn mạnh.

Bộ trưởng Bộ Nội vụ Đỗ Thanh Bình phát biểu tại Hôi nghị. Ảnh: Hải Long

Tại hội nghị, vấn đề được người đứng đầu Bộ Nội vụ dành nhiều thời gian phân tích là sức ép tại cấp cơ sở. Theo thống kê được nêu tại hội nghị, cấp xã hiện phải xử lý hơn 800 nhiệm vụ trên nhiều lĩnh vực. Con số này cho thấy áp lực rất lớn đối với đội ngũ cán bộ, công chức cơ sở, nhất là khi nguồn lực, nhân sự và thẩm quyền ở nhiều nơi còn hạn chế.

Bộ trưởng đề nghị đại biểu từ 34 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tập trung thảo luận thẳng vào thực trạng này. Câu hỏi đặt ra là trong hơn 800 nhiệm vụ đang giao xuống cấp xã, nhiệm vụ nào thật sự hiệu quả, nhiệm vụ nào gây quá tải, trùng lặp hoặc chồng chéo; có nhiệm vụ nào từ đầu năm đến nay chưa phát sinh giao dịch hoặc hiệu quả thấp hay không.

Từ kết quả rà soát, Bộ trưởng giao các đơn vị tham mưu nghiên cứu phương án phân cấp, phân quyền rõ hơn giữa Trung ương và địa phương, giữa Bộ và chính quyền cơ sở. Tinh thần là cấp nào làm tốt hơn thì giao cấp đó, tránh dồn nhiệm vụ xuống dưới nhưng thiếu điều kiện thực hiện.

Với 6 tháng cuối năm, Bộ trưởng Đỗ Thanh Bình yêu cầu toàn ngành giữ nghiêm kỷ luật, kỷ cương hành chính, nâng cao đạo đức công vụ, phấn đấu hoàn thành 100% khối lượng nhiệm vụ theo kế hoạch, không để chậm trễ, nợ đọng văn bản. Các địa phương có mô hình hiệu quả trong quản lý cán bộ, tinh giản biên chế, cải cách hành chính cần chia sẻ để Bộ tổng hợp, nghiên cứu nhân rộng.

“Chúng ta cần học hỏi lẫn nhau để tìm ra giải pháp tối ưu nhất cho những bài toán khó về nhân sự và tổ chức bộ máy”, Bộ trưởng nói.

Toàn cảnh Hội nghị.

Tiếp tục sắp xếp xã, phường chưa đạt chuẩn

Báo cáo tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Nội vụ Vũ Chiến Thắng cho biết 6 tháng đầu năm, công tác chỉ đạo, điều hành của Bộ và toàn ngành được triển khai thống nhất, quyết liệt, bám sát các nghị quyết, kết luận của Trung ương Đảng, Quốc hội, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ.

Công tác nội vụ được vận hành theo hệ thống xuyên suốt. Ở Trung ương, các bộ, cơ quan ngang bộ triển khai qua công tác tổ chức cán bộ. Ở địa phương, Sở Nội vụ các tỉnh, thành phố cùng đội ngũ công chức nội vụ cấp xã trực tiếp tham mưu cấp ủy, chính quyền tổ chức thực hiện tại cơ sở.

Về xây dựng thể chế, chính sách, Bộ Nội vụ trong 6 tháng đầu năm đã tham mưu trình Quốc hội thông qua 1 dự án luật và 2 nghị quyết; trình Chính phủ ban hành 119 nghị định, nghị quyết, quyết định, chỉ thị. Các Sở Nội vụ cũng tham mưu HĐND, UBND cấp tỉnh ban hành kịp thời văn bản quy phạm pháp luật thuộc lĩnh vực nội vụ, phù hợp mô hình tổ chức mới.

Tổ chức bộ máy và biên chế tiếp tục được kiện toàn theo hướng tinh gọn, nâng hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả. Bộ Nội vụ đã tham mưu Chính phủ trình Quốc hội thông qua cơ cấu tổ chức Chính phủ nhiệm kỳ khóa XVI, giai đoạn 2026 - 2031, giữ ổn định 14 bộ và 3 cơ quan ngang bộ.

Đến nay, các bộ, cơ quan ngang bộ đã giảm 41/142 phòng thuộc vụ và giảm 55/678 đơn vị sự nghiệp công lập so với thời điểm 30/9/2025. Ở địa phương, Sở Nội vụ tham mưu kiện toàn cơ quan chuyên môn cấp tỉnh, đồng thời sắp xếp bộ máy cấp xã theo mô hình mới.

Thứ trưởng Bộ Nội vụ Vũ Chiến Thắng báo cáo công việc 6 tháng đầu năm và triển khai nhiệm vụ triển khai 6 tháng cuối năm.

Trong lĩnh vực xây dựng chính quyền địa phương, Bộ Nội vụ với vai trò cơ quan thường trực của Chính phủ và thành viên Hội đồng bầu cử quốc gia đã tham mưu tổ chức thành công cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031. Bộ cũng kịp thời trình phê chuẩn kết quả bầu chủ tịch, phó chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố.

Bộ đã trình Chính phủ ban hành Nghị định số 185, Chỉ thị số 21 về tổ chức, hoạt động của thôn, tổ dân phố và chế độ đối với người hoạt động không chuyên trách; trình cấp có thẩm quyền phê duyệt Đề án thành lập thành phố Đồng Nai trực thuộc Trung ương và chủ trương thành lập thành phố Quảng Ninh, thành phố Bắc Ninh.

Qua một năm vận hành, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp được đánh giá cơ bản ổn định, thông suốt, phục vụ tốt người dân và doanh nghiệp. Các lĩnh vực khác như quản lý cán bộ, công chức, viên chức; cải cách hành chính; tiền lương, bảo hiểm xã hội; lao động, an toàn - vệ sinh lao động; quản lý lao động ngoài nước; chăm sóc người có công với cách mạng cũng đạt nhiều kết quả quan trọng. Thứ trưởng Vũ Chiến Thắng cho rằng toàn ngành đã hoàn thành khối lượng nhiệm vụ lớn, nhiều nội dung quan trọng, phức tạp, chưa có tiền lệ. Nổi bật là hoàn thiện thể chế phục vụ mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, tổ chức thành công bầu cử, tiếp tục tinh gọn bộ máy, đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số và triển khai chính sách an sinh đúng đối tượng.

Trong 6 tháng cuối năm, Bộ Nội vụ xác định tiếp tục triển khai hiệu quả các nghị quyết, kết luận của Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Quốc hội, Chính phủ và chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ. Bộ sẽ tập trung hoàn thiện, trình 4 dự án luật nhằm đáp ứng yêu cầu vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.

Cùng với đó là hoàn thiện cơ sở dữ liệu về đơn vị hành chính, địa giới hành chính; tiếp tục sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã chưa đạt tiêu chuẩn; tham mưu trình Chính phủ ban hành nghị quyết về diện tích tự nhiên của 34 tỉnh, thành phố.

Bộ Nội vụ cũng sẽ phối hợp hoàn thiện đồng bộ thể chế về phân cấp, phân quyền, xác định rõ nhiệm vụ, quyền hạn giữa các cấp, xóa bỏ tình trạng chồng lấn, chồng chéo. Song song đó, Bộ tham mưu tiếp tục tinh gọn tổ chức bên trong các bộ, cơ quan Trung ương, các sở, ngành ở địa phương và đơn vị sự nghiệp công lập; giao, quản lý biên chế gắn với vị trí làm.

Về chính sách lớn, Bộ tập trung nghiên cứu, đề xuất nghị quyết thay thế Nghị quyết số 27 về cải cách chính sách tiền lương và Nghị quyết số 28 về cải cách bảo hiểm xã hội, trình Ban Chấp hành Trung ương theo quy định. Các chính sách về bảo hiểm xã hội tiếp tục được hoàn thiện theo hướng bảo đảm an sinh, ổn định đời sống người lao động và xây dựng hệ thống chính sách xã hội đồng bộ, bền vững.