Thanh tra TP. Huế vừa có kết luận thanh tra chuyên đề về Dự án Lò đốt rác thải sinh hoạt tại Khu xử lý chất thải rắn Lộc Thủy do Công ty CP Môi trường và Công trình đô thị Huế làm chủ đầu tư. Loạt sai phạm từ khâu lập thủ tục đầu tư khiến công trình chậm đưa vào sử dụng được cơ quan chức năng thanh tra và kết luận.

Dự án trên được UBND tỉnh Thừa Thiên Huế (nay là thành phố Huế) phê duyệt chủ trương đầu tư năm 2017, tổng mức đầu tư 9,899 tỷ đồng. Đến thời điểm thanh tra (tháng 5/2026), Dự án hoàn thành xây dựng, lắp đặt thiết bị và giải ngân hơn 7,7 tỷ đồng/8,24 tỷ đồng vốn bố trí.

Những sai sót liên quan dự án mà Thanh tra TP. Huế chỉ ra bao gồm: Công ty TNHH Tư vấn và Xây dựng Tín Đạt lập báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư nhưng chưa xác nhận nội dung báo cáo do đơn vị tư vấn lập theo quy định của Luật Đầu tư công năm 2014.

Không những vậy, thời điểm phê duyệt chủ trương đầu tư (năm 2017), vị trí xây dựng lò đốt chưa được cập nhật trong Quy hoạch quản lý chất thải rắn của tỉnh; dự án chưa lập, phê duyệt Báo cáo đánh giá tác động môi trường (ĐTM) theo quy định; Hồ sơ xác định quy mô đầu tư không thống nhất với quyết định chủ trương đầu tư; thiếu thiết kế bản vẽ thi công đối với phần thiết bị và nhiều hạng mục; dự toán thiết bị được lập trên cơ sở chứng thư thẩm định giá có nội dung không thống nhất.

Kết luận Thanh tra cũng chỉ rõ thời điểm Sở Xây dựng thẩm định Báo cáo kinh tế - kỹ thuật, Báo cáo ĐTM đã hết hiệu lực hơn hai năm nhưng chưa được lập lại. Dù cơ quan chuyên môn yêu cầu bổ sung, hoàn thiện hồ sơ, chủ đầu tư vẫn không thực hiện đầy đủ; việc nghiệm thu hồ sơ thiết kế còn được thực hiện trước khi cơ quan có thẩm quyền thẩm định, phê duyệt dự án.

Đặc biệt, Báo cáo ĐTM lập lại năm 2021 xác định nước thải sau xử lý chỉ đạt cột B theo quy chuẩn môi trường, trong khi UBND tỉnh đã yêu cầu các dự án đầu tư mới phải xử lý đạt cột A. Ban Quản lý Khu kinh tế, công nghiệp tỉnh vẫn thẩm định, phê duyệt Báo cáo ĐTM theo tiêu chuẩn cột B.

Theo Thanh tra TP. Huế, đây là nguyên nhân trực tiếp khiến dự án đến nay chưa được cấp Giấy phép môi trường để đưa vào vận hành dù đã hoàn thành xây dựng và lắp đặt thiết bị.

Về công tác đấu thầu, Dự án có 11 gói thầu, gồm 1 gói đấu thầu rộng rãi và 10 gói chỉ định thầu. Đối với gói thầu xây lắp và thiết bị, chủ đầu tư đăng tải kế hoạch lựa chọn nhà thầu chậm 45 ngày; hồ sơ mời thầu chưa đúng quy định và báo cáo đánh giá hồ sơ dự thầu lập chậm 6 ngày.

Đối với các gói chỉ định thầu, nhiều gói không công khai kết quả lựa chọn nhà thầu, ba gói không có quyết định phê duyệt dự toán và một số nhà thầu chưa có tên trong cơ sở dữ liệu quốc gia.

Thanh tra cũng phát hiện nhiều gói thầu đã hoàn thành sản phẩm nhưng không ký hợp đồng, không nghiệm thu, thanh lý hoặc thanh toán; một số gói không thương thảo trước khi ký kết. Trong 8 hợp đồng được kiểm tra chỉ có 1 hợp đồng đúng tiến độ, 6 hợp đồng chậm và 1 hợp đồng không thực hiện.

Đối với gói thầu lập Báo cáo ĐTM, Trung tâm Thông tin và Ứng dụng tiến bộ khoa học và công nghệ Huế không trực tiếp thực hiện việc lấy mẫu, phân tích môi trường mà sử dụng kết quả của đơn vị khác nhưng chủ đầu tư vẫn nghiệm thu, thanh toán toàn bộ giá trị hợp đồng, không giảm trừ phần công việc tương ứng với số tiền gần 10,7 triệu đồng.

Đối với gói thầu lập lại Báo cáo ĐTM, kế hoạch quan trắc được lập sau thời điểm lấy mẫu; hồ sơ lấy mẫu không thống nhất; biên bản thiếu xác nhận của đơn vị giám sát.

Trong 129 chỉ tiêu quan trắc có 39 chỉ tiêu không bảo đảm quy định, với tổng chi phí thực hiện không đúng là hơn 30,2 triệu đồng. Ngoài ra, Trung tâm còn nghiệm thu vượt 26,7 triệu đồng lệ phí thẩm định ĐTM; chủ đầu tư thanh toán gần 3 tỷ đồng giá trị xây lắp nhưng không giữ lại 5% tiền bảo hành; hồ sơ thanh toán chưa thống nhất; một số hạng mục thi công không đúng thiết kế, làm giảm giá trị xây lắp hơn 76 triệu đồng; nhật ký thi công và việc kiểm soát chất lượng vật liệu cũng chưa bảo đảm quy định.

Thanh tra TP. Huế xác định trách nhiệm của Công ty Cổ phần Môi trường và Công trình đô thị Huế; Sở Kế hoạch và Đầu tư (nay là Sở Tài chính), Sở Xây dựng, Ban Quản lý Khu kinh tế, công nghiệp; Công ty Cổ phần Tập đoàn Công nghệ T-Tech Việt Nam, Trung tâm Thông tin và Ứng dụng tiến bộ khoa học và công nghệ Huế cùng các đơn vị tư vấn, tập thể và cá nhân liên quan qua từng thời kỳ.

Về xử lý kinh tế, quyết định thu hồi nộp ngân sách Nhà nước 143,824 triệu đồng của Công ty Cổ phần Môi trường và Công trình đô thị Huế; kiến nghị cấp thẩm quyền UBND TP. Huế chỉ đạo các đơn vị liên quan tổ chức kiểm điểm, xử lý trách nhiệm đối với các tập thể, cá nhân để xảy ra vi phạm, thiếu sót; đồng thời chỉ đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường đôn đốc, hướng dẫn chủ đầu tư hoàn thiện các thủ tục theo quy định để sớm đưa dự án vào vận hành.